Remisyonda olan ve olmayan majör depresif bozukluk tanılı hastalar ile sağlıklı kontrol grubunun insülin rezistansları, NLRP3 inflamazom ve TXNIP protein düzeylerinin incelenmesi
Investigation of insulin resistance NLRP3 and TXNIP levels in patients diagnosed with major depressive disorder with or without remission and in a healthy control group
- Tez No: 1001582
- Danışmanlar: DOÇ. DR. EFRUZ PİRDOĞAN AYDIN
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Psikiyatri, Psychiatry
- Anahtar Kelimeler: Major Depresif Bozukluk, NOD benzeri reseptör protein 3, Tiyoredoksinle etkileşime giren protein, İnsülin Direnci, Bellek İşlevleri, Major Depressive Disorder, NOD-like Receptor Protein 3, Thioredoxin- Interacting Protein, Insulin Resistance, Cognitive Functions
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
- Enstitü: İstanbul Şişli Hamidiye Etfal Eğitim ve Araştırma Hastanesi
- Ana Bilim Dalı: Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Giriş ve Amaç: Bu araştırmada remisyonda olan ve remisyonda olmayan majör depresif bozukluk (MDB) tanılı hastaların, sağlıklı kontrol grubuna göre insülin rezistansları, NOD benzeri reseptör protein 3 (NLRP3) inflamazom, Tiyoredoksinle etkileşime giren protein (TXNIP) protein düzeyleri karşılaştırılması amaçlanmıştır. Ek olarak depresyon hastalarının depresyon şiddetleri, semptomları ve bellek işlevleri ile HOMA-IR skoru, NLRP3 inflamazom, TXNIP protein düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi amaçlanmıştır. Yöntem: Araştırmaya Seyrantepe Hamidiye Etfal Hastanesi psikiyatri polikliniğine başvuran remisyonda olan MDB tanılı 40 hasta, remisyonda olmayan MDB tanılı 40 hasta ve sağlıklı kontrol grubu 40 kişi dahil edilmiştir. Gruplar arasında katılımcılar cinsiyet, yaş, vücut kitle indeksi, eğitim durumu ve sigara kullanımı açısından eşleştirilmiştir. Katılımcılara ayırıcı tanı açısından DSM-5 bozuklukları için yapılandırılmış görüşme formu SCID-5-CV, ayrıca Sosyodemografik Veri Formu, Hamilton Depresyon ölçeği (HAM-D), Hamilton Anksiyete Ölçeği (HAM-A), Hızlı Depresif Belirti Envanteri Ölçeği (QIDS-SR16), Sözel Akıcılık Testi, Sayı Menzili Testi (SMT), Sözel Bellek Süreçleri Testi (SBST) uygulanmıştır. Testlerin tamamlanmasının ardından katılımcıların boy, kilo, bel çevresi ölçümü ile açlık kan alımı gerçekleştirilmiştir. Rutin tetkiklerinden hemogram, glukoz ve insülin parametreleri aynı gün içerisinde çalışılmıştır. Hastaların serum NLRP3 inflamazom ve serum TXNIP protein seviyeleri de ELISA yöntemi ile analiz edilmiştir. Bulgular: Serum NLRP3 seviyeleri remisyonda olmayan grupta en yüksek ve sağlıklı kontrol grubunda en düşük bulunmuştur (p<0,001). Remisyonda olmayan hasta grubu serum TXNIP seviyeleri açısından remisyonda olan ve sağlıklı kontrol gruplarına göre istatiksel olarak anlamlı şekilde yüksek bulunmuş olup (p<0,001); remisyonda olan ve sağlıklı kontrol grupları benzer bulunmuştur. Bu farklılıklar yaş, cinsiyet, VKİ, eğitim seviyesi ve sigara kullanımı gibi faktörlerden bağımsız olarak anlamlı bulunmuştur. Serum NLRP3 düzeyleri ve TXNIP düzeyleri ile HAM-D, HAM-A, QIDS-SR16 puanları arasında istatiksel açıdan anlamlı pozitif korelasyonlar bulunmaktadır (p<0,01). HOMA-IR skoru ile QIDS-SR16 iştah alt başlığının arasında istatiksel olarak anlamlı pozitif yönde ilişki gösterilmiştir (p<0,05). Serum TXNIP seviyeleri ile SMT, SBST, SAT puanları arasında istatiksel açıdan anlamlı negatif korelasyon saptanmıştır (p<0,01). Sonuç: Çalışmamızdan elde edilen bulgular, serum NLRP3 ve TXNIP düzeylerinin yalnızca depresyon tanısının varlığıyla ilişkili olmadığını, aynı zamanda hastalığın aktif döneminde yükseldiğini ve remisyon süreciyle birlikte azalma eğilimi gösterdiğini ortaya koymaktadır. Bu bulgular serum NLRP3 ve TXNIP düzeylerinin hastalığın klinik seyri, prognostik yaklaşımlar, tedaviye yanıt süreçleri ve olası yeni tedavi yaklaşımlarının geliştirilmesi hakkında da önemli bilgiler sunmaktadır. Ayrıca serum TXNIP düzeyi bu yönüyle gelecekte remisyonun erken biyolojik göstergeleri olarak da değerlendirilme potansiyeli taşımaktadır. Çalışmamızda yüksek serum TXNIP düzeylerinin depresyonda sözel bellek skorlarındaki düşüş ile ilişkili olduğu bulunmuş ve TXNIP'in sözel bellek işlevlerindeki bozulmayı öngörme potansiyeline sahip olabileceği gösterilmiştir. Gelecekte bu olasılığın değerlendirilmesine yönelik kapsamlı çalışmalara ihtiyaç vardır.
Özet (Çeviri)
Introduction: This study aims to compare insulin resistance, NOD-like receptor protein 3 (NLRP3) inflammasome, and thioredoxin-interacting protein (TXNIP) levels among patients with major depressive disorder (MDD) in remission, patients not in remission, and healthy controls. Furthermore, it aims to examine the associations of depression severity, clinical symptoms, and memory functions with HOMA-IR scores, NLRP3 inflammasome activity, and TXNIP protein levels in patients with depression. Method: The study includes 40 patients diagnosed with MDD in remission, 40 patients with MDD not in remission, and 40 healthy controls, all recruited from the Psychiatry Outpatient Clinic of Seyrantepe Hamidiye Etfal Hospital. The groups were matched for sex, age, body mass index, educational status, and smoking habits. Structured Clinical Interview for DSM-5 Disorders (SCID-5-CV), a Sociodemographic Data Form, the Hamilton Depression Rating Scale (HAM-D), the Hamilton Anxiety Rating Scale (HAM-A), the Quick Inventory of Depressive Symptomatology Self-Report (QIDS-SR16), the Verbal Fluency Test, the Digit Span Test (DST), and the Verbal Memory Processes Test (VMPT) were administered to the participants. Following the completion of these assessments, anthropometric measurements (height, weight, and waist circumference) were performed, and fasting blood samples were collected. Routine laboratory analyses included hemogram, glucose, and insulin levels, while serum NLRP3 inflammasome and TXNIP protein concentrations were determined using the ELISA method. Results: Serum NLRP3 levels were found to be highest in the non-remission group and lowest in the healthy controls (p < 0.001). The non-remission group also demonstrated significantly higher serum TXNIP levels compared to both the remission and healthy control groups (p < 0.001), whereas no significant difference was observed between the remission and healthy control groups. These differences were found to be significant independent of factors such as age, sex, body mass index, educational level, and smoking status. Significant positive correlations were identified between serum NLRP3 and TXNIP levels and scores on the HAM-D, HAM-A, and QIDS-SR16 scales (p < 0.01). Additionally, a statistically significant positive association was observed between the HOMA-IR score and the appetite subscale of the QIDS-SR16 (p < 0.05). In addition, serum TXNIP levels showed statistically significant negative correlations with performance on the Digit Span Test (DST), the Verbal Memory Processes Test (VMPT), and the Verbal Fluency Test (VFT) (p<0.01). Conclusion: The findings of our study indicate that serum NLRP3 and TXNIP levels are not only associated with the presence of a depression diagnosis but also show an elevation during the active phase of the disorder and a tendency to decrease with remission. These results suggest that serum NLRP3 and TXNIP levels may provide valuable insights into the clinical course of the illness, prognostic evaluations, treatment response, and the development of potential novel therapeutic strategies. Moreover, serum TXNIP levels may hold potential as early biological indicators of remission. In addition, our study demonstrated that higher serum TXNIP levels were associated with lower verbal memory scores, suggesting that TXNIP may have predictive value for impairments in verbal memory function. Future studies are warranted to further investigate this possibility.
Benzer Tezler
- Major depresif bozukluk tanılı hastalarda epizod sayısının remisyon sırasındaki nörokognitif fonksiyonlarla ilişkisi
The relatıon of epısode number wıth neurocognıtıve functıons ın remıtted patıents wıth major depressıve dısorder
SERCAN YILMAZ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2012
PsikiyatriOndokuz Mayıs ÜniversitesiPsikiyatri Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. GÖKHAN SARISOY
- Remisyondaki major depresif bozukluk tanılı hastalarda üstbilişsel işlevler ve duygusal şemaların psikolojik dayanıklılık ve depresyonun rezidüel belirtileri ile ilişkisi
Relationship of metacognitive functions and emotional schemas with psychological resilience and residual symptoms of depression in patients with major depressive disorder in remission
CEREN BİLGESOY
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2020
PsikiyatriSağlık Bilimleri ÜniversitesiPsikiyatri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. YUSUF ÖZAY ÖZDEMİR
- Major depresif bozukluk tanılı hastalarda glial patogenezin biyokimyasal göstergeleri: s100b ve nöron spesifik enolaz düzeylerinin tedavi yanıtı ile ilişkisi
Başlık çevirisi yok
ESRA ÖZTEKİN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2018
Psikiyatriİzmir Katip Çelebi ÜniversitesiPsikiyatri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AYBALA SARIÇİÇEK AYDOĞAN
- Majör depresyonda ödülle ilişkili öğrenmenin değerlendirilmesi
Relation of major depression with reward related learning
AHMET GÜRCAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2018
PsikiyatriHacettepe ÜniversitesiRuh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. KORAY BAŞAR
- Majör depresyon hastalarında tedaviye yanıtın demografik ve klinik belirteçleri
Demografic and clinic markers of treatment response in patients with major depression
ÖZNUR ÖZCAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2013
PsikiyatriHacettepe ÜniversitesiRuh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BERNA DİCLENUR ULUĞ