Klâsik Türk şiirinde Behrâm ve Mirrîh
Behrâm and Mi̇rrîh in classical Turkish poetry
- Tez No: 1003038
- Danışmanlar: PROF. DR. TURGUT KOÇOĞLU
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Türk Dili ve Edebiyatı, Turkish Language and Literature
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Erciyes Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Klasik Türk edebiyatında mitolojiye dair çalışmalar çoğunlukla tespit ve tasnif eksenli yürütülmüştür. Bu çalışmanın amacı, tespit veya tasniften ziyade mitolojik bir unsurun divan şiirindeki bütün kavram alanlarını ortaya koymaktır. Çalışmanın ilk bölümünde kuramsal çerçeve oluşturularak mitolojiye dair temel kavramlar ele alınmıştır. Ardından dünya mitolojilerinde öne çıkan on bir ulusun savaş tanrıları, temel özellikleri bakımından karşılaştırmalı olarak incelenmiştir. Uygulama bölümünde ise XIV-XIX. Yüzyıl arasında 50 divan şairine ait 266 beyit analiz edilmiştir. Behrâm ve Mirrîh unsurları önce nazım türlerine göre tasnif edilmiş, ardından kendi içlerinde konu başlıklarına ayrılarak divan şairleri tarafından hangi anlam katmanlarında kullanıldıkları değerlendirilmiştir. Böylece Behrâm ve Mirrîh'in divan şiirindeki mitolojik, kozmolojik, sembolik ve kültürel işlevleri bütüncül bir yaklaşımla ortaya konmuştur.
Özet (Çeviri)
Studies on mythology in classical Turkish literature have mostly focused on identification and classification. The aim of this study, however, is not merely identification or classification, but rather to reveal the entire conceptual scope of a mythological element within Divan poetry. The first section establishes a theoretical framework and addresses fundamental concepts of mythology. Following this, the war gods of eleven nations prominent in world mythologies are examined comparatively in terms of their basic characteristics. The application section analyzes 266 couplets by 50 Divan poets from the 14th to 19th centuries. The elements of Behrâm and Mirrîh are first classified according to their poetic genres, then further subdivided into thematic categories, and their semantic layers used by Divan poets are evaluated. Thus, the mythological, cosmological, symbolic, and cultural functions of Behrâm and Mirrîh in Divan poetry are revealed through a holistic approach.
Benzer Tezler
- Klasik Türk şiirinde hiciv
Satire in Turkish classical school of poety
HİKMET FERİDUN GÜVEN
Doktora
Türkçe
1997
Türk Dili ve EdebiyatıGazi ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ABDULKERİM ABDULKERİMOĞLU
- Klasik Türk şiirinde dinî-tasavvufî ve din dışı (profane) şiir tasnifinin incelenmesi ve Şeyhülislam Yahya örneği
A study on the classification of religious-mystical and profane poetry in the classical Turkish poetry: Case of Şeyhulislam Yahya
MELEK KAHRAMAN DİKMEN
Yüksek Lisans
Türkçe
2004
DinSüleyman Demirel Üniversitesiİslam Tarihi ve Sanatları Ana Bilim Dalı
Y.DOÇ.DR. AHMET ARI
- Klasik Türk şiirinde efsanevi kuşlar
Mithological birds in classical Turkish poetry
KÜBRA ESKİGÜN
Yüksek Lisans
Türkçe
2006
Türk Dili ve EdebiyatıKahramanmaraş Sütçü İmam ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Y.DOÇ.DR. LÜTFİ ALICI
- Klasik Türk şiirinde peygamberler
Prophets in classic Turkish poetry
MELİKE UÇAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2006
Türk Dili ve EdebiyatıKahramanmaraş Sütçü İmam ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Y.DOÇ.DR. LÜTFİ ALICI
- Klasik Türk şiirinde efsanevi aşk kahramanları
Mithological love heroes in classical Turkish poetry
VEYSİ KAHVECİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2006
Türk Dili ve EdebiyatıKahramanmaraş Sütçü İmam ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Y.DOÇ.DR. LÜTFİ ALICI