Antemortem alkol alımı ile postmortem etanol üretimi ayrımının değerlendirilmesi: Vücut sıvılarında 5-HTOL/5-HIAA oranı
Evaluation of the distinction between antemortem alcohol intake and postmortem ethanol production: The 5-HTOL/5-HIAA ratio in body fluids
- Tez No: 1007712
- Danışmanlar: PROF. DR. SAİT ÖZSOY
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Adli Tıp, Forensic Medicine
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
- Enstitü: Gülhane Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Adli Tıp Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Ölüm sonrası saptanan etanolün kaynağının (antemortem tüketim veya postmortem endojen mikrobiyal üretim ya da kontaminasyon) doğru bir şekilde belirlenmesi, adli toksikolojide en sık karşılaşılan sorunlardan biridir. Bu nedenle, etanol metabolitlerinin postmortem örneklerde değerlendirilmesi, etanol pozitifliğinin kökenine dair daha güvenilir yorum yapılmasını sağlayabilmektedir. Çalışmamız gerçek vakalarda, 5-HTOL/5-HIAA oranının antemortem alkol alımı ile postmortem endojen etanol üretiminin ayrımının adli değerlendirilmesini amaçlamaktadır. Gereç ve Yöntem: Ankara Adli Tıp Grup Başkanlığı Morg İhtisas Dairesi'nde 01.09.2024-01.04.2025 tarihleri arasında otopsisi yapılmış 1245 olguya ait otopsi raporları, ölü muayene tutanakları ve Kimya İhtisas Dairesi'nde yapılmış rutin toksikoloji analiz sonuçları retrospektif olarak incelenmiştir. Dışlama kriterleri sonrası 242 olgu (116 etanol pozitif, 126 etanol negatif) retrospektif olarak değerlendirilmiştir. Muhafaza kan, göz içi sıvısı, idrar numuneleri üzerinden 5-HTOL ve 5-HIAA analizleri LC-MS/MS yöntemiyle yapılmıştır. Bulgular: Kan örneklerinde sadece bir olguda kanda 5-HTOL 57,89 ng/ml, 5-HIAA 261,24 5-HTOL/5-HIAA oranı 239,08 pmol/nmol olarak belirlendi. Çürüme sıvısında çalışılan bir olguda 5-HTOL tespit edilemedi, 5-HIAA 1136,78 ng/ml olarak belirlendi. İdrar örneklerinde 49 olguda 5-HTOL, 71 olguda 5-HIAA, 27 olguda da her ikisi birlikte tespit edildi. Etanol negatif olan vakalarla pozitif olan vakaların idrar 5-HTOL değerleri arasında fark saptandı (p<0,001). Etanol pozitif olan vakaların idrar 5-HTOL değerleri daha yüksek tespit edildi. Göz içi sıvısında 5-HTOL ve 5-HIAA tespiti yapılamadı. Sonuç: Çalışmamız, idrar 5-HTOL düzeylerinin antemortem alkol alımını yansıtabileceğini göstermektedir. Göz içi ve çürüme sıvılarında 5-HTOL/5-HIAA oranını değerlendiren ilk çalışma olması, ayrıca Türk popülasyonunda bu oranı inceleyen ilk araştırma niteliği taşıması yönüyle alana özgün katkı sunmaktadır. Ancak analitik sınırlılıklar, metabolitlerin kararsız yapısı ve örneklem verilerindeki eksiklikler, elde edilen sonuçların olguların özellikleriyle birlikte dikkatli yorumlanmasını gerektirmektedir. Sonuç olarak; 5-HTOL/5-HIAA oranı tek başına belirleyici olmamakla birlikte, diğer biyobelirteçlerle birlikte değerlendirildiğinde postmortem toksikolojik analizlerde tamamlayıcı bir parametre olarak değer taşımaktadır.
Özet (Çeviri)
Objective: Accurately determining the origin of postmortem ethanol—whether due to antemortem consumption, postmortem microbial production, or contamination—remains one of the most frequent challenges in forensic toxicology. Therefore, assessing ethanol metabolites in postmortem samples may provide more reliable insight into the source of ethanol positivity. This study aims to evaluate, in real postmortem cases, whether the 5‑HTOL/5‑HIAA ratio can assist in distinguishing antemortem alcohol intake from postmortem ethanol production for forensic interpretation. Materials and Methods: Autopsy reports, external examination records, and routine toxicology results of 1245 cases autopsied at the Ankara Forensic Medicine Group Presidency Morgue Department between 01.09.2024 and 01.04.2025 were retrospectively reviewed. After applying exclusion criteria, 242 cases (116 ethanol‑positive, 126 ethanol‑negative) were included. Stored blood, vitreous humor, and urine samples were analyzed for 5‑HTOL and 5‑HIAA using the LC‑MS/MS method. Results: No 5‑HTOL or 5‑HIAA could be detected in vitreous humour samples. In blood, a single case showed 5‑HTOL = 57.89 ng/mL, 5‑HIAA = 261.24 ng/mL, and a 5‑HTOL/5‑HIAA ratio of 239.08 pmol/nmol. In one case analyzed from decomposition fluid, 5‑HIAA was detected at 1136.78 ng/mL, while 5‑HTOL was undetectable. In urine samples, 5‑HTOL was detected in 49 cases, 5‑HIAA in 71 cases, and both metabolites together in 27 cases. A significant difference was found between ethanol‑positive and ethanol‑negative groups regarding urine 5‑HTOL levels (p < 0.001), with ethanol‑positive cases showing higher concentrations. Conclusion: This study demonstrates that urine 5‑HTOL levels may reflect antemortem alcohol intake. It represents the first study to evaluate the 5‑HTOL/5‑HIAA ratio in vitreous and decomposition fluids, as well as the first investigation of this ratio in the Turkish population, offering a unique contribution to the field. However, analytical limitations, metabolite instability, and missing case information necessitate cautious interpretation of the findings. Overall, while the 5‑HTOL/5‑HIAA ratio is not sufficient as a standalone marker, it may serve as a valuable complementary parameter when interpreted alongside other biomarkers in postmortem toxicological assessments.
Benzer Tezler
- Adli tıp kurumu birinci ihtisas kurulunca rapor düzenlenen hüviyeti meçhul ölümlerin adli tıbbi açıdan değerlendirilmesi
Forensic evaluation of unidentified deaths reported by the first specialization board of the council of forensic medicine
ABDULLAH NİHAT TOPAL
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
Adli TıpAdalet BakanlığıAdli Tıp Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ YUSUF ATAN
DR. MUHAMMED EMRE YILMAZ
- Postmortem etil alkol değerlendirmesinde örnek alma yerleri ve saklama koşullarının önemi
Başlık çevirisi yok
İSMAİL ÖZGÜR CAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2004
Adli TıpDokuz Eylül ÜniversitesiAdli Tıp Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. ERDEM ÖZKARA
- Idrarda etil glukuronidin(ETG)lC-MS/MS sistemi ile tayini
Determination of ethyl glucuronide (ETG) in urine by lC-MS/MS systems
ALİ ACAR ÖZDEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2012
Kimyaİstanbul ÜniversitesiFen Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MÜNEVVER AÇIKKOL
- Antemortem ilaç kullanımının çürüme süreci üzerindeki etkisi: Deneysel hayvan modelinde postmortem değişikliklerin incelenmesi
The effect of antemortem drug use on the decay process: Investigation of postmortem changes in the experimental animal model
AYTUNÇ AKREP
Doktora
Türkçe
2026
Adli Tıpİstanbul Üniversitesi-CerrahpaşaTıp Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. GÖKHAN ERSOY
- Uçucu madde bağımlılarında antemortem ve postmortem örneklerde madde düzeylerinin headspace gaz kromatografisi ile belirlenmesi
Başlık çevirisi yok
ŞÜKRİYE YILDIZİLİ KARADAYI
Yüksek Lisans
Türkçe
2005
Adli Tıpİstanbul ÜniversitesiFen Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SALİH CENGİZ