Exploring the impact of AI-generated culturally relevant activities on pre-service teachers' attitudes toward interculturality
Yapay zekâ temelli kültürel etkinliklerin hizmet öncesi öğretmenlerin kültürlerarasılığa yönelik tutumları üzerindeki etkisinin araştırılması
- Tez No: 998836
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ DEVRİM GÜNAY
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Bilim ve Teknoloji, Education and Training, Science and Technology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: İngilizce
- Üniversite: İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Yabancı Diller Eğitimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Küreselleşme, farklı kültürlerle etkileşimi kaçınılmaz hâle getirmiş ve eğitimde Kültürlerarası İletişim Yetkinliğinin (KİY) önemini artırmıştır. Yabancı dil öğretmeni adaylarından yalnızca dilsel yeterlilik değil; aynı zamanda kültürel farkındalık, empati, hoşgörü ve çok kültürlü ortamlarda etkili iletişim kurma gibi sosyo-duyuşsal beceriler geliştirmeleri beklenmektedir. Bununla birlikte, Yapay Zekâ (YZ) teknolojilerinin eğitim ortamlarına entegrasyonu, bu araçların kültürlerarası yetkinlik gelişimini nasıl destekleyebileceğine ilişkin tartışmaları da beraberinde getirmiştir. Bu çalışma, YZ tarafından oluşturulan kültürerlerarası yeti odaklı etkinliklerin, İngilizce Öğretmenliği programında öğrenim gören son sınıf öğretmen adaylarının kültürlerarası iletişim tutumları üzerindeki etkisini incelemektedir. Araştırma, İstanbul'da bir devlet üniversitesinde öğrenim gören, dil yeterlilik düzeyleri B1–B2 (CEFR) arasında değişen 17 öğretmen adayıyla gerçekleştirilmiştir. Karma yöntem araştırma deseni kullanılmış; nicel ve nitel veriler birlikte analiz edilmiştir. YZ destekli kültürel görevler uygulanmış ve bu görevlerin tutumlar üzerindeki etkisi değerlendirilmiştir. Nicel veriler, Chao (2014) ve Sarwari (2021) tarafından geliştirilen ve Türkçeye uyarlanan kültürlerarası iletişim tutum ölçekleri aracılığıyla ön test–son test şeklinde toplanmıştır. Nicel bulgular, eşleştirilmiş örneklem t-testi ile analiz edilmiş ve sonuçlar, YZ destekli kültürel görevlerin katılımcıların KİY tutumlarında yüksek düzeyde istatistiksel olarak anlamlı ve olumlu bir değişim yarattığını kanıtlamıştır: t(16)=−4.01, p=0.001 (p<0.01). Özellikle empati kurma, kalıp yargıları sorgulama ve farklı kültürel gruplarla iletişim kurma isteğinde belirgin gelişmeler gözlenmiştir. Nitel bulgular, öğretmen adaylarının kültürel farkındalık ve eleştirel düşünme becerilerinin arttığını ortaya koyarken; bazı katılımcılar YZ içeriklerinin zaman zaman yüzeysel kalabildiğini ifade etmiştir. Sonuç olarak, YZ destekli kültürel etkinliklerin, pedagojik ve etik rehberlik eşliğinde kullanıldığında öğretmen adaylarının kültürlerarası iletişim tutumlarını etkili biçimde geliştirebileceği sonucuna ulaşılmıştır.
Özet (Çeviri)
Globalization has made interaction with diverse cultures inevitable, increasing the importance of Intercultural Communication Competence (ICC) in education. Foreign language pre- service teachers are expected to develop not only linguistic skills but also socio-affective competencies such as cultural awareness, empathy, tolerance, and effective communication in multicultural contexts. At the same time, the integration of Artificial Intelligence (AI) into education has raised questions about its potential to support intercultural competence development. This study examines the impact of AI-generated culturally relevant activities on the intercultural communication attitudes of final-year students in an English Language Teaching (ELT) program. The participants were 17 pre-service teachers enrolled at a state university in Istanbul, with language proficiency levels ranging from B1 to B2 (CEFR). A mixed-methods research design was employed, combining quantitative and qualitative data. AI-supported cultural tasks were implemented, and their impact on participants' attitudes was evaluated. Quantitative data were collected through pre- and post-tests using Turkish-adapted intercultural communication attitude scales (Chao, 2014; Sarwari, 2021). The quantitative findings were analyzed using a paired-samples t-test, and the results demonstrated that AI-supported cultural tasks produced a highly statistically significant and positive change in participants' ICC attitudes: t(16) = −4.01, p = 0.001 (p < 0.01). In particular, notable improvements were observed in empathy, questioning stereotypes, and willingness to communicate with different cultural groups. Qualitative findings, derived from reflective responses and semi-structured interviews, supported the quantitative results. Pre-service teachers reported increased cultural awareness and critical thinking, while some noted limitations such as superficial or repetitive AI-generated content. Faculty members acknowledged AI's supportive role but emphasized the necessity of pedagogical guidance and human judgment to address cultural depth. Overall, the study suggests that AI-supported cultural tasks can effectively enhance pre- service teachers' intercultural communication attitudes when integrated with purposeful pedagogical and ethical considerations.
Benzer Tezler
- Performans yönetimi için dinamik bir stratejik kontrol modeli
A Dynamic strategic control model for performance management
SEÇKİN POLAT
Doktora
Türkçe
1992
Endüstri ve Endüstri Mühendisliğiİstanbul Teknik ÜniversitesiPROF. DR. MEHMET HALUK ERKUT
- Urban transformation as political and ideological intervention in space: A case study in Diyarbakır
Mekana politik ve ideolojik bir müdahale olarak kentsel dönüşüm: Diyarbakır örneği
DİREN TAŞ
Yüksek Lisans
İngilizce
2019
SosyolojiOrta Doğu Teknik ÜniversitesiSosyoloji Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. BARIŞ MÜCEN
- Unintended consequences of generative AI in product ideation: A product management perspective
Ürün fikir geliştirme sürecinde üretken yapay zekânın istenmeyen sonuçları: Ürün yönetimi perspektifi
TUĞÇE GÜLTEKİN ATLI
Yüksek Lisans
İngilizce
2025
İşletmeİstanbul Teknik Üniversitesiİşletme Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. DENİZ TUNÇALP
- Kablosuz kapsül endoskopi görüntülerinin sınıflandırılması için derin öğrenme modellerinin optimize edilmesi
On optimizing deep learning model performance for wireless capsule endoscopy image classification
MOHAMED ALSHAIKH
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Mekatronik MühendisliğiErciyes ÜniversitesiMekatronik Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MUZAFFER KANAAN
- A morphological neural network approach to generative adversarial networks for superior image generation.
Üstün görüntü üretimi için üretken düşman ağlara morfolojik sinir ağı yaklaşımı.
ISLAM MAHMOUD MOMTAZ MOHAMMED NAGEIB AHMED SADEK
Yüksek Lisans
İngilizce
2023
Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve KontrolAltınbaş ÜniversitesiBilgi Teknolojileri Ana Bilim Dalı
Assist. Prof. Dr. ABDULLAHI ABDU IBRAHIM