5 yaş çocuklarda antropometrik ölçümler ile lipid profili arasındaki ilişki; Şanlıurfa örneği
The relationship between anthropometric measurements and lipid profile in 5-year-old children: The case of Şanlıurfa
- Tez No: 1007131
- Danışmanlar: DOÇ. DR. DURSUN BARUT
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Aile Hekimliği, Family Medicine
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Harran Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Bu çalışma, 5 yaş grubundaki çocuklarda antropometrik ölçümler ile serum lipit profili arasındaki ilişkiyi değerlendirmeyi ve erken çocukluk döneminde fazla kiloluluk/obezite ile dislipidemi prevalansını ve ilişkili faktörleri belirlemeyi amaçlamaktadır. Gereç ve Yöntem: Kesitsel tipte tasarlanan bu araştırma, Şanlıurfa ilinde tabakalı küme örnekleme yöntemiyle seçilen 22 Aile Sağlığı Merkezi'ne kayıtlı 5 yaş grubundaki toplam 246 çocuk üzerinde yürütülmüştür. Çalışma kapsamında son üç yıla ait sağlık kayıtları incelenmiş; çocuklara ait sosyodemografik özellikler, perinatal öykü, beslenme ve yaşam tarzı özellikleri, antropometrik ölçümler ve serum lipit profili verileri değerlendirilmiştir. Verilerin analizinde tanımlayıcı istatistiklerin yanı sıra ki-kare testi, Mann–Whitney U testi ve Spearman korelasyon analizi kullanılmıştır. Bulgular: Çalışma grubunda çocukların %3,7'si obez, %15,0'ı fazla kilolu olup, fazla kilolu ve obez çocuklar birlikte değerlendirildiğinde bu oran %18,7 olarak saptanmıştır. Dislipidemi prevalansı %14,6'dır. Dislipidemi varlığının kız cinsiyet, baba eğitim düzeyi, hane gelir durumu ve sezaryen doğum ile anlamlı şekilde ilişkili olduğu belirlenmiştir. BKİ grupları açısından ise erkek cinsiyet, anne ve baba eğitim düzeyi, hane gelir durumu, doğum şekli, emzirme öyküsü, ek gıdaya başlama zamanı, aktif oyun süresi ve ekran süresi ile anlamlı ilişkiler saptanmıştır. BKİ ile total kolesterol ve LDL kolesterol arasında pozitif korelasyonlar bulunmuştur. Sonuç: Bu çalışma, 5 yaş gibi erken bir dönemde dahi fazla kiloluluk/obezite ve dislipideminin önemli düzeylerde görülebildiğini ve antropometrik ölçümler ile lipit profili arasında anlamlı ilişkiler bulunduğunu göstermektedir. Bulgular, erken çocukluk döneminde koruyucu ve önleyici yaklaşımların güçlendirilmesinin ilerleyen yaşlarda gelişebilecek kardiyometabolik risklerin azaltılması açısından önemli olduğunu düşündürmektedir.
Özet (Çeviri)
Objective: This study aims to evaluate the relationship between anthropometric measurements and serum lipid profile in 5-year-old children and to determine the prevalence of overweight/obesity and dyslipidemia, along with associated factors, in early childhood. Materials and Methods: This cross-sectional study was conducted among a total of 246 children aged 5 years who attended 22 Family Health Centers selected using a stratified cluster sampling method in Şanlıurfa province. Health records from the last three years were reviewed. Sociodemographic characteristics, perinatal history, nutritional and lifestyle factors, anthropometric measurements, and serum lipid profile data were analyzed. Descriptive statistics, chi-square test, Mann–Whitney U test, and Spearman correlation analysis were used for data analysis. Results: The prevalence of obesity was 3.7%, and overweight was 15.0%; when combined, the prevalence of overweight/obesity reached 18.7%. Dyslipidemia was identified in 14.6% of the children. Dyslipidemia was significantly associated with female sex, paternal educational level, household income status, and cesarean delivery. Body mass index (BMI) categories were significantly associated with male sex, maternal and paternal education levels, household income, mode of delivery, breastfeeding history, timing of complementary feeding, active play duration, and screen time. Positive correlations were found between BMI and total cholesterol and LDL cholesterol levels. Conclusion: This study demonstrates that overweight/obesity and dyslipidemia can already be present at notable levels in early childhood and that significant relationships exist between anthropometric measurements and lipid profile parameters. These findings highlight the importance of early preventive and protective strategies during childhood to reduce future cardiometabolic risks.
Benzer Tezler
- Serum irisin düzeyleri ile kistik fibrozis tanılı hastaların klinik parametreleri arasındaki ilişki
The relationship between serum irisin levels and clinical parameters of patients diagnosed with cystic fibrosis
ELİF DUYGU KUTBE
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2026
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıErciyes ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET KÖSE
- Obez çocuklarda osteokalsin, glukoz metabolizması ve adiponektin ilişkisinin ortaya konması ve metabolik sendrom gelişiminde osteokalsinin rolünun belirlenmesi
Relationship of osteocalcin, adiponectin and glucose metabolism in obese children and the role of osteocalcin in metabolic syndrome
SEMA NİLAY ABSEYİ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2011
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıAnkara ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ZEYNEP ŞIKLAR
- Obez çocuk ve adolesanlarda böbrek fonksiyonlarının denetimi ve metabolik sendrom bileşenleri ile ilişkisi
Evaluation of the renal functions of obese children and adolescents and the relationship with the metabolic syndrome components
DİLŞAH ÖNERLİ SALMAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2015
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıAnkara ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ZEYNEP ŞIKLAR
- Obez çocuklarda ventriküler repolarizasyon değişkenliklerinin değerlendirilmesi
Evaluation of ventricular repolarization changes in obese children
NİHAN YILDIRIM YILDIZ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2016
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıAnkara ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SEMRA ATALAY
- Obez çocuklarda dislipidemi, hepatosteatoz ve D vitamini düzeyleri arasındaki ilişki
The relationship between dyslipidemia, hepatosteatosis and vitamin D levels in children with obesity
ERHAN FAKIOĞLU
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıSağlık BakanlığıÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. FATİH MEHMET KIŞLAL