Öğretmenlerde beslenme okuryazarlığı, sağlık okuryazarlığı ve yaşam kalitesi arasındaki ilişkinin latent profil analizi
Latent profile analysis of the relationship between nutrition literacy, health literacy and quality of life in teachers
- Tez No: 998418
- Danışmanlar: DOÇ. DR. İZZET ÜLKER
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Hemşirelik, Nursing
- Anahtar Kelimeler: Beslenme Okuryazarlığı, Hemşire, Sağlık Okuryazarlığı, Yaşam Kalitesi, Health Literacy, Nurse, Nutrition Literacy, Quality of Life
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Erzurum Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Halk Sağlığı Hemşireliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Çalışmada öğretmenlerin beslenme ve sağlık okuryazarlığı durumunun yaşam kalitesi üzerine etkilerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Yöntem: Tanımlayıcı, kesitsel ve ilişkisel nitelikte yürütülen bu çalışma, Mart-Temmuz 2025 tarihleri arasında Erzurum il merkezinde görev yapan 312 öğretmenle gerçekleştirilmiştir. Araştırma verileri, sosyo-demografik bilgi formu, Yetişkin Beslenme Okuryazarlığı Ölçeği, Yetişkin Sağlık Okuryazarlığı Ölçeği ve SF-36 Yaşam Kalitesi Ölçeği kullanılarak toplanmıştır. Verilerin analizinde R studio, G-power ve SPSS 27 paket programları kullanılmıştır. Bulgular: Araştırma bulgularına göre öğretmenlerin yaşam kalitesi açısından homojen bir dağılım göstermediği ve dört farklı yaşam kalitesi profili altında toplandığı belirlenmiştir. Yaşam kalitesi profilleri ile beslenme okuryazarlığı düzeyleri arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark saptanmıştır (χ²(4)=9,03; p<0,05; η²ᴴ=0,0189). Buna karşın, yaşam kalitesi profilleri ile sağlık okuryazarlığı düzeyleri arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmamıştır (p>0,05; η²ᴴ=0,0099). Sonuç: Bu araştırmada, Latent Profil Analizi (LPA) sonucunda BIC değerlerine dayalı olarak öğretmenlerin yaşam kalitesi açısından dört farklı profil altında toplandığı belirlenmiştir. Elde edilen profiller doğrultusunda, beslenme okuryazarlığı düzeylerinin yaşam kalitesi profillerine göre anlamlı biçimde farklılaştığı, buna karşın sağlık okuryazarlığı düzeylerinin profiller arasında anlamlı bir ayrım göstermediği saptanmıştır.
Özet (Çeviri)
Aim: The study aims to determine the effects of teachers' nutrition and health literacy levels on their quality of life. Method: This study, conducted in a descriptive, cross-sectional, and relational manner, was carried out with 312 teachers working in the provincial center of Erzurum between March and July of 2025. Research data was collected using a socio-demographic information form, the Adult Nutrition Literacy Scale, the Adult Health Literacy Scale, and the SF-36 Quality of Life Scale. R Studio, G-Power and SPSS 27 software packages were used for data analysis. Results: According to the research findings, it was determined that teachers did not exhibit a homogeneous distribution in terms of quality of life and were classified under four different quality of life profiles. A statistically significant difference was found between quality of life profiles and nutrition literacy levels (χ²(4)=9.03; p<0.05; η²ᴴ=0.0189). In contrast, no statistically significant difference was found between quality of life profiles and health literacy levels (p>0.05; η²ᴴ=0.0099). Conclusion: In this research, it was determined that teachers were grouped into four different profiles based on BIC values as a result of Latent Profile Analysis (LPA). Based on the profiles obtained, it was determined that nutrition literacy levels differed significantly according to quality of life profiles, whereas health literacy levels did not show a significant distinction between profiles.
Benzer Tezler
- İzmir ili Balçova ilçesindeki öğretmenlerde sağlık okuryazarlığı düzeyinin sağlıklı yaşam davranışlarıyla ilişkisinin belirlenmesi
Determination of the relationship of health literacy level and healthy living behaviors of teachers in Balçova district of Izmir province
MERVE IŞIK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
Halk SağlığıDokuz Eylül ÜniversitesiHalk Sağlığı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. OSMAN ALPARSLAN ERGÖR
- Öğretmenlerde gıda okuryazarlığı ile sürdürülebilir ve sağlıklı beslenme arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi
Evaluating the relationship between food literacy and sustainable and healthy nutrition among teachers
BİLGE EVREN
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Beslenme ve DiyetetikSelçuk ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. DİDEM ÖNAY DERİN
- Öğretmenlerin beslenme okuryazarlığı durumu ve sağlıklı yeme indekslerinin değerlendirilmesi: Kırklareli örneği
Evaluation of nutritional literacy status and healthy eating index in teachers: Kirklareli example
TAHA ALABAŞOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
Beslenme ve DiyetetikTrakya ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ LEYLA TEVFİKOĞLU PEHLİVAN
- Öğretmenlerin beslenme okuryazarlığı durumunun ve üç faktörlü beslenme anketine (tfeq) göre beslenme alışkanlıklarının incelenmesi
Study of teachers' nutritional literacy and according to three-factor questionnaire nutritional habits
ELİF NİSA PAK
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
Beslenme ve DiyetetikAnkara Yıldırım Beyazıt ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. YAHYA ÖZDOĞAN
- Öğretmenlerin beslenme okuryazarlık düzeyleri ile obez bireylere karşı tutum ve davranışlarının değerlendirilmesi
Evaluation of teachers' nutrition literacy levels and their attitudes and behaviors towards obese individuals
SEMANUR KARA
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Beslenme ve DiyetetikAnkara ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NURCAN YABANCI AYHAN