Üniversite öğrencilerinin toplumsal cinsiyet rolleri tutumu ile flört şiddeti algıları arasındaki ilişkide öz-bilincin aracı etkisinin incelenmesi
An investigation of the mediating role of self-consciousness in the relationship between university students' gender role attitudes and their perceptions of dating violence
- Tez No: 998846
- Danışmanlar: PROF. DR. ARİF HALDUN SOYGÜR
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Okan Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmada, flört şiddeti, öz-bilinç ve toplumsal cinsiyet rolleri tutumları farklı sosyodemografik değişkenler açısından incelenmiştir. Bulgular, kadın ve erkek katılımcıların flört şiddeti ve öz-bilinç düzeylerinde farklılıklar olduğunu göstermektedir. Kadınların genel, fiziksel, ekonomik ve cinsel şiddet puanları erkeklerden yüksek bulunurken, duygusal şiddet puanlarında cinsiyete bağlı anlamlı fark gözlenmemiştir. Toplam flört şiddeti puanları da kadınlarda yüksek olup, kadınların flört ilişkilerinde şiddeti daha yoğun bildirdiği anlaşılmaktadır. Öz-bilinç açısından kadınların genel, kaygılı ve toplam öz-bilinç düzeyleri erkeklerden daha yüksektir. Toplumsal cinsiyet rolleri tutumlarında ise erkeklerin puanları kadınlara göre daha yüksektir. Medeni durumun flört şiddeti ve öz-bilinç üzerindeki etkisi sınırlı olup, yalnızca fiziksel şiddet puanlarında evli katılımcılar daha yüksek değerler göstermektedir. Eğitim düzeyine göre fiziksel ve ekonomik şiddet puanları önlisans mezunlarında yüksek iken, özel öz-bilinç alt boyutunda önlisans grubunun puanları lisansüstü gruptan düşüktür. Birlikte yaşama durumu genel olarak etkili olmamakla birlikte, aileyle yaşayan katılımcıların özel ve kaygılı öz-bilinç düzeyleri diğer gruplara göre yüksektir. Flört ilişkisinde şiddet uygulama durumu toplam flört şiddeti ve toplumsal cinsiyet rolleri puanlarını anlamlı biçimde etkilemiş, şiddet uygulayanlar daha yüksek şiddet puanları bildirirken, şiddet uygulamayanlar toplumsal cinsiyet rolleri puanlarında daha yüksek değerler göstermiştir. Korelasyon analizleri, toplumsal cinsiyet rolleri ile flört şiddeti algısı arasında negatif ve anlamlı ilişkiler olduğunu ortaya koymuştur; toplumsal cinsiyet rolleri ile öz-bilinç arasında ise sınırlı ve pozitif bir ilişki bulunmuştur. Yapısal eşitlik modeli sonuçları, toplumsal cinsiyet rolleri tutumunun öz-bilinç üzerinde pozitif ve anlamlı etkisi olduğunu, öz-bilinçin flört şiddeti algısı üzerinde anlamlı etkisinin olmadığını göstermektedir. Toplumsal cinsiyet rolleri tutumu flört şiddeti algısı üzerinde negatif ve güçlü bir etki sergilerken, öz-bilinç bu ilişkide aracılık etmemektedir. Sonuç olarak, toplumsal cinsiyet rolleri algısı flört şiddetini anlamada temel belirleyici olarak öne çıkmakta, öz-bilinç bu ilişkide düzenleyici veya aracı bir rol oynamamaktadır.
Özet (Çeviri)
This study examined dating violence, self-consciousness, and attitudes toward gender roles across various sociodemographic variables. The findings indicate differences between female and male participants regarding dating violence and self-consciousness. Women reported higher scores than men in general, physical, economic, and sexual violence, while no significant gender differences were observed in emotional violence. Total dating violence scores were also higher among women, suggesting that women experience and report dating violence more intensely. Regarding self-consciousness, women scored higher than men in general, anxious, and total self-consciousness, whereas men scored higher in attitudes toward gender roles. Marital status had limited effects on dating violence and self-consciousness, with only married participants reporting higher physical violence scores. Regarding educational level, physical and economic violence scores were higher among associate degree graduates, while their private self-consciousness scores were lower than those of postgraduate participants. Living arrangements generally did not influence outcomes, although participants living with family reported higher private and anxious self-consciousness scores compared to other groups. Engaging in violent behavior within a dating relationship significantly affected total dating violence and gender role attitudes, with violent participants reporting higher dating violence scores, whereas nonviolent participants scored higher in gender role attitudes. Correlation analyses revealed significant negative relationships between gender role attitudes and perceptions of dating violence, while the relationship between gender role attitudes and self-consciousness was limited but positive. Structural equation modeling indicated that gender role attitudes had a positive and significant effect on self-consciousness, whereas self-consciousness did not significantly influence perceptions of dating violence. Gender role attitudes exerted a strong negative effect on dating violence perception, and self-consciousness did not mediate this relationship. In conclusion, perception of gender roles emerges as a key determinant in understanding dating violence, whereas self-consciousness does not serve a regulatory or mediating role in this relationship.
Benzer Tezler
- Üniversite öğrencilerinin yakın partner ilişkilerinde psikolojik şiddetin bağlanma stilleri, toplumsal cinsiyet rolleri ve parasosyal etkileşimleri açısından incelenmesi
Investigation of psychological violence in intimate partner relationships of university students in terms of attachment styles, social gender roles and parasocial interaction
BERRA KEÇECİ
- Üniversite öğrencilerinin flört şiddetine yönelik tutumlarının ebeveyn kabul red algıları, romantik ilişkilerde akılcı olmayan inançları ve toplumsal cinsiyet rollerine ilişkin tutumlarına göre yordanması
The role of perceived parental acceptance rejection, irrational romantic relationship beliefs and social gender role attitudes in predicting dating violence attitudes of university students
NAZİRE AKBULUT
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
PsikolojiEge ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
ÖĞR. GÖR. HANİFE KAHRAMAN
- Üniversite öğrencilerinin romantik ilişkilerinde flört şiddetine yönelik tutum, bağlanma stili ve toplumsal cinsiyet rolleri arasındaki ilişkide, öz-şefkatin aracı rolünün incelenmesi
Investigation of the mediating role of self-compassion in the relationship between the attitudes to dating violence, the attachment style and gender roles in the romantic relationship of university students
DİDEM ÇENGEL
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Psikolojiİstanbul Okan ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ AYŞE ÖZLEM MESTÇİOĞLU
- Üniversite öğrencilerinin benlik saygısı ve toplumsal cinsiyet tutumlarının flört şiddetine yönelik tutumlarına etkisi
Effect of university students' self-esteem and gender on their attitudes towards dating violence
SEVDA YILDIRIM
Yüksek Lisans
Türkçe
2016
HemşirelikHacettepe ÜniversitesiDoğum ve Kadın Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FÜSUN TERZİOĞLU
- Üniversite öğrencilerinin toplumsal cinsiyet rolü ve flört şiddeti tutumunun alkol kullanımı ile ilişkisi
The relationship between university students' gender role and dating violence attitudes and alcohol use
MİNE KAYRA KURUÇAY
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
PsikolojiEge ÜniversitesiMadde Bağımlılığı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ŞEYDA DÜLGERLER