Geri Dön

Farklılaştırılmış öğretimin canlılar dünyası ünitesinde ortaöğretim öğrencilerinin akademik başarıları üzerine etkisi

The effect of differentiated instruction on secondary school students' academic achievement in the diversity of life unit

  1. Tez No: 1007423
  2. Yazar: GAMZE KARAKUŞ
  3. Danışmanlar: PROF. DR. OSMAN ÇİMEN
  4. Tez Türü: Doktora
  5. Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
  6. Anahtar Kelimeler: Biyoloji eğitimi, Farklılaştırılmış öğretim, Biology education, Differentiated instruction
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Gazi Üniversitesi
  10. Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Biyoloji Eğitimi Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu araştırma, biyoloji eğitiminde farklılaştırılmış öğretim uygulamalarının öğrencilerin akademik başarıları ile bilişsel, duyuşsal ve psikomotor gelişimleri üzerindeki etkisini incelemeyi amaçlamaktadır. Öğrencilerin hazır bulunuşluk, ilgi ve öğrenme profillerine göre zenginleştirilmiş öğretim süreçleri, Canlılar Dünyası ünitesinin öğrenilmesinde önemli bir fırsat sunmaktadır. Bu kapsamda araştırma, 2023–2024 eğitim-öğretim yılında Osmaniye ilindeki bir devlet lisesinde yürütülmüş; 9. sınıf düzeyinde toplam 69 öğrenci araştırmaya dahil edilmiştir. Çalışma, karma yöntem yaklaşımıyla açıklayıcı araştırma desenine göre tasarlanmıştır. Nicel boyutta ön test–son test kontrol gruplu yarı deneysel desen kullanılmış; deney grubunda 35, kontrol grubunda ise 34 öğrenci yer almıştır. Uygulama süreci on hafta boyunca devam etmiş ve Canlılar Dünyası ünitesine yönelik on farklı farklılaştırılmış öğretim etkinliği uygulanmıştır. Araştırmanın nicel verileri, araştırmacı tarafından geliştirilen ve toplam 27 sorudan oluşan akademik başarı testi ile elde edilmiştir. Nitel veriler, öğrencilerin öğrenme sürecine ilişkin deneyimlerini ve etkinliklere yönelik görüşlerini ortaya koymak amacıyla öğrenci günlükleri ve yarı yapılandırılmış görüşmeler yoluyla elde edilmiştir. Nicel veriler uygun istatistiksel testlerle analiz edilmiş; nitel veriler ise içerik analizi tekniğiyle değerlendirilmiştir. Nicel bulgular, deney grubundaki öğrencilerin son test puanlarının, ön test puanlarına kıyasla anlamlı düzeyde arttığını ve bu artışın farklı başarı düzeylerinde tutarlı biçimde gözlendiğini ortaya koymuştur. Kontrol grubunda ise akademik başarıda sınırlı düzeyde gelişme görülmüştür. Nitel bulgular, farklılaştırılmış öğretimin öğrenme sürecine ilişkin olumlu etkiler sağladığını; özellikle öğrenmenin kalıcılığını artırdığını, derse olan ilgiyi geliştirdiğini, grup içinde iş birliğini desteklediğini ve öğrencilerin kendilerini ifade etme becerilerine katkı sunduğunu göstermiştir. Araştırmadan elde edilen sonuçlar, farklılaştırılmış öğretimin biyoloji eğitiminde çok boyutlu gelişimi destekleyen etkili bir yaklaşım olduğunu ortaya koymaktadır. Farklı başarı düzeylerine sahip öğrencilerin akademik süreçlere daha etkin katılmalarını sağlayan bu uygulamalar, sınıf içi farklılıkların yönetilmesine yönelik önemli bir model sunmaktadır. Ayrıca nitel bulgular, öğrencilerin öğrenme sürecine daha aktif katılım gösterdiklerini ve ders içeriğiyle daha güçlü bir ilişki kurabildiklerini göstermektedir. Bu süreçte öğrencilerin derse yönelik ilgilerinin arttığı, grup içi iş birliğinin desteklendiği ve öğrencilerin kendilerini ifade etme becerilerinin geliştiği belirlenmiştir. Araştırmadan hareketle, farklılaştırılmış öğretim yaklaşımlarının biyoloji derslerinde yaygınlaştırılması, öğretim programı kazanımlarının gerçekleştirilmesinde esnek ve öğrenci merkezli uygulamaların artırılması önerilmektedir.

Özet (Çeviri)

This study aims to examine the effects of differentiated instruction practices in biology education on students' academic achievement as well as their cognitive, affective, and psychomotor development. Instructional processes enriched according to students' readiness levels, interests, and learning profiles provide an important opportunity for learning the Diversity of Life unit. In this context, the research was conducted during the 2023–2024 academic year at a public high school in Osmaniye, Türkiye, and a total of 69 ninth-grade students participated in the study. The study was designed according to an explanatory research design within the framework of the mixed-methods approach. In the quantitative dimension, a quasi-experimental design with a pre-test–post-test control group was employed; 35 students were assigned to the experimental group and 34 students to the control group. The implementation process lasted for ten weeks, during which ten differentiated instructional activities related to the Diversity of Life unit were implemented. The quantitative data of the study were obtained through an academic achievement test consisting of 27 items developed by the researcher. The qualitative data were collected through student journals and semi-structured interviews in order to reveal students' experiences related to the learning process and their views on the instructional activities. Quantitative data were analyzed using appropriate statistical tests, whereas qualitative data were analyzed through content analysis. Quantitative findings revealed that the post-test scores of the students in the experimental group increased significantly compared to their pre-test scores, and this increase was observed consistently across different achievement levels. In the control group, however, only a limited level of improvement in academic achievement was observed. Qualitative findings indicated that differentiated instruction had positive effects on the learning process; in particular, it enhanced the permanence of learning, increased students' interest in the course, supported collaboration within groups, and contributed to the development of students' self-expression skills. The results of the study demonstrate that differentiated instruction is an effective approach that supports multidimensional development in biology education. These practices, which enable students with different levels of achievement to participate more actively in academic processes, provide an important model for managing classroom diversity. Furthermore, qualitative findings indicate that students participated more actively in the learning process and were able to establish a stronger connection with the course content. In this process, it was observed that students' interest in the course increased, group collaboration was strengthened, and students' ability to express themselves improved. Based on the findings of the study, it is recommended that differentiated instruction practices be expanded in biology courses and that flexible, student-centered instructional practices be increased in order to support the achievement of curriculum objectives.

Benzer Tezler

  1. Üstün zekâlı ve yetenekli öğrencilerde derinlik ve karmaşıklığa göre farklılaştırılmış fen öğretiminin başarı, bilimsel süreç becerileri ve tutuma etkisi

    The effect of differentiated science education on the basis of depth and complexity on gifted and talented students in view of success, scientific process skills and attitude

    BURCU SEHER ÇALIKOĞLU

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2014

    Eğitim ve Öğretimİstanbul Üniversitesi

    Özel Eğitim Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. NİHAT GÜREL KAHVECİ

  2. Farklılaştırılmış öğretim yöntemlerinin öğrencilerin akademik başarı, öğrenme yaklaşımları ve kalıcılık puanları üzerindeki etkisi

    The effects of differentiated learning on students' academic achievement, learning approaches and learning retention

    SERKAN DEMİR

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2013

    Eğitim ve ÖğretimYıldız Teknik Üniversitesi

    Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. MEHMET GÜROL

  3. Farklılaştırılmış öğretimin doğrusal denklemler konusunda akademik başarıya, öz-düzenleme stratejilerine, motivasyonel inançlara ve üstbiliş farkındalıklara etkisi

    The effect of the teaching linear equation subject with differentiate education on academic success, self-regulation strategies, motivational beliefs and metacognitive awareness

    HİLAL MERİÇ BAĞRIYANIK

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2020

    Eğitim ve ÖğretimBursa Uludağ Üniversitesi

    Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. DİLEK SEZGİN MEMNUN

  4. Farklılaştırılmış öğretimin üçüncü sınıf öğrencilerinin okuduğunu anlama ve eleştirel düşünme eğilimi üzerine etkisi: Bir eylem araştırması

    The effect of differentiated instruction on third grade students' reading comprehension and critical thinking tendency: An action research

    EDA KAZANCI

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2023

    Eğitim ve ÖğretimMarmara Üniversitesi

    Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ZELİHA NURDAN BAYSAL

    AR.GÖR. SEDA GÜL KARTAL

  5. Farklılaştırılmış öğretimin 4. sınıf öğrencilerinin akademik başarılarına ve öz yeterliklerine etkisi

    The effect of differentiated instruction on the academic achievement and self-efficacy of 4th grade students

    TALİP AKBALIK

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    Eğitim ve ÖğretimKaramanoğlu Mehmetbey Üniversitesi

    Temel Eğitim Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ÖZLEM SADİ