Hemşirelik öğrencilerinin kronotipleri ile yaşam kaliteleri ve psikolojik iyi oluş arasındaki ilişki
The relationship between nursing students' chronotypes, quality of life, and psychological well-being
- Tez No: 1004579
- Danışmanlar: PROF. DR. SİBEL ERKAL İLHAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Hemşirelik, Nursing
- Anahtar Kelimeler: Biyolojik ritim, Psikolojik iyi oluş, Sirkadiyen ritim, Yaşam kalitesi, Öğrenciler-hemşirelik, Üniversite öğrencileri, Periodicity, Psychological well being, Circadian rhythm, Quality of life, Students-nursing, University students
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Haliç Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Hemşirelik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez araştırması, hemşirelik öğrencilerinin kronotip özellikleri ile yaşam kalitesi ve psikolojik iyi oluş düzeyleri arasındaki ilişkiyi incelemek amacıyla tanımlayıcı, kesitsel ve korelatif nitelikte yürütülmüştür. Araştırmanın evrenini 2025 yılında Haliç Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Hemşirelik Bölümü'nde öğrenim gören 721 öğrenci oluşturmuş, bilinen evren (N=721) dikkate alınarak G*Power ile hesaplanan minimum 251 örneklem doğrultusunda çalışma 253 öğrenci ile tamamlanmıştır. Veriler Sosyo-demografik Veri Formu, Sabahçıl-Akşamcıl Anketi (SSA), SF-12 ve Psikolojik İyi Oluş Ölçeği (PİOÖ) ile toplanmış; Mann-Whitney U, Kruskal-Wallis, Dunn-Bonferroni, Cronbach alfa ve Spearman korelasyon analizleri uygulanmıştır (p<0,05). Yaş ortalaması 20±1,57 (18-26) yıl olup %74,3'ü kadındır. Kronotip dağılımı %62,85 ara tip, %21,34 akşamcıl tipe yakın, %7,11 kesinlikle akşamcıl, %6,32 sabahçıl tipe yakın ve %2,37 kesinlikle sabahçıl tiptir. SF-12 fiziksel bileşen medyan puanı 53,56 (27,97-64,90), mental bileşen puanı 43,83 (11,42-61,99) ve PİOÖ medyan puanı 40 (11-55) olarak bulunmuştur. Fiziksel bileşen puanları kesinlikle akşamcıl tipte ara tip ve akşamcıl tipe yakın gruplardan daha yüksektir (p<0,001). Mental bileşen puanları kesinlikle sabahcıl tipte diğer kronotip gruplarından daha yüksektir (p=0,001; p=0,002; p=0,005). Psikolojik iyi oluş puanları da kesinlikle sabahcıl tipte kesinlikle akşamcıl ve ara tip gruplarından yüksektir (p=0,011). Düzenli spor yapanların yaşam kalitesi ve psikolojik iyi oluş puanları daha yüksek, kronik tanısı olanların fiziksel bileşen puanları daha düşüktür. Günlük internet kullanımı 6 saatin üzerinde olanlarda psikolojik iyi oluş puanları daha düşüktür (p=0,036). SF-12 fiziksel bileşen puanları ile psikolojik iyi oluş arasında zayıf (ρ=0,19; p=0,003), mental bileşen puanları ile psikolojik iyi oluş arasında orta düzeyde pozitif ilişki saptanmıştır (ρ=0,44; p<0,0001). Sonuç olarak, kronotip özellikleri yaşam kalitesi ve psikolojik iyi oluş ile ilişkilidir; özellikle sabahcıl kronotipte mental sağlık ve psikolojik iyi oluş daha yüksektir.
Özet (Çeviri)
This cross-sectional correlational study examined the relationship between chronotype, quality of life, and psychological well-being among nursing students. The population consisted of 721 students enrolled in the Nursing Department of the Faculty of Health Sciences at Haliç University in 2025. Based on the known population (N=721), the minimum sample size was calculated as 251 using G*Power, and the study was completed with 253 voluntary participants. Data were collected using a Socio-demographic Form, the Morningness–Eveningness Questionnaire (MEQ), the Short Form-12 (SF-12), and the Psychological Well-Being Scale (PWBS). Mann-Whitney U, Kruskal-Wallis, Dunn-Bonferroni, Cronbach's alpha, and Spearman correlation analyses were performed (p<0.05). The mean age was 20±1.57 years (18–26), and 74.3% were female. Chronotype distribution was 62.85% intermediate, 21.34% moderately evening, 7.11% definitely evening, 6.32% moderately morning, and 2.37% definitely morning. Median SF-12 physical and mental scores were 53.56 (27.97–64.90) and 43.83 (11.42–61.99); median PWBS score was 40 (11–55). Physical scores were higher in the definitely evening type than in the intermediate and moderately evening types (p<0.001). Mental scores were higher in the definitely morning type than in other chronotypes (p=0.001; p=0.002; p=0.005). Psychological well-being was also higher in the definitely morning type than in the definitely evening and intermediate types (p=0.011). Regular exercise was associated with higher quality of life and well-being, whereas chronic diagnosis was associated with lower physical scores. Psychological well-being was lower among students using the internet more than 6 hours daily (p=0.036). A weak positive correlation was found between physical component and well-being (ρ=0.19; p=0.003), and a moderate positive correlation between mental component and well-being (ρ=0.44; p<0.0001). Chronotype is associated with quality of life and psychological well-being, particularly with higher mental health in morning-type students.
Benzer Tezler
- Üniversite öğrencilerinde psikolojik dayanıklılık ile kronotipleri arasındaki ilişki ve etkileyen faktörler
The relationship between psychological resilience and chronotypes and affecting factors in university students
SİMGE NAZAN EKER
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
HemşirelikEge ÜniversitesiRuh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ SERAP YILDIRIM
- Hemşirelik öğrencilerinin ve hemşirelerin psikolojik ihtiyaç örüntüleri ve empati düzeyleri
Başlık çevirisi yok
İDRİS YAŞAR
Yüksek Lisans
Türkçe
1993
PsikolojiAnkara ÜniversitesiEğitimde Psikolojik Hizmetler Ana Bilim Dalı
PROF. DR. YILDIZ KUZGUN
- Hemşirelik öğrencilerinin aile ve arkadaşlarından algıladıkları sosyal destek ile anksiyete düzeyi arasındaki ilişki
The Relationship between anxiety level and social support nursery students perceive from their family and friends
AYŞE OKANLI
Yüksek Lisans
Türkçe
1999
PsikiyatriAtatürk ÜniversitesiPsikiyatri Hemşireliği Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. MİNE EKİNCİ
- Hemşirelik öğrencilerinin ders çalışma alışkanlıkları ve tutumları
Study habits and attitudes of nursing students
YILDIZ TULUM
- Hemşirelik öğrencilerinin psikiyatri hemşiresinin rollerini algılayışı
Nursing students' perception of the roles of the psychiatric nurse
DERYA ÖZBAŞ
Doktora
Türkçe
2009
Hemşirelikİstanbul ÜniversitesiPsikiyatri Hemşireliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SEVİM BUZLU