Geri Dön

Emziren annelerin sosyal medya bağımlılığı, emzirme özyeterliliği ve bebek bakımı bilgi arayışı ile ilişkili faktörler

Factors associated with breastfeeding mothers' social media addiction, breastfeeding self-efficacy and infant care information seeking

PDF İndir

  1. Tez No: 1003694
  2. Yazar: SELDA ÖZEL OKUR
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. SEYHAN ÇANKAYA
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Ebelik, Midwifery
  6. Anahtar Kelimeler: Sosyal medya ve annelik, sosyal medya bağımlılığı, emzirme özyeterliliği, emzirme, bebek bakımı, bebek bakımı bilgi kaynakları, Social media and motherhood, social media addiction, breastfeeding self-efficacy, breastfeeding, infant care, infant care information sources
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Selçuk Üniversitesi
  10. Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Ebelik Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu araştırma, annelerin sosyal medya bağımlılığı ile emzirme özyeterliliği ve bebek bakımıyla ilgili bilgi arayışları arasındaki ilişkili faktörleri incelemek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Tanımlayıcı, kesitsel ve ilişki arayıcı nitelikte tasarlanan çalışma, Aralık 2024–Mayıs 2025 tarihleri arasında yürütülmüştür. Araştırmanın örneklemini, sosyal medya aracılığıyla ulaşılan ve üç ila altı aylık bebeği olan 323 emziren anne oluşturmuştur. Veri toplamada Kişisel Bilgi Formu, Bergen Sosyal Medya Bağımlılık Ölçeği (BSMBÖ), Postpartum Emzirme Özyeterliliği Ölçeği (PEÖYÖ) ve Bebek Bakım Bilgi Kaynakları Ölçeği (BBBKÖ) kullanılmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde tanımlayıcı istatistikler, Tek Yönlü ANOVA, Bağımsız Gruplar t-Testi, Pearson ve Spearman korelasyon katsayısı ve çoklu doğrusal regresyon analizi uygulanmıştır. Annelerin en sık %93,5'inin Instagram kullandığı, %60,4'ünün ise sosyal ağları eğlenmek ve rahatlamak amacıyla kullandığı belirlenmiştir. Bergen Sosyal Medya Bağımlılığı Ölçeği'nden alınan toplam puan 14,49±5,01, Emzirme Özyeterliliği Ölçeği'nden alınan toplam puan 53,93±10,50 ve Bebek Bakımı Bilgi Kaynakları Ölçeği'nden alınan toplam puan 3,79±0,46 olarak saptanmıştır. Üniversite ve üzeri eğitim düzeyine sahip, sosyal ağları her gün ve daha uzun süre (4–8 saat/gün) kullanan ve sosyal medyayı iletişim, bilgi edinme ve eğlenme amacıyla kullanan annelerin Bergen Sosyal Medya Bağımlılık Ölçeği puanları daha yüksektir (p<0,05). Bebek Bakımı Bilgi Kaynakları Ölçeği puanları, çalışan, düzenli gebelik takibine katılan, emzirme eğitimi alan, YouTube ve sosyal ağları aktif kullanan annelerde daha yüksektir (p<0,05). Bergen Sosyal Medya Bağımlılığı Ölçeği ile Postnatal Emzirme Özyeterliliği Ölçeği arasında zayıf düzeyde negatif (r=-0,214, p<0,001) ilişki bulunurken, Postnatal Emzirme Öz Yeterliliği Ölçeği ile Bebek Bakımı Bilgi Kaynakları Ölçeği arasında ise zayıf düzeyde pozitif yönlü ilişki bulunmuştur (rS=0,121, p<0,05). Bergen Sosyal Medya Bağımlılığı Ölçeği ile Bebek Bakımı Bilgi Kaynakları Ölçeği arasında anlamlı bir ilişki saptanmamıştır (p> 0,05). Regresyon modeline göre, yaşayan çocuk sayısının iki ve üzerinde olması, bebeğin mama ya da karma beslenmesi ve X'i kullanmama durumu daha düşük Postnatal Emzirme Özyeterlilik Ölçeği puanları ile ilişkili olduğu belirlenmiştir (β=-0,84, t=-2,56, p<0,05; β=-1,34, t=-6,85, p<0,001; β=-0,40, t=-2,14, p<0,05). Buna karşılık, gebelik sayısının artması ve bebeğin ayının ilerlemesi Postnatal Emzirme Öz Yeterlilik Ölçeği puanlarının daha yüksek olmasıyla ilişkilidir (β=0,88, t=2,71, p<0,01; β=0,40, t=3,58, p<0,001). Ayrıca Bergen Sosyal Medya Bağımlılığı Ölçeği, Postnatal Emzirme Özyeterliliği Ölçeği puanları üzerinde negatif yönlü bir ilişkili faktör olarak bulunmuştur (β=-0,20, t=-3,93, p<0,001). Sonuç olarak bu araştırma, emziren annelerde sosyal medya bağımlılığı düzeyi, emzirme özyeterliliği ve bebek bakımına yönelik bilgi arama davranışları arasında anlamlı ilişkiler bulunduğunu ortaya koymaktadır. Sosyal medya bağımlılığı puanları artarken emzirme özyeterliliği puanları azalmaktadır. Bebek bakımında bilgi kaynaklarını kullanma düzeyi ile emzirme özyeterliliği arasında ise pozitif yönlü ilişkiler saptanmıştır. Bu bulgular, emzirme sürecinde annelerin dijital medya kullanım örüntülerinin değerlendirilmesinin önemini vurgulamaktadır. Sağlık profesyonellerinin, emziren annelere yönelik güvenilir ve kanıta dayalı içerikler sunan dijital platformları etkin biçimde kullanmaları ve anneleri doğru çevrimiçi kaynaklara yönlendirmeleri, emzirme danışmanlığı ve eğitim programlarının desteklenmesinde yararlı olabilir.

Özet (Çeviri)

This study was conducted to examine the factors associated with mothers' social media addiction, breastfeeding self-efficacy, and information-seeking behaviors related to infant care. Designed as a descriptive, cross-sectional, and correlational study, the research was carried out between December 2024 and May 2025. The sample consisted of 323 breastfeeding mothers with infants aged three to six months who were reached via social media. Data were collected using a Personal Information Form, the Bergen Social Media Addiction Scale (BSMAS), the Postpartum Breastfeeding Self-Efficacy Scale (PBSES), and the Infant Care Information Sources Scale (ICISS). Data analysis included descriptive statistics, one-way ANOVA, independent samples t-test, Pearson and Spearman correlation coefficients, and multiple linear regression analysis. Of the mothers, 93,5% reported Instagram as the most frequently used social media platform, and 60,4% stated that they used social networks mainly for entertainment and relaxation. The mean total scores were 14,49±5,01 for the BSMAS, 53,93±10,50 for the PBSES, and 3,79±0,46 for the ICISS. Higher BSMAS scores were observed among mothers with a university-level education or higher, those who used social media daily for longer durations (4–8 hours/day), and those who used social media for communication, information-seeking, and entertainment purposes (p<0,05). ICISS scores were higher among working mothers, those who attended regular prenatal follow-ups, received breastfeeding education, and actively used YouTube and social networking sites (p<0,05). A weak negative correlation was found between BSMAS and PBSES scores (r = -0,214, p<0,001), while a weak positive correlation was observed between PBSES and ICISS scores (rₛ = 0,121, p<0,05). No significant relationship was found between BSMAS and ICISS scores (p>0,05). According to the regression model, having two or more living children, feeding the infant with formula or mixed feeding, and not using X were associated with lower PBSES scores (β = -0,84, t = -2,56, p<0,05; β = -1,34, t = -6,85, p<0,001; β = -0,40, t = -2,14, p<0,05). In contrast, an increase in the number of pregnancies and the infant's age were associated with higher PBSES scores (β = 0,88, t = 2,71, p<0,01; β = 0,40, t = 3,58, p<0,001). Additionally, BSMAS was identified as a factor negatively associated with PBSES scores (β = -0,20, t = -3,93, p<0,001). In conclusion, this study demonstrates significant relationships between social media addiction levels, breastfeeding self-efficacy, and infant care–related information-seeking behaviors among breastfeeding mothers. Social media addiction was negatively associated with breastfeeding self-efficacy, whereas the use of information sources was positively associated with breastfeeding self-efficacy. These findings highlight the importance of evaluating digital media use patterns among mothers during the breastfeeding period. The effective use of digital platforms that provide reliable and evidence-based content by healthcare professionals and guiding mothers toward accurate online resources may support breastfeeding counseling and education programs.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    651485

    0-2 yaş arası çocuğu olan annelerin emzirme durumları ile yeme davranışları, tutumları ve ortoreksiya nervoza sıklıkları arası ilişkinin değerlendirilmesi

    Evaluation of the relationship between breastfeeding status and eating behaviors, attitudes and frequency of orthortexia nervosa in mothers with children aged 0-2 years

    TUBA FENERCİOĞLU EKEN

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2020

    Aile HekimliğiSağlık Bilimleri Üniversitesi

    Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ADEM ÖZKARA

    DR. ÖĞR. ÜYESİ DUYGU AYHAN BAŞER

  2. Tez No

    803559

    Ebeveynlik konusunda internet bilgi kaynaklarının kullanımı ile annelik özgüveni ve emzirme öz-yeterliği arasındaki ilişki

    Use of internet information resources on parenting and its relationship with maternal self-confidence and breastfeeding self-efficacy

    ESLEM KURUL

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2023

    Kadın Hastalıkları ve Doğumİstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa

    Kadın Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. İLKAY GÜNGÖR SATILMIŞ

  3. Tez No

    958878

    İstanbul'daki AVM'lerde bulunan bebek bakım odalarının kullanıcı deneyimlerinin iç mekân açısından nitel olarak incelenmesi

    A qualitative investigation of users' experiences related to interior design at shopping malls' baby care rooms in İstanbul

    BEYZANUR ESRA KARABULUT

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    İç Mimari ve Dekorasyonİstanbul Üniversitesi

    İç Mimarlık Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. BERRAK KARACA ŞALGAMCIOĞLU

  4. Tez No

    1016212

    Erkek sağlık çalışanlarının toplumsal alanda emzirmeye yönelik bilgi, görüş ve yaklaşımları ile toplumsal cinsiyet algıları arasındaki ilişki

    The relationship between male helathcare worker's knowledge, opinions and approaches to breastfeeding in the social spaces and their perspection of gender

    FATMA TAMER

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2026

    Kadın Hastalıkları ve DoğumAydın Adnan Menderes Üniversitesi

    Doğum, Kadın Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. SEVGİ ÖZSOY

  5. Tez No

    982694

    2-6 aylık bebeklerde anne-bebek bağlanması ile annenin bebeğini beslemesine yönelik tutumları arasındaki ilişkinin incelenmesi

    Investigation of the relationship between mother-infant bonding and mothers' attitudes toward feeding their infants aged 2 to 6 months

    FATMA BÜŞRA YILDIRAN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    Eğitim ve Öğretimİstanbul Okan Üniversitesi

    Çocuk Gelişimi ve Eğitimi Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ HANDAN DOĞAN

Geri Dön