Çalışanlarda döngüsel ekonomi bilinirliği ile yeşil davranış eğilimi arasındaki ilişki: Türkmenistan örneği
The relationship between circular economy awareness and green behavior tendency among employees: The case of Turkmenistan
- Tez No: 1007522
- Danışmanlar: DOÇ. DR. MEHMET YEŞİLYAPRAK
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: İşletme, Business Administration
- Anahtar Kelimeler: Döngüsel Ekonomi, Yeşil Davranış, Çalışan Farkındalığı, Sürdürülebilirlik, Türkmenistan, Circular Economy, Green Behavior, Employee Awareness, Sustainability, Turkmenistan
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Beykoz Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Programlar Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İşletme Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, döngüsel ekonomi kavramının çalışanlar düzeyindeki bilinirliğini ve bu farkındalığın yeşil davranış eğilimleri üzerindeki etkisini incelemek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın evren ve örneklemini, Türkmenistan işletmelerinde faaliyet gösteren 401 çalışan oluşturmaktadır. Veriler,“Döngüsel Ekonomi Bilinirlik Ölçeği”ve“Yeşil Davranış Eğilimi Ölçeği”kullanılarak toplanmış, nicel araştırma yöntemlerinden“ilişkisel ya da korelasyonel”modelince analiz edilmiştir. Elde edilen veriler üzerinde yapılan korelasyon analizi sonucunda, döngüsel ekonomi bilinirliği ile yeşil davranış eğilimi arasında pozitif yönde ve yüksek düzeyde anlamlı bir ilişki saptanmıştır (r=0.744, p<.001). Basit doğrusal regresyon analizi bulgularına göre, döngüsel ekonomi bilinirliği, yeşil davranış eğilimindeki varyansın %55,3'ünü (R2=0.553) tek başına açıklamaktadır. Demografik değişkenlere göre yapılan analizlerde; 26-35 yaş grubunun ve erkek çalışanların yeşil davranış eğilimlerinin diğer gruplara göre anlamlı derecede yüksek olduğu saptanmıştır (p<.05). Araştırmanın en çarpıcı bulgusu ise, Yüksek Lisans mezunu çalışanların hem bilinirlik hem de davranış boyutunda en düşük puanları almış olmasıdır. Bu durum, Orta Asya gibi geçiş ekonomilerindeki“modernleşme-gelenek çatışması”çerçevesinde tartışılmıştır. Ayrıca yerleşim yerinin (şehir/köy) davranış üzerinde anlamlı bir fark yarattığı (p=.042), iş deneyiminin ise herhangi bir farklılığa yol açmadığı görülmüştür. Sonuç olarak, çalışanların teorik bilgi düzeylerinin yeşil eylemleri güçlü bir şekilde yordadığı, ancak yüksek eğitim gruplarında bir bilgi-davranış boşluğu yaşandığı tespit edilmiştir. Bu doğrultuda, özellikle eğitim kurumlarında ve kırsal bölgelerde sürdürülebilirlik altyapısının güçlendirilmesi ve müfredatların döngüsel ekonomi prensipleriyle güncellenmesi önerilmektedir.
Özet (Çeviri)
This study was conducted to examine the level of circular economy awareness among employees and the impact of this awareness on green behavior tendencies. The population and sample of the research consist of 401 employees operating in enterprises in Turkmenistan. Data were collected using the“Circular Economy Awareness Scale”and the“Green Behavior Tendency Scale”and analyzed according to the“Relational Screening Model,”one of the quantitative research methods. As a result of the correlation analysis performed on the data, a positive and high-level significant relationship was found between circular economy awareness and green behavior tendency (r=0.744, p<.001). According to the results of the simple linear regression analysis, circular economy awareness alone explains 55.3% (R2=0.553) of the variance in green behavior tendency. Analyses conducted according to demographic variables revealed that the green behavior tendencies of the 26-35 age group and male employees were significantly higher than those of other groups (p<.05). The most striking finding of the research is that employees with a master's degree obtained the lowest scores in both awareness and behavior dimensions. This situation was discussed within the framework of the“modernization-tradition conflict”in transition economies such as Central Asia. Furthermore, it was observed that the place of residence (urban/rural) made a significant difference in behavior (p=.042), whereas work experience did not lead to any significant difference. Consequently, it was found that the theoretical knowledge levels of employees strongly predict green actions, yet a“knowledge-behavior gap”exists among high-education groups. Accordingly, it is recommended to strengthen the sustainability infrastructure, especially in educational institutions and rural areas, and to update curricula with circular economy principles.
Benzer Tezler
- Landsat uydusu aracılığı ile elde edilen görüntülerin sınıflandırılmaları ve bunlara ilişkin bilgisayar programlarının hazırlanması
Başlık çevirisi yok
G. FERZAN KÜÇÜKA
Yüksek Lisans
Türkçe
1985
Ege ÜniversitesiBilgisayar Bilimleri ve Mühendisliği Ana Bilim Dalı
Yükleniyor...
- Dokuma kumaşlarda örgü tipinin ham kumaşın boyutları ve geometrik özellikleri üzerindeki etkilerinin araştırılması
Başlık çevirisi yok
EMEL ÖNDER
- Bir pamuk iplikhanesinde fiili çalışma metodlarının incelenmesi ve mevcut işlemlerin standart sürelerinin saptanması
Başlık çevirisi yok
MÜRŞİDE KESEROĞLU
- Mikrobiyoloji laboratuvarlarında kaza nedeni oluşan enfeksiyonlar
Başlık çevirisi yok
ŞENAY TÜRE
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
Gazi ÜniversitesiKazaların Çevresel ve Teknik Araştırması Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
Yükleniyor...