Fiziksel şiddete maruz kalan kadınlarda algılanan sosyal desteğin, travmaya bağlı suçluluk duygusu, travma sonrası büyüme düzeyi ve psikolojik belirtiler değişkenleri ile arasındaki ilişki
The relationship between perceived social support, trauma-related guilt, posttraumatic growth, and psychological symptoms among women exposed to physical violence
- Tez No: 998826
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ EVİN AYDİN YÖNTEM
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Okan Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın temel amacı, fiziksel şiddete maruz kalan kadınlarda algılanan sosyal desteğin, travmaya bağlı suçluluk duygusuna, travma sonrası büyüme düzeyine ve psikolojik belirtilere etkisini incelemektir. Araştırmaya fiziksel şiddete uğrayan 401 tane kadın katılmıştır. Bu doğrultuda katılımcılara, Travmaya Bağlı Suçluluk Ölçeği, Çok Boyutlu Algılanan Sosyal Destek Ölçeği, Travma Sonrası Büyüme Ölçeği, Kısa Semptom Envanteri, Şiddete Maruz Kalma Bilgi Formu ölçekleri uygulanmıştır. Toplanan veriler SPSS 28.0 programı kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırma sonuçlarında karşılaştırma analizlerine bakıldığında, algılanan sosyal destek düzeyi; medeni durum, çocuk sahibi olma, anne ve babanın sağ olma durumu, geçmiş iş deneyimi, cinsel şiddet mağduru olma, ekonomik şiddet mağduru olma, duygusal şiddet mağduru olma, fiziksel şiddet mağduru olma, yasal haklar ve dayanaklar hakkında bilgi sahibi olma, şiddet mağduru olduğunu aile ile paylaşma, anne ve babanın eğitim düzeyi, en uzun yaşanılan yerleşim birimi, durumlarına göre anlamlı düzeyde farklılıklar göstermiştir. Travmaya bağlı suçluluk duygusu; çocuk sahibi olma, geçmiş iş deneyimi, ekonomik şiddet mağduru olma, yasal haklar ve dayanaklar konusunda bilgi sahibi olma, anne ve babanın eğitim düzeyi durumlarına göre anlamlı düzeyde farklılıklar göstermiştir. Travma sonrası büyüme düzeyi; medeni durum, anne ve babanın sağ olma durumu, geçmiş iş deneyimi, yasal haklar ve dayanaklar hakkında bilgi sahibi olma, şiddet mağduru olduğunu aile ile paylaşma, en uzun yaşanılan yerleşim birimi durumlarına göre anlamlı düzeyde farklılıklar göstermiştir. Kısa Semptom Envanteri; geçmiş iş deneyimi, cinsel şiddet mağduru olma, ekonomik şiddet mağduru olma, duygusal şiddet mağduru olma, yasal haklar ve dayanaklar konusunda bilgi sahibi olma durumlarına göre anlamlı düzeyde farklılıklar göstermiştir. Korelasyon analizlerine bakıldığında ise; algılanan sosyal destek değişkeninin, psikolojik belirtiler ve travmaya bağlı suçluluk üzerinde negatif ve istatistiksel olarak anlamlı bir yordayıcı olduğu görülürken; algılanan sosyal destek değişkeninin travma sonrası büyüme üzerinde pozitif ve istatistiksel olarak anlamlı bir yordayıcı olduğu görülmektedir. Araştırma sonuçlarına dayalı olarak bu çalışmanın, şiddet ve şiddet türleri gibi zorlayıcı travmatik yaşam olayları sonrasında gerçekleştirilecek psikolojik destek faaliyetlerinde ve şiddet ile alakalı ruh sağlığı politikalarının geliştirilme süreçlerinde faydalı olacağı düşünülmektedir. Ruh sağlığı profesyonellerince şiddete yönelik yürütülen psikososyal destek çalışmalarında zorlu yaşam olaylarının travma sonrası büyümeye, travmaya bağlı suçluluk duygusunun ve psikolojik belirtilerin en aza indirgenmesine katkısında, algılanan sosyal desteğin etkisinin göz önünde bulundurulmasının yardım alanların iyileşme süreçlerini destekleyeceği düşünülmektedir.
Özet (Çeviri)
The primary aim of this study is to examine the effect of perceived social support on trauma-related guilt, posttraumatic growth, and psychological symptoms among women who have been exposed to physical violence. The study was conducted with a sample of 401 women who had experienced physical violence. Data were collected using the Trauma-Related Guilt Scale, the Multidimensional Scale of Perceived Social Support, the Posttraumatic Growth Inventory, the Brief Symptom Inventory, and the Violence Exposure Information Form. The collected data were analyzed using SPSS 28.0. The results of the comparative analyses indicated that levels of perceived social support differed significantly according to marital status, having children, whether parents were alive, previous work experience, exposure to sexual, economic, emotional, and physical violence, knowledge of legal rights and protections, sharing the experience of violence with family members, parents' educational level, and the type of settlement where participants had lived the longest. Trauma-related guilt differed significantly based on having children, previous work experience, exposure to economic violence, knowledge of legal rights and protections, and parents' educational level. Posttraumatic growth levels showed significant differences according to marital status, whether parents were alive, previous work experience, knowledge of legal rights and protections, sharing the experience of violence with family members, and the type of settlement lived in for the longest period. Brief Symptom Inventory scores differed significantly according to previous work experience, exposure to sexual, economic, and emotional violence, and knowledge of legal rights and protections. Correlation analyses revealed that perceived social support was a negative and statistically significant predictor of psychological symptoms and trauma-related guilt, while it was a positive and statistically significant predictor of posttraumatic growth. Based on these findings, the present study is expected to contribute to psychological support interventions implemented after challenging traumatic life events such as violence and its various forms, as well as to the development of mental health policies related to violence. It is believed that considering the role of perceived social support in psychosocial interventions conducted by mental health professionals will support recovery processes by enhancing posttraumatic growth and minimizing trauma-related guilt and psychological symptoms.
Benzer Tezler
- Aile içi şiddete maruz kalan kadınlarda somatizasyon belirtilerinin incelenmesi
Examination of somatization symptoms in women exposed to domestic violence
AYŞENUR İLHAN SEDEF
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
PsikolojiAnkara ÜniversitesiAdli Bilimler Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
PROF. DR. GÜLBAHAR BAŞTUĞ
- Kadınlarda şiddete maruz kalma durumu ile sosyal destek algısı, depresyon ve psikolojik dayanıklılık arasındaki ilişkiler: Karşılaştırmalı bir çalışma
The relationships between exposure to violence, social support, depression and psychological resilience in women: A comparative study
NAZLI HAZAL AYDÖNER
- Şiddete maruz kalan kadınlarda psikolojik belirtiler: Kişilik özellikleri ve sosyal destek algısı açısından bir inceleme
Psychological well-being of violence victim women: An investigation in terms of personality and perceived social support
IŞIL KARABOĞA
Yüksek Lisans
Türkçe
2013
PsikolojiAnkara ÜniversitesiUygulamalı Psikoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. BİNNAZ BANU YILMAZ
- Edirne şehir merkezinde kadınlara yönelik şiddet sıklığı ve etkileyen faktörler
Intimate partner violence against women and influencing factors in Edirne Turkey
DİLEK YETİM
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2008
Aile HekimliğiTrakya ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. ERKAN MELİH ŞAHİN
- Cezaevinde kalan tutuklu ve hükümlü kadın ve erkeklerde ruhsal travma ve eşlik eden ruhsal bozukluklar
Psychological trauma and its consepquences in female and male prisoners
ŞÜKRİYE BOŞGELMEZ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2006
PsikiyatriKocaeli ÜniversitesiPsikiyatri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AHMET TAMER AKER