Tedaviye dirençli depresyon hastalarında hızlandırılmış transkraniyal manyetik stimülasyon: bilateral teta patlaması ile unilateral teta patlaması etkinliğinin karşılaştırılması
Accelerated Transcranial Magnetic Stimulation in Treatment-Resistant Depression Patients: Comparison of Bilateral Theta Burst and Unilateral Theta Burst Efficacy
- Tez No: 1005684
- Danışmanlar: DOÇ. DR. ÖMER FARUK UYGUR
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Psikiyatri, Psychiatry
- Anahtar Kelimeler: Depresif bozukluk-majör, Transkraniyal manyetik uyarı, İlaçlara direnç-çoklu, Depressive disorder-major, Transcranial magnetic stimulation, Drug resistance-multiple
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Atatürk Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Tedaviye dirençli depresyon (TDD), majör depresif bozukluğun en ağır alt tiplerinden biri olup mevcut tedavilere yetersiz yanıt ile karakterizedir. Hızlandırılmış transkraniyal manyetik stimülasyon (aTMS) ve özellikle teta burst stimülasyon (TBS) protokolleri, son yıllarda TDD tedavisinde umut verici bir yaklaşım olarak öne çıkmaktadır. Bu çalışmada, bilateral TBS (iTBS + cTBS) ile unilateral TBS (iTBS + sham-cTBS) uygulamalarının etkinlik, güvenlik ve tolere edilebilirliği karşılaştırılmıştır. Gereç ve Yöntem: Çalışmamız, Kasım 2024–Nisan 2025 tarihleri arasında çift-kör, randomize ve sham-kontrollü olarak yürütülmüştür. DSM-5 tanı ölçütlerine göre TDD tanısı almış 50 hasta iki gruba randomize edilmiştir. A grubuna bilateral aTBS, B grubuna sham kontrollü aTBS uygulanmış; her iki gruba iki hafta boyunca günde beş seans olmak üzere toplam 50 seans tedavi verilmiştir. Klinik değerlendirmeler MADRS, HAM-D, HAM-A, MoCA, PUKİ, UŞİ ve KİDÖ ölçekleri ile başlangıçtan 14. haftaya kadar gerçekleştirilmiştir. Bulgular: Her iki grupta depresyon ve anksiyete belirtilerinde anlamlı azalma gözlenmiştir. Ancak B grubunda daha hızlı yanıt ve yüksek erken dönem remisyon oranları saptanmıştır (2. haftada yanıt: %100; 6. haftada remisyon: %83,3). İntihar düşüncesi her iki grupta belirgin şekilde azalmış, B grubunda daha erken iyileşme gözlenmiştir. Uyku kalitesi, bilişsel işlevler ve genel işlevsellik her iki grupta anlamlı düzeyde iyileşmiştir. En sık yan etkiler halsizlik, baş ağrısı ve uygulama bölgesinde parestezi olup ciddi advers olay bildirilmemiştir. Sonuç: Sonuç olarak, bilateral ve unilateral aTBS protokollerinin TDD tedavisinde etkili, güvenli ve tolere edilebilir olduğu; unilateral aTBS'nin kısa vadede daha hızlı klinik yanıt sağladığı gösterilmiştir.
Özet (Çeviri)
Aim: Treatment-resistant depression (TRD) represents a severe subtype of major depressive disorder characterized by inadequate response to standard pharmacotherapies. Accelerated transcranial magnetic stimulation (aTMS), particularly theta burst stimulation (TBS) protocols, has emerged as a promising therapeutic strategy. This study aimed to compare the efficacy, safety, and tolerability of bilateral TBS (iTBS + cTBS) versus unilateral TBS (iTBS + sham-cTBS) in patients with TRD. Methods: This double-blind, randomized, sham-controlled clinical trial was conducted between November 2024 and April 2025. Fifty patients meeting DSM-5 criteria for TRD were randomly assigned to receive either bilateral aTBS (left DLPFC iTBS at 90% RMT + right DLPFC cTBS at 80% RMT) or unilateral aTBS (left DLPFC iTBS + right DLPFC sham-cTBS). Both groups underwent 50 sessions over two weeks (five sessions/day). Clinical outcomes were assessed using the Montgomery–Åsberg Depression Rating Scale (MADRS), Hamilton Depression Rating Scale (HAM-D), Hamilton Anxiety Rating Scale (HAM-A), Montreal Cognitive Assessment (MoCA), Pittsburgh Sleep Quality Index (PSQI), Insomnia Severity Index (ISI), and Brief Functioning Assessment Scale (BFAS) from baseline to week 14. Results: Both groups demonstrated significant reductions in depressive and anxiety symptoms. However, the unilateral aTBS group exhibited faster and greater early clinical response, achieving a 100% response rate at week 2 and higher remission at week 6 (83.3% vs. 65.4%). Suicidal ideation decreased markedly in both groups, with earlier improvement in the unilateral group. Sleep quality, cognitive performance, and functional outcomes improved significantly across both groups. The most common adverse events were fatigue (52%), headache (48%), and scalp discomfort (40%), with no serious adverse events reported. Conclusions: Both bilateral and unilateral accelerated TBS protocols are effective, safe, and well-tolerated in TRD. Unilateral aTBS may provide a more rapid clinical benefit, particularly in early treatment phases.
Benzer Tezler
- Hızlandırılmış transkranial manyetik stimülasyon tedavisi uygulanan majör depresyon hastalarında elektrofizyolojik biyobelirteçlerin tedavi cevabıyla ilişkisinin incelenmesi
Examining the relationship between electrophysiological biomarkers and treatment response in patients with major depressive disorder receiving accelerated transcranial magnetic stimulation
ALİ TARIK ALTUNÇ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
Psikiyatriİstanbul Üniversitesi-CerrahpaşaRuh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BURÇ ÇAĞRI POYRAZ
- Subakut dönem iskemik inmeli hastalarda hızlandırılmış repetitif transkraniyal manyetik stimülasyonun depresyon semptomları üzerine etkisi
Effect of accelerated repetitive transcranial magnetic stimulation on depression symptoms in patients with subacute ischemic stroke
HANDE YAKAR
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
Fiziksel Tıp ve RehabilitasyonSağlık Bilimleri ÜniversitesiFiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MÜFİT AKYÜZ
- Tedaviye dirençli depresyon hastalarında çift konili bobin kullanılarak dorsomedial prefrontal kortekse uygulanan transkraniyal manyetik uyarım tedavisi ve buna ilişkin mikroyapısal beyin değişikliklerinin incelenmesi
Investigation of transcranial magnetic stimulation treatment applied to the dorsomedial prefrontal cortex using a double-cone coil and associated microstructural brain changes in treatment-resistant depression patients
ELİF BURCU ERSUNGUR ÇELİK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
Psikiyatriİstanbul Üniversitesi-CerrahpaşaRuh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. BURÇ ÇAĞRI POYRAZ
- Tedaviye dirençli depresyon hastalarında transkraniyal manyetik uyarım tedavisine yanıtı yordayıcı bir faktör olarak uykunun yapısal elemanlarının değişikliğinin değerlendirilmesi
Evaluation of changes in the structural elements of sleep as a predictive factor for response to transcranial magnetic stimulation therapy in treatment-resistant depression patients
EKİN ÇEVEN SINDIR
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
PsikiyatriSağlık Bilimleri ÜniversitesiRuh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SİNAN YETKİN
- Tedaviye dirençli depresyon hastalarında akselere intermitan theta burst stimülasyon tedavisinin etkinliği ile zaman algısı ve uyku kalitesi arasındaki ilişki
The relationship between the efficacy of accelerated intermittent theta burst stimulation and time perception and sleep quality in patients with treatment-resistant depression
ARDA KIZILSERT
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2026
PsikiyatriSağlık Bilimleri ÜniversitesiRuh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEDİNE YAZICI