Öğretmenlere göre okul müdürlerinin liderlik stilleri, örgütsel vatandaşlık ve yıldırma arasındaki ilişkinin incelenmesi
An examination of the relationship between school principals' leadership styles, organizational citizenship, and bullying according to teachers
- Tez No: 1006934
- Danışmanlar: PROF. DR. SEYİTHAN DEMİRDAĞ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Eğitim yönetimi, Educational administration
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Eğitim Yönetimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez çalışmasının amacı, öğretmen algılarına dayalı olarak okul müdürlerinin liderlik stilleri ile öğretmenlerin örgütsel vatandaşlık davranışları ve yıldırma algıları arasındaki ilişkiyi incelemektir. Nicel araştırma yaklaşımının benimsendiği bu çalışmada genel tarama modeli kullanılmıştır. Çalışmanın evrenini, 2025-2026 eğitim-öğretim yılında Zonguldak ilinin tüm ilçelerinde görev yapmakta olan öğretmenler oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemini ise 2025-2026 öğretim yılında Zonguldak ili merkez ilçesinde ilkokul, ortaokul lise kademelerinde ve diğer okul türlerinde görevli olan öğretmenlerden (N=312) oluşturmaktadır. Veriler,“Okul Müdürlerinin Liderlik Stili Ölçeği”,“Örgütsel Vatandaşlık Düzeyi Ölçeği”ve“Yıldırma Sonucu Tutum Ölçeği”aracılığıyla toplanmış ve SPSS istatistik programı kullanılarak analiz edilmiştir. Veri analiz sürecinde yüzde ve frekans dağılımları, aritmetik ortalama, standart sapma ve korelasyon analizlerinden yararlanılmış; gruplar arası karşılaştırmalar için tek yönlü varyans analizi (ANOVA) uygulanmıştır. Kolmogorov–Smirnov testi ile çarpıklık ve basıklık değerleri incelenmiş ve verilerin normal dağılım varsayımını karşıladığı belirlenmiştir. Bu doğrultuda analizlerde parametrik testler kullanılmıştır. Buna göre iki grup arasındaki anlamlı farklılıkların tespiti için bağımsız örneklem t-testi kullanılmıştır. İkiden fazla grup arasında anlamlı bir fark olup olmadığını belirlemek amacıyla tek yönlü varyans (ANOVA) analizi yapılmıştır. Değişkenler arasındaki anlamlı ilişkiler için Pearson momentler çarpımı korelasyon analizi yapılmıştır. Son olarak, değişkenlerin birbirini yordayıp yordamadığını belirlemek için ise doğrusal regresyon analizi yapılmıştır. Araştırma bulguları, öğretmenlerin okul müdürlerinin liderlik stillerine ilişkin algılarının yıldırma algılarını anlamlı düzeyde yordadığını, buna karşın örgütsel vatandaşlık davranışlarını anlamlı biçimde yordamadığını ortaya koymuştur. Elde edilen sonuçlar, okul yöneticilerinin benimsedikleri liderlik stillerinin özellikle olumsuz örgütsel davranışların önlenmesinde önemli bir belirleyici olduğunu göstermektedir.
Özet (Çeviri)
The purpose of this thesis study is to examine the relationship between school principals' leadership styles based on teacher perceptions and teachers' organizational citizenship behaviors and perceptions of harassment. This study, which adopts a quantitative research approach, uses a general survey model. The population of the study consists of teachers working in all districts of Zonguldak province during the 2025-2026 academic year. The sample of the study consists of teachers (N=312) working in primary, middle, and high schools and other school types in the central district of Zonguldak province during the 2025-2026 academic year. Data were collected using the“School Principals' Leadership Style Scale,”“Organizational Citizenship Level Scale,”and“Attitude Scale as a Result of Bullying”and analyzed using the SPSS statistical program. Percentages and frequency distributions, arithmetic mean, standard deviation, and correlation analyses were used in the data analysis process; one-way analysis of variance (ANOVA) was applied for intergroup comparisons. Skewness and kurtosis values were examined using the Kolmogorov–Smirnov test, and it was determined that the data met the assumption of normal distribution. Accordingly, parametric tests were used in the analyses. Accordingly, the independent samples t-test was used to detect significant differences between two groups. One-way analysis of variance (ANOVA) was performed to determine whether there was a significant difference between more than two groups. Pearson's moment correlation analysis was performed to determine meaningful relationships between variables. Finally, linear regression analysis was performed to determine whether the variables predicted each other. The research findings revealed that teachers' perceptions of their principals' leadership styles significantly predicted their perceptions of bullying, but did not significantly predict their organizational citizenship behaviors. The results obtained show that the leadership styles adopted by school administrators are an important determinant, particularly in preventing negative organizational behaviors.
Benzer Tezler
- Okul müdürlerinin liderlik stillerinin beden eğitimi ve spor öğretmenlerinin örgütsel vatandaşlık davranışları ve psikolojik sağlamlıkları üzerindeki etkilerinin incelenmesi
Investigation of the effects of school principals' leadership styles on physical education teachers' organizational citizeship behaviors and resilience
GÜLTEN KÖSE
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Eğitim ve ÖğretimBayburt ÜniversitesiBeden Eğitimi ve Spor Eğitimi Anabiilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MEHMET ALİ CEYHAN
- Okul müdürlerinin liderliği ile müdür-öğretmen ilişkisinin öğretmenlerin örgütsel vatandaşlık davranışı üzerindeki etkisi
Effects of principal leadership and principal-teacher exchange on teachers' organizational citizenship behavior
ŞAHİN ÇETİN
Doktora
Türkçe
2011
Eğitim ve ÖğretimGazi ÜniversitesiEğitim Yönetimi ve Denetimi Bilim Dalı
DOÇ. DR. MEHMET KORKMAZ
- Öğretmen algılarına göre okul müdürlerinin liderlik stilleri ile örgütsel mutluluk arasındaki ilişkinin incelenmesi
Examining the relationship between the leadership styles of school principals and organizational happiness according to teacher's perceptions
SELİN ÇAKIR BAHAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Eğitim ve ÖğretimRecep Tayyip Erdoğan ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ İBRAHİM HAYRİ KUĞUOĞLU
- Öğretmen algılarına göre okul müdürlerinin liderlik stilleri ile toplantı yönetimi yeterlilikleri arasındaki ilişki
The relationship between leadership styles and meeting management qualifications of school principals according to teacher perceptions
AYKUT KARAGÖZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Eğitim ve Öğretimİstanbul Sabahattin Zaim ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AHMET FARUK LEVENT
- Okul müdürlerinin liderlik stillerinin örgütsel sessizlik üzerine etkisi
The effect of school directors on organizational silency of leadership styles
SİBEL CANİTEZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
Sağlık Kurumları Yönetimiİstanbul Arel Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ YASİN AKSOY