Kadın işyeri kültürü: Tahran'da yaşanan İranlı kadınlar üzerine bir araştırma
Women's workplace culture: A research on Iranian women living in Tehran
- Tez No: 999463
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ ARZU SERT ÖZEN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: İşletme, Business Administration
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Gelişim Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İşletme Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın amacı, algılanan cinsiyet ayrımcılığı boyutlarından kariyer gelişimine yönelik algılanan toplumsal engeller, yetersiz örgütsel destek ve cinsel tacizin, kadın çalışanların kariyeri bırakma niyeti üzerindeki etkisini incelemek ve bu ilişkilerde duygusal tükenmişliğin aracı rolünü test etmektir. Çalışma, kariyerden ayrılma eğilimini sadece bireysel tercihlerle değil, aynı zamanda toplumsal, örgütsel ve duygusal süreçlerle birlikte ele alan bütüncül bir model önermektedir. Araştırmanın örneklemini İran'da hizmet ve üretim sektörlerinde çalışan 314 kadın çalışan oluşturmaktadır. Veri analizi SPSS ve SmartPLS yazılımları kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Ön analizler ve betimsel istatistikler SPSS ile yürütülmüş, ölçüm modeli ve yapısal model ise kısmi en küçük kareler yol analizi yaklaşımı ile SmartPLS ortamında test edilmiştir. Bulgular, yetersiz örgütsel desteğin ve cinsel tacizin duygusal tükenmişlik ile pozitif olarak ilişkili olduğunu, algılanan toplumsal engellerin ise duygusal tükenmişlikle istatistiksel olarak anlamlı bir ilişkisinin olmadığını göstermektedir. Duygusal tükenmişlik kariyeri bırakma niyeti ile istatistiksel olarak anlamlı ve pozitif olarak ilişkili olduğu bulunmuştur. Cinsel taciz, duygusal tükenmişlikten bağımsız olarak kariyeri bırakma niyetini ile pozitif olarak ilişkilidir. Buna karşılık, kariyer gelişimine yönelik algılanan toplumsal engellerin ve yetersiz örgütsel desteğin kariyeri bırakma niyeti ile istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki içerisinde olmadığı saptanmıştır. Aracılık analizleri, duygusal tükenmişliğin yetersiz örgütsel destek ile kariyeri bırakma niyeti arasındaki ilişkide ve cinsel taciz ile kariyeri bırakma niyeti arasındaki ilişkide anlamlı bir aracı rol oynadığını, ancak algılanan toplumsal engeller ile kariyeri bırakma niyeti arasındaki ilişkide aracı rolünün desteklenmediğini göstermiştir. Bu sonuçlar, cinsiyet temelli adaletsizlikler ve cinsel taciz deneyimleri nedeniyle artan duygusal tükenmişliğin, kadın çalışanların kariyerlerini bütünüyle bırakma eğilimlerinin temel mekanizmalarından biri olduğunu ortaya koymaktadır. Elde edilen bulgular, işyerinde cinsiyet eşitliği, tacizle mücadele ve kurumsal destek mekanizmalarının güçlendirilmesinin hem çalışanların psikolojik iyilik halinin korunması hem de nitelikli kadın işgücünün kariyerde kalıcılığının desteklenmesi açısından kritik olduğunu göstermektedir.
Özet (Çeviri)
The aim of this study is to examine the effects of perceived gender discrimination dimensions (perceived societal barriers to career development, inadequate organizational support, and sexual harassment) on female employees' intention to quit their careers and to test the mediating role of emotional exhaustion in these relationships. The study proposes a holistic model that considers the intention to quit a career not only through individual preferences but also through social, organizational, and emotional processes. The study sample consists of 314 female employees working in the service and manufacturing sectors in Iran. Data analysis was conducted using SPSS and SmartPLS software. Preliminary analyses and descriptive statistics were conducted using SPSS, and the measurement model and structural model were tested using partial least squares path analysis in SmartPLS. The findings indicate that inadequate organizational support and sexual harassment are positively associated with emotional exhaustion, while perceived societal barriers are not statistically significantly associated with emotional exhaustion. Emotional exhaustion was found to be statistically significant and positively associated with intention to quit a career. Sexual harassment is positively associated with intention to quit a career, independent of emotional exhaustion. In contrast, perceived societal barriers to career development and inadequate organizational support were not found to have a statistically significant relationship with intention to quit. Mediation analyses indicated that emotional exhaustion played a significant mediating role in the relationship between inadequate organizational support and career abandonment intention, and in the relationship between sexual harassment and career abandonment intention. However, its mediating role was not supported in the relationship between perceived societal barriers and career abandonment intention. These results suggest that increased emotional exhaustion due to experiences of gender-based injustice and sexual harassment is one of the primary mechanisms contributing to women employees' tendency to leave their careers entirely. The findings demonstrate that gender equality, combating harassment, and strengthening institutional support mechanisms in the workplace are critical for both protecting employees' psychological well-being and supporting the career retention of qualified women.
Benzer Tezler
- Women's use of space in Tehran modern houses constructed between 1960-1980
1960-1980 tarihleri arasında yapılan Tahran modern evlerinde kadınların mekan kullanımı
SEPİDEH DAVODİPAD
Doktora
İngilizce
2021
Mimarlıkİstanbul Teknik ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AHSEN ÖZSOY
- Kadının namusu algısı, işyeri saldırganlığı ve işyerinde kadına yönelik ayrımcılık arasındaki ilişkiler
Relations between perception of women's honor, workplace aggression and discrimination against women at the workplace
DUYGU UĞURLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2016
PsikolojiAbant İzzet Baysal ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NİHAL MAMATOĞLU
- Lise öğretmenlerinin işyeri arkadaşlık ve okul kültürü algıları arasındaki ilişki
The relation between workplace friendship and school culture perception of high school teachers
YASEMİN NESLİHAN BİLGİN
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
Eğitim ve ÖğretimAydın Adnan Menderes ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ BİLGEN KIRAL
- İşyeri kapsayıcılığı,cam tavan ve örgütsel sessizlik arasındaki ilişkilerin incelenmesi: Sağlık sektöründe bir araştırma
Examining the relationships between workplace inclusion, glass ceiling and organizational silence: A study in the health sector
ELİF KARACA
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
İşletmeErzurum Teknik Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FATİH YILDIRIM
- İngiltere`de yaşayan Kıbrıslı Türkler üzerine sosyo-kültürel yapı analizi
A Structural social-cultural analysis of Turkish Cypriots wholive in England
GÖNÜL GÖKDEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2001
Halk Bilimi (Folklor)Hacettepe ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ÖZKUL ÇOBANOĞLU