Geri Dön

İntraabdominal cerrahilerde peroperatif hiperlaktatemi, nedenleri ve klinik sonuçları

Peroperative hyperlactatemia in intraabdominal surgery: causes and clinical outcomes

  1. Tez No: 1005097
  2. Yazar: ASKATBEK ABDISALAMOV
  3. Danışmanlar: PROF. DR. YALIM DİKMEN
  4. Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
  5. Konular: Anestezi ve Reanimasyon, Anesthesiology and Reanimation
  6. Anahtar Kelimeler: Hiperlaktatemi nedenleri, Büyük abdominal cerrahi, Laktat klirensi, Postoperatif komplikasyonlar, Kristaloid sıvı yönetimi, Causes of hyperlactatemia, Major abdominal surgery, Lactate clearance, Postoperative complications, Crystalloid fluid management
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa
  10. Enstitü: Cerrahpaşa Tıp Fakültesi
  11. Ana Bilim Dalı: Anesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Amaç: Elektif majör abdominal cerrahi geçiren erişkin hastalarda perioperatif dönemdeki serum laktat artışının nedenlerini, bu artışı etkileyen klinik risk faktörlerini belirlemeyi ve laktat düzeylerinin erken postoperatif klinik sonuçlarla olan ilişkisini araştırmayı amaçlamaktadır. Gereç ve Yöntem: Çalışma, 01.08.2025 ile 18.01.2026 tarihleri arasında İstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa, Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Hastanesi'nde gerçekleştirilmiştir. Prospektif ve gözlemsel nitelikteki bu araştırmaya, elektif majör abdominal cerrahi planlanan ve operasyon süresi 2 saati aşan 18 yaş üzeri toplam 83 hasta dahil edilmiştir. Hastaların arteriyel laktat düzeyleri; ameliyat öncesi (bazal), intraoperatif 1. saat ve postoperatif 3. saatte ölçülmüştür. Ayrıca demografik veriler, hemodinamik parametreler, cerrahi süresi, kullanılan sıvı miktarları, kanama miktarı ve yoğun bakımda kalış süreleri kaydedilmiştir. Bulgular: Yapılan analizler sonucunda laktat düzeylerinin postoperatif süreçte, özellikle 1. ve 3. saatler arasında istatistiksel olarak anlamlı ve doğrusal bir artış gösterdiği saptanmıştır. Postoperatif 3. saat laktat düzeyini ve laktattaki toplam değişimi (Delta Laktat) en güçlü şekilde ve anlamlı düzeyde tahmin eden faktörlerin operasyon süresinin uzunluğu ve kullanılan kristaloid sıvı miktarı olduğu belirlenmiştir (p<0.05). Kalp atım hızı, şok indeksi, kanama miktarı ve sıvı balansı ile laktat düzeyleri arasında pozitif bir ilişki bulunsa da regresyon modellerinde bu değişkenlerin etkisi operasyon süresi ve kristalloid miktarı kadar baskın çıkmamıştır. Ayrıca, 3. saat laktat düzeyinin (3.5 mmol/L eşik değeriyle) mortaliteyi öngörmedeki klinik gücü zayıf bulunmuştur. Sonuç: Büyük abdominal cerrahi geçiren hastalarda postoperatif erken dönemde gelişen hiperlaktatemi, birincil olarak uzamış operasyon süresi ve yüksek miktarda kristalloid sıvı replasmanı ile ilişkilidir. Tek bir zaman noktasındaki laktat ölçümü mortaliteyi öngörmede sınırlı bir kapasiteye sahip olsa da laktat düzeylerinin dinamik takibi yüksek riskli hastaların erken dönemde belirlenmesine ve perioperatif yönetimin optimize edilmesine katkı sağlayabilir.

Özet (Çeviri)

Objective: This study aims to investigate the causes of perioperative serum lactate increase, determine the clinical risk factors influencing this increase, and evaluate the relationship between lactate levels and early postoperative clinical outcomes in adult patients undergoing elective major abdominal surgery. Materials and Methods: The study was conducted between August 1, 2025, and January 18, 2026, at Istanbul University-Cerrahpaşa, Cerrahpaşa Faculty of Medicine Hospital. This prospective and observational research included 83 patients over the age of 18 who were scheduled for elective major abdominal surgery with an operative duration exceeding 2 hours. Patients' arterial lactate levels were measured preoperatively (baseline), intraoperatively at the 1st hour, and postoperatively at the 3rd hour. Demographic data, hemodynamic parameters, surgical duration, amounts of fluids administered, blood loss, and length of intensive care unit stay were recorded. Results: Analyses revealed a statistically significant and linear increase in lactate levels during the postoperative period, particularly between the 1st and 3rd hours. Prolonged duration of operation and the amount of crystalloid fluids used were identified as the strongest and most significant predictors of the 3rd-hour postoperative lactate level and the total change in lactate ($\Delta$Lactate) (p < 0.05). Although positive correlations were found between lactate levels and heart rate, shock index, blood loss, and fluid balance, the effects of these variables were not as dominant as surgical duration and crystalloid volume in regression models. Furthermore, the clinical power of the 3rd-hour lactate level (with a threshold of 3.5 mmol/L) in predicting mortality was found to be weak. Conclusion: Hyperlactatemia developing in the early postoperative period in patients undergoing major abdominal surgery is primarily associated with prolonged operative time and high volumes of crystalloid fluid replacement. Although a single-point lactate measurement has limited capacity to predict mortality, dynamic monitoring of lactate levels may contribute to the early identification of high-risk patients and the optimization of perioperative management.

Benzer Tezler

  1. Laparoskopik bariyatrik cerrahi olgularında perfüzyon indeksi, pleth variabilite indeksi ve laktat ilişkisi

    Relationship between perfusion index, pleth variability index andlactate in laparoscopic bariatric surgery

    CANSIN UZUN

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2026

    Anestezi ve ReanimasyonSağlık Bilimleri Üniversitesi

    Anesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ARZU YILDIRIM AR

  2. Laparoskopik kolesistektomilerde pnömoperitonyumun solunum dinamiği, hemodinamik parametreler ve cerrahi memnuniyet üzerine etkilerinin değerlendirilmesi

    Pneumoperitoneum evaluation the effects of respiratory dynamics, hemodynamic parameters and surgical satisfaction in the laparoscopic cholecystectomy

    BEYZA KÜÇÜKÖZTAŞ

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2015

    Anestezi ve ReanimasyonDokuz Eylül Üniversitesi

    Anesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. LEYLA İYİLİKÇİ KARAOĞLAN

  3. Major abdominal cerrahilerde perioperatif vucut ısısı değişikliklerinin erken dönem derlenme üzerine etkileri

    Başlık çevirisi yok

    DEMET YÜNCÜ

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2017

    Anestezi ve ReanimasyonAnkara Üniversitesi

    Anesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. YEŞİM BATİSLAM

  4. Major abdominal cerrahi uygulanacak çocuklarda ultrasonografi eşliğinde yapılacak rektus kılıf bloğunda farklı volümlerde kullanılan lokal anesteziğin peroperatif anestezik ajan ve postoperatif analjezik ajan tüketimi üzerine etkisinin araştırılması

    The investigation of the effect on consumption of intra-operative anesthetic agents and post-operative analgesic agents by using different volumes of local anesthetic with ultrasonography-guided rectus sheath block applied to major abdominal surgery in children

    SERKAN YILDIRMAZ

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2012

    Anestezi ve ReanimasyonÇukurova Üniversitesi

    Anesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. DİLEK ÖZCENGİZ

  5. Minimal invaziv abdominal cerrahilerde laparoskopik koruyucu örtü mekanizması kullanımı

    Usage of laparoscopic protective cover mechanism in minimal invasive abdominal surgery

    BETÜL GÜZELYÜZ

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2023

    Genel Cerrahiİstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa

    Genel Cerrahi Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. MEHMET FAİK ÖZÇELİK