Dede Korkut anlatılarında mücadele
The struggle in Dede Korkut narratives
- Tez No: 998547
- Danışmanlar: PROF. DR. MUSTAFA ARSLAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Halk Bilimi (Folklor), Folklore
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Pamukkale Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, Dede Korkut anlatılarında mücadele kavramının nasıl işlendiğini incelemektedir. Destandan halk hikayesine geçişin en önemli ürünlerinden olan Dede Korkut Kitabı, Türk kültürünün değerlerini, toplumsal düzenini ve yaşam biçimini yansıtan bir kaynaktır. Bu doğrultuda çalışmanın amacı, Dede Korkut anlatılarında yer alan mücadele temalarını belirlemek, sınıflandırmak ve değerlendirmektedir. Çalışmada metin merkezli bir yaklaşım benimsenmekle birlikte mücadele olgusunun yorumlanmasında kültürel bağlamdan da faydalanılmıştır. Dresden, Vatikan ve Türkmensahra nüshalarının temel alındığı bu çalışmada, mücadele olgusu beş başlık altında ele alınmıştır. Bunlar; birey merkezli mücadele, bireyler arası mücadele, bireyin toplum normları ile mücadelesi, bireyin doğaüstü varlıklarla mücadelesi ve toplumlar arası mücadeledir. Elde edilen bulgular, mücadele kavramının anlatılarda yalnızca çatışma merkezli bir durum olmadığını, kimlik kazanma ve olgunlaşma sürecinin temel bir parçası olduğunu göstermektedir. Anlatılarda yer alan kahramanların ad alma, statü kazanma ve toplumsal kabul görme süreçlerinin mücadele üzerinden gerçekleştiği dikkat çekmektedir. Toplumlar arası mücadeleler ise Oğuz toplumunun birlik duygusunu ve kültürel sürekliliğini pekiştiren bir işlev taşımaktadır. Dolayısıyla Dede Korkut anlatılarında mücadele olgusu hem bireysel hem de toplumsal düzlemde anlam kazanan çok boyutlu bir süreci temsil etmekte ve metinlerin düşünsel yapısını kavramada önemli bir anahtar niteliğinde konumlanmaktadır.
Özet (Çeviri)
This study examines how the concept of struggle is articulated in the narratives of Dede Korkut. As one of the most significant products of the transition from epic tradition to folk narrative, The Book of Dede Korkut constitutes a fundamental source that reflects the values, social order, and way of life of Turkish culture. Within this framework, the aim of the study is to identify, classify, and evaluate the themes of struggle present in the Dede Korkut narratives. Although a text-centered approach is adopted, the interpretation of the phenomenon of struggle also draws upon its cultural context. Based on the Dresden, Vatican, and Turkmensahra manuscripts, the study addresses the phenomenon of struggle under five main categories: individual-centered struggle, interpersonal struggle, the individual's struggle with social norms, the individual's struggle with supernatural beings, and intersocietal struggle. The findings indicate that the concept of struggle in the narratives is not merely conflict-centered but constitutes a fundamental component of the processes of identity formation and maturation. It is noteworthy that the heroes' acquisition of names, attainment of status, and achievement of social recognition are realized through struggle. Inter-societal struggles, on the other hand, function to reinforce the sense of unity and cultural continuity of Oghuz society. Consequently, in the Dede Korkut narratives, the phenomenon of struggle represents a multidimensional process that gains meaning on both individual and social levels and serves as a key element in comprehending the intellectual structure of the texts.
Benzer Tezler
- Dede Korkut anlatılarında mücadele
The concept of struggle in the Dede Korkut narratives
FAHRİYE TAŞDELEN KARADEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Halk Bilimi (Folklor)Pamukkale ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUSTAFA ARSLAN
- Dede Korkut Hikâyelerinde kahramanın yardımcıları
Hero's asistants in Dede Korkut Stories
GONCA ÇELİK
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Türk Dili ve EdebiyatıKafkas ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ZEHRA KIMIŞOĞLU
- Dede Korkut anlatılarının karşıtlıklar kuramına göre çözümlemesi ve bu kuramın anlatı öğretiminde kullanımı
The analysis of the narratives of Dede Korkut according to the technique of oppositions and the use this technique in the teaching of narrative
ÜMRAL KIRMAN
Doktora
Türkçe
2004
Eğitim ve ÖğretimDokuz Eylül ÜniversitesiTürkçe Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. DOĞAN GÜNAY
- Oğuz Kağan Ergenekon ve Dede Korkut destanlarında bağımsızlık
Independence in the epics of Oğuz Kağan Ergenekon and Dede Korkut
ELİF KEVSER FINDIK
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
TarihKahramanmaraş Sütçü İmam ÜniversitesiTarih Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HİKMET DEMİRCİ
- Milli mücadele konulu roman ve hikâyelerde kahramanların yaşadığı psikolojik değişim ve dönüşüm
Psychological change and transformation experienced by the characters in novels and stories about the national struggle
BEYZA SAYDAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Türk Dili ve EdebiyatıMarmara ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MURAT KOÇ