Üniversite öğrencilerinin dijital farkındalık algısı ile siberkondri arasındaki ilişki
The relationship between digital awareness perception and cyberchondria among university students
- Tez No: 1005123
- Danışmanlar: DOÇ. DR. SELMİN KÖSE
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Hemşirelik, Psikoloji, Nursing, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Biruni Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Hemşirelik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Hemşirelik Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırma, üniversite öğrencilerinin dijital farkındalık algıları ile siberkondri düzeyleri arasındaki ilişkiyi incelemek amacıyla gerçekleştirildi. Tanımlayıcı, kesitsel ve ilişki arayıcı desende tasarlanan araştırma, İstanbul'da bir Vakıf Üniversitesi'nin Sağlık Bilimleri Fakültesinde öğrenim gören, araştırma kriterlerini karşılayan ve gönüllü olan 1159 öğrenci ile Ekim–Kasım 2025 tarihleri arasında yürütüldü. Veriler, Kişisel Bilgi Formu, Siberkondri Ciddiyeti Ölçeği (SCÖ) ve Dijital Farkındalık Algısı Ölçeği (DFAÖ) kullanılarak elde edildi. Veriler SPSS 27 programı ile analiz edildi. Katılımcıların çoğunluğunun kadın olduğu, günlük 3–5 saat dijital cihaz kullandığı, internette edinilen sağlık bilgilerine genellikle kısmen güvendikleri, sağlık bilgisi arayışında ise en çok resmî sağlık kuruluşlarının web siteleri ile akademik kaynakları tercih ettikleri belirlendi. Elde edilen SCÖ toplam puan ortalaması 30,98 ± 8,14 olup, katılımcıların orta düzeyde siberkondri eğilimine sahip oldukları belirlenirken, DFAÖ'nden elde edilen toplam puan ortalaması ise 73,61 ± 16,01 olup, katılımcıların dijital farkındalık algılarının yüksek düzeyde olduğu saptandı. Korelasyon analizi sonuçlarına göre, SCÖ ile DFAÖ toplam puanları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulunmadı. Ayrıca, SCÖ toplam puanı ile ölçeğin alt boyutları arasında güçlü düzeyde ilişki olduğu görüldü. DFAÖ toplam puanı ile dijital farkındalığın tüm alt boyutları arasında ise pozitif yönlü ve istatistiksel olarak anlamlı ilişki saptandı. Araştırma sonuçları, çevrim içi sağlık bilgisi arama davranışlarının siberkondri düzeyi ile dijital kullanım alışkanlıkları ise dijital farkındalık algısı ile ilişkili olabileceğini göstermektedir. Ayrıca bazı bireysel özelliklerin siberkondrinin belirli alt boyutlarıyla ilişkili olduğu belirlendi. Bu doğrultuda, üniversite öğrencilerinin dijital sağlık bilgilerini eleştirel biçimde değerlendirme becerilerini geliştirmeye yönelik eğitim programlarının yaygınlaştırılması ve dijital farkındalık ile siberkondri arasındaki ilişkinin farklı örneklemler ve boylamsal araştırma desenleriyle incelenmesi önerilmektedir.
Özet (Çeviri)
This study was conducted to examine the relationship between university students' perceptions of digital awareness and their levels of cyberchondria. Designed as a descriptive, cross-sectional, and correlational study, the research was carried out between October and November 2025 with 1,159 students who met the inclusion criteria and volunteered to participate, all of whom were enrolled in the Faculty of Health Sciences at a foundation university in Istanbul. Data were collected using the Personal Information Form, the Cyberchondria Severity Scale (CSS), and the Digital Awareness Perception Scale (DAPS). Data analysis was performed using the SPSS 27 software package. The majority of participants were female, used digital devices for 3–5 hours daily, generally had partial trust in health information obtained from the internet, and most frequently preferred official health institution websites and academic sources when seeking health-related information online. The mean total CSS score was 30.98 ± 8.14, indicating a moderate level of cyberchondria among participants. The mean total DAPS score was 73.61 ± 16.01, suggesting a high level of perceived digital awareness. Correlation analysis revealed no statistically significant relationship between the total CSS and total DAPS scores. However, a strong relationship was observed between the total CSS score and its subdimensions. Additionally, positive and statistically significant relationships were found between the total DAPS score and all subdimensions of digital awareness. The findings indicate that online health information-seeking behaviors may be associated with cyberchondria levels, while digital usage habits may be related to digital awareness perceptions. Moreover, certain individual characteristics were found to be associated with specific subdimensions of cyberchondria. In line with these results, it is recommended to expand educational programs aimed at improving university students' critical evaluation skills regarding digital health information and to further investigate the relationship between digital awareness and cyberchondria using different samples and longitudinal research designs.
Benzer Tezler
- 3 boyutlu eğitsel deprem oyunu tasarımı ve üniversite öğrencilerinin deneyimlerinin incelenmesi
3D educational earthquake game design and examination of university student's experiences
AYBEGÜM KARAKILIÇ KOÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Bilim ve TeknolojiAfyon Kocatepe ÜniversitesiBilgisayar Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. FATİH ÖZDİNÇ
- Alternate reality games as a physical interaction tool in game technologies
Oyun teknolojileri içerisinde bir fiziksel etkileşim aracı olarak alternatif gerçeklik oyunları
İREM PILEHVARIAN
Yüksek Lisans
İngilizce
2023
Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve Kontrolİstanbul Teknik ÜniversitesiOyun ve Etkileşim Teknolojileri Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
DR. ÖĞR. ÜYESİ AHMET GÜN
DR. HÜSEYİN KUTAY TİNÇ
- COVİD 19 pandemisi sonrası dijitalleşmenin etki alanları bağlamında durum incelemesi
A case study on the impact areas of digitalization in the context of the post-COVID-19 pandemic
TOLGA KARADAŞ
Doktora
Türkçe
2025
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıSivas Cumhuriyet ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. TUNCAY DİLCİ
- Üniversite öğrencilerinin yapay zekâ okuryazarlığı algısı ve yapay zekâ reklamcılığının ikna düzeylerine etkisi
University students' perception of artificial intelligence literacy and the effect of artificial intelligence advertising on persuasion levels
ŞADAN EMRE BERKTEN
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Radyo-TelevizyonErciyes ÜniversitesiRadyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ÇİLEM TUĞBA KOÇ
- Z kuşağı öğrencilerinin endüstri 4.0'ın emek piyasalarına etkisine yönelik algılarının araştırılması: Yalova Üniversitesi örneği
Investigation of the perceptions of generation Z students about the impact of industry 4.0 on labor markets: The case of Yalova University
NEJLA TÜRKDOĞAN
Doktora
Türkçe
2023
Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileriYalova ÜniversitesiÇalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HACI YUNUS TAŞ