Multiple Skleroz (MS) hastalarında mikroRNA'ların rolü ve prognozla ilişkisi
The role of microRNAs in patients with Multiple Sclerosis and their association with prognosis
- Tez No: 1001714
- Danışmanlar: DR. ELİF ÜNAL, DR. CANAN EMİR
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Nöroloji, Neurology
- Anahtar Kelimeler: Multipl Skleroz, MikroRNA, Nöroenflamasyon, Nöroloji, Multiple Sclerosis, MicroRNA, Neuroinflammation, Neurology
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
- Enstitü: Hamidiye Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Nöroloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Nöroloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Multipl skleroz (MS), inflamasyon, demiyelinizasyon ve nörodejeneratif süreçlerle karakterize kronik otoimmün bir sinir sistemi hastalığıdır. Klinik seyri relapsing-remitting (RRMS), sekonder progresif (SPMS) ve primer progresif (PPMS) alt tipler arasında değişkenlik gösterir ve hastalık progresyonunu öngörebilecek güvenilir biyobelirteçlere ihtiyaç vardır. MikroRNA'lar (miRNA), gen ekspresyonunun post-transkripsiyonel düzenlenmesinde rol oynayan ve periferal biyolojik örneklerde stabil saptanabilmeleri nedeniyle biyobelirteç adaylarıdır. Bu çalışmada hsa-miR-92a-1-5p, hsa-miR-10a-3p, hsa-miR-155-5p, hsa-miR-146a-5p, hsa-miR-320a-3p ve hsa-miR-145-5p ekspresyonlarının MS patofizyolojisi, klinik alt tipleri ve prognoz ile ilişkisi araştırılmıştır. Gereç ve Yöntem: McDonald 2024 kriterlerine göre MS tanısı alan 61 hasta ve 32 sağlıklı kontrol çalışmaya dahil edildi. Analiz grubunda 41 RRMS, 12 SPMS ve 8 PPMS hastası yer aldı. Periferik kan örneklerinden miRNA izolasyonu yapıldı ve cDNA sentezi sonrası RT-qPCR ile hedef miRNA ekspresyonları analiz edildi. Veriler housekeeping gen ile normalize edilerek klinik parametreler ve EDSS skorları ile birlikte değerlendirildi. Bulgular: RRMS alt grubunda hsa-miR-92a-1-5p (FR: 2,20, p=0,985) ve hsa-miR-146a-5p (FR: 2,04, p=0,933) genlerinde artış eğilimi gözlenmiş, hsa-miR-145-5p geninin hem RRMS (FR: 2,28, p=0,537) hem de PPMS (FR: 2,06, p=0,772) gruplarında görece yüksek ekspresyon gösterdiği saptanmıştır. hsa-miR-320a-3p geninin tüm MS alt tiplerinde azalmış ekspresyon paternine sahip olduğu izlenmiş olup bu değişimin RRMS grubunda belirgin ve istatistiksel olarak anlamlı olduğu görülmüştür (FR: −14,87, p=0,0002; SPMS: FR: −21,21, p=0,036; PPMS: FR: −22,66, p=0,089). Ayrıca hsa-miR-10a-3p geninin SPMS alt grubunda down-regülasyon eğilimi gösterdiği belirlenmiştir (FR: −3,72, p=0,123). Sonuç: Bulgular, seçilmiş miRNA panelinin MS alt tiplerine özgü moleküler değişiklikleri ortaya koyabileceğini ve miR-320a-3p'nin nöroenflamatuvar süreçlerle ilişkili bir biyobelirteç adayı olabileceğini düşündürmektedir. Ancak örneklem büyüklüğünün sınırlı olması nedeniyle bulguların doğrulanması için daha geniş çalışmalar gereklidir.
Özet (Çeviri)
Objective: Multiple sclerosis (MS) is a chronic autoimmune disease of the central nervous system characterized by inflammation, demyelination and neurodegeneration. Its course varies among relapsing–remitting (RRMS), secondary progressive (SPMS) and primary progressive (PPMS) forms, and reliable biomarkers are needed to predict disease progression. MicroRNAs (miRNAs) regulate gene expression post-transcriptionally and can be stably detected in peripheral samples, making them promising biomarker candidates. This study investigated the expression of hsa-miR-92a-1-5p, hsa-miR-10a-3p, hsa-miR-155-5p, hsa-miR-146a-5p, hsa-miR-320a-3p and hsa-miR-145-5p in relation to MS pathophysiology, clinical subtypes and prognosis. Materials and Methods: Sixty-one MS patients diagnosed according to the McDonald 2024 criteria and 32 healthy controls were included. The cohort consisted of 41 RRMS, 12 SPMS and 8 PPMS patients. miRNA was isolated from peripheral blood and, after cDNA synthesis, expression levels were analyzed by RT-qPCR. Data were normalized to a housekeeping gene and evaluated with clinical parameters and EDSS scores. Results: In the RRMS subgroup, an increasing trend was observed in hsa-miR-92a-1-5p (FR: 2.20, p=0.985) and hsa-miR-146a-5p (FR: 2.04, p=0.933). hsa-miR-145-5p showed relatively higher expression in both RRMS (FR: 2.28, p=0.537) and PPMS (FR: 2.06, p=0.772). hsa-miR-320a-3p showed decreased expression in all MS subtypes, with a more pronounced and statistically significant change in RRMS (FR: −14.87, p=0.0002; SPMS: FR: −21.21, p=0.036; PPMS: FR: −22.66, p=0.089). hsa-miR-10a-3p also showed a down-regulation trend in SPMS (FR: −3.72, p=0.123). Conclusion: The selected miRNA panel may reflect subtype-specific molecular changes in MS, and miR-320a-3p may represent a biomarker associated with neuroinflammation. Larger studies are needed to confirm these findings.
Benzer Tezler
- Multiple skleroz hastalarında WNT sinyal yolağında görev alan miRNA ekspresyon seviyelerinin belirlenmesi
Determination of miRNA expression levels involved in the WNT signaling pathway in multiple sclerosis patients
EZGİ YAŞAR
Doktora
Türkçe
2019
Tıbbi BiyolojiAtatürk ÜniversitesiTıbbi Biyoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ EDA BALKAN
- Multiple skleroz hastalarında NRG1 geni ve ilişkili hsa-miR-1228-3p, hsa-mir-485-3p, ile hsa_circ_0007279, hsa_ circ_0083897, hsa_circ_0136378 ekspresyon düzeylerinin araştırılması
Investigation OF NRG1 gene, hsa-miR-1228-3p, hsa-miR-485-3p AND hsa_circ_0007279, hsa_circ_0083897, hsa_circ_0136378 expression levels in multiple sclerosis patients
NEVRA ÖKSÜZ GÜRLEN
Doktora
Türkçe
2026
Tıbbi BiyolojiMersin ÜniversitesiTıbbi Biyoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET EMİN ERDAL
- Multiple skleroz hastalığı için periferik kan mononükleer hücrelerinde miRNA ve mRNAbiyobelirteç adaylarının belirlenmesi
Identification of candidate miRNA and mRNA biomarkers in peripheral blood mononuclear cells for multiple sclerosis
BADRELDIN IBRAHIM AFIFI MOHAMED AFIFI
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Moleküler TıpYıldız Teknik ÜniversitesiMoleküler Biyoloji ve Genetik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ŞENAY VURAL KORKUT
- Multipl Skleroz hastalarında BDNF geni mRNA ekspresyonu ile hsa-miR-10a-5p ve hsa-miR-429-3p ekspresyonları arasındaki ilişkinin araştırılması
Investigation of the relationship between BDNF gene mRNA expression and hsa-miR-10a-5p and hsa-miR-429-3p expression in Multiple Sclerosis patients
ECEM AYŞEGÜL SARIALİOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Genetikİstinye ÜniversitesiTıbbi Biyoloji ve Genetik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MURADİYE ACAR
- MIR-146A-5P, MIR-155-5P ve MIR-196a2-5P'nin plazma ekspresyon seviyeleri ve genetik polimorfizmlerinin multipl skleroz riski, engellilik skorları ve fingolimod tedavisi ile ilişkisinin araştırılması
Investigation of the relationship between plasma expression levels and genetic polymorphisms of MIR-146A-5P, MIR-155-5P, MIR-196A2-5P with multiple sclerosis, disability scores and fingolimod therapy
ATA AYHAN YILMAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
NörolojiTobb Ekonomi ve Teknoloji ÜniversitesiBiyomedikal Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BİRSEN CAN DEMİRDÖĞEN