18-65 yaş aralığındaki kronik ağrılı kişilerin ağrı inançları ve ağrıyla baş etme durumları arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi
Evaluation of the relationship between pain beliefs and coping strategies in individuals aged 18–65 with chronic pain
- Tez No: 999980
- Danışmanlar: DOÇ. DR. DUYGU YENGİL TACİ
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Aile Hekimliği, Family Medicine
- Anahtar Kelimeler: Ağrı, kronik ağrı, ağrı inançları, ağrı yönetimi, Pain, chronic pain, pain beliefs, pain management
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
- Enstitü: Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi
- Ana Bilim Dalı: Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Kronik ağrı; fiziksel, psikolojik ve sosyal işlevselliği etkileyen klinik bir durumdur. Bireylerin kendi sağlık durumlarını algılama biçimleri, ağrıya yönelik inançları ve başa çıkma yolları yaşam kalitesini de etkileyebilmektedir. Bu çalışmanın amacı, kronik ağrı yaşayan 18–65 yaş aralığındaki kişilerin ağrıya ilişkin inançları ile baş etme stratejileri arasındaki ilişkiyi incelemektir. Gereç ve Yöntem: Tanımlayıcı-kesitsel türdeki araştırma, Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi Aile Hekimliği polikliniklerine 19.02.2025-15.06.2025 tarihleri arasında başvuran, 3 aydan uzun süredir kronik ağrı yaşayan 18–65 yaş arası bireylerle yürütülmüştür. Veriler; sosyodemografik bilgi formu, Ağrı İnançları Ölçeği (Pain Beliefs Questionnaire), Ağrı Baş Etme Envanteri (Pain Coping Inventory), Vizüel Analog Skala (VAS) ve Hasta Sağlığı Anketi-2 (Patient Health Questionnaire-2) ile toplanmıştır. Verilerin istatistiksel analizi IBM-SPSS 25.0 programı ile gerçekleştirilmiştir. p<0,05 değeri istatistiksel olarak anlamlı kabul edilmiştir. Bulgular: Çalışmamıza %65,3'ü (n=239) kadın, %34,7'si (n=127) erkek olmak üzere toplam 366 kişi katılmıştır. Katılımcıların yaş ortalaması 38,91±12,01 yıl, vücut kitle indeksi ortalaması 26,1±5,13 kg/m2 olarak hesaplanmıştır. En sık ağrı hissedilen bölgeler baş (%28,8), bel (%27,7) ve sırt (%20,3) olarak tespit edilmiştir. Katılımcıların %72,4'ü son iki haftada çökkün ya da keyifsiz hissettiğini bildirmiştir. Ağrı İnanç Ölçeği Psikolojik alt boyut puanlarıyla aktif baş etme stratejileri arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişki saptanmıştır (p<0,05). Organik ağrı inançları yüksek olan bireylerin ise pasif baş etme stratejilerini kullanmaya daha eğilimli olduğu belirlenmiştir. Kadınlarda psikolojik ağrı inancı (p<0,001), pasif baş etme (p=0,037) ve endişe alt boyutu (p=0,014) erkeklere göre anlamlı düzeyde yüksek bulunmuştur. Bekâr bireylerin pasif baş etme (p=0,013) ve endişe alt boyutu puanları (p=0,019), evli veya boşanmış bireylere göre daha yüksek bulunmuştur. Sağlık algısı kötü olan bireylerde organik inanç (p<0,001) ve pasif baş etme endişe alt boyutu düzeylerinin (p=0,007) arttığı saptanmıştır. Ayrıca düzenli ilaç kullanımı (p=0,013), kronik hastalık varlığı (p=0,032) ve ağrı sıklığı (p<0,001) da ağrı inançları üzerinde anlamlı etki göstermiştir. Sonuç: Kronik ağrı şikayeti olan bireylerin ağrıya ilişkin inançları, kullandıkları baş etme stratejileri üzerinde etkin bulunmuştur. Birinci basamak sağlık hizmetlerinde, bireylerin ağrı inançlarıyla birlikte diğer psikososyal faktörlerinin kapsamlı değerlendirilmesi, bireye özgü ve verimli bir ağrı yönetimi sağlayabilir.
Özet (Çeviri)
Aim: Chronic pain is a health issue that affects individuals' physical, psychological, and social functioning. The way individuals perceive their health status, their beliefs about pain, and their coping strategies can influence their overall quality of life. This study aims to examine the relationship between pain-related beliefs and coping strategies among individuals aged 18–65 who experience chronic pain. Materials and Methods: This descriptive cross-sectional study was conducted between February 19 and June 15, 2025, at the Family Medicine Outpatient Clinics of Ankara Training and Research Hospital. The participants were individuals aged 18–65 who had been experiencing chronic pain for more than three months. Data were collected using a sociodemographic questionnaire, the Pain Beliefs Questionnaire (PBQ), the Pain Coping Inventory (PCI), the Visual Analog Scale (VAS), and the Patient Health Questionnaire-2 (PHQ-2). Statistical analyses were performed using SPSS version 25.0, and a p-value of <0.05 was considered statistically significant. Results: A total of 366 participants were included, of whom 65.3% (n=239) were female and 34.7% (n=127) were male. The mean age was 38.91±12.01 years, and the mean BMI was 26.1±5.13. The most frequently reported pain sites were the head (28.8%), lower back (27.7%), and upper back (20.3%). 72.4% of the participants reported feeling depressed or low in mood in the past two weeks. A positive and significant correlation was found between psychological pain beliefs and active coping strategies (p<0.05). Participants with higher levels of organic pain beliefs tended to use passive coping strategies more frequently. Women had significantly higher scores in psychological pain beliefs (p<0.001), passive coping (p=0.037), and worry (p=0.014) than men. Single participants also showed higher scores in passive coping (p=0.013) and worry (p=0.019) compared to married or divorced individuals. Poor self-perceived health was associated with increased levels of organic pain beliefs (p<0.001) and worry (p=0.007). Additionally, regular medication use (p=0.013), presence of chronic illness (p=0.032), and higher frequency of pain (p<0.001) were significantly associated with pain belief levels. Conclusion: Pain-related beliefs play a significant role in shaping the coping strategies of individuals with chronic pain. In primary care, a comprehensive evaluation of patients' pain beliefs along with other psychosocial factors may contribute to more effective, personalized, and holistic pain management approaches.
Benzer Tezler
- Kronik ağrı tanısı almış bireylerde kronik ağrının gerginlik modeli'nin (KAGEM) incelenmesi
The investigation of the tension model of chronic pain (TMCP) in individuals diagnosed with chronic pain
TUĞÇE ERDOĞRU
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Psikolojiİstanbul ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AYŞE NİLÜFER ALÇALAR
- Ankara ilindeki üç ilköğretim okulu öğrencilerinin epilepsiye yaklaşımı ve hastalık hakkındaki bilgi düzeyleri
Knowledge of epilepsy and attitudes towards the condition among three elementary schools students in Ankara
İKBAL OK BOZKAYA
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2006
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıGazi ÜniversitesiÇocuk Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYŞE SERDAROĞLU
- Ankara'da bir Aile Sağlığı Merkezine başvuran 18 yaş üstü hastaların COVID-19 aşıları hakkında düşünce ve davranışlarının belirlenmesi, aşı sonrası görülen yan etkilerin değerlendirilmesi
Determination of thoughts and behaviors about COVID-19 vaccines of patients over 18 years old applying to a family health center in Ankara, evaluation of side effects observed after vaccine
MERVE ARI
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
Aile HekimliğiAnkara Yıldırım Beyazıt ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AHMET KESKİN
- Yaygın Kaygı Bozukluğu hastalarında psikolojik gelişim ile psikolojik dayanıklılık arasındaki ilişkilerin ağrı eşiği ve oksidatif stres aracılığıyla incelenmesi
Investigating the relationships between psychological development and psychological resilience in patients with Generalized Anxiety Disorder through pain threshold and oxidative stress
EMİR ARİF ERTEN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
PsikiyatriSağlık Bilimleri ÜniversitesiRuh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. GÖRKEM KARAKAŞ UĞURLU
- Prostat adenokarsinomlarında psa değerlerinin gleason skor ve klinik evre ile ilişkisi
The relation between psa and gleason score and clinical phase in prostate adenocarsinoma
HACI HASAN ESEN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2005
PatolojiSelçuk ÜniversitesiPatoloji Ana Bilim Dalı
PROF.DR. MUSTAFA CİHAT AVUNDUK