Okul öncesi dönemde öğrenme güçlüğü riski olan çocukların belirlenmesi
Identification of children at risk of learning disabilities in the preschool period
- Tez No: 1008749
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ MURAT BALCI
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Özgül öğrenme güçlüğü, Specific learning disability
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Aydın Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Çocuk Gelişimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Çocuk Gelişimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, okul öncesi dönemde özel öğrenme güçlüğü riskini belirlemek ve risk düzeyini sosyodemografik değişkenler açısından incelemek amacıyla yapılmıştır. Çalışma grubu, İstanbul'da okul öncesi eğitim kurumuna devam eden ve daha önce herhangi bir tanı almamış 4-6 yaş aralığında çocuğu olan 227 aile bireyinden oluşmaktadır. Veriler, Aksoy ve Okur (2019)'un geliştirdiği 52 maddeden oluşan“Öğrenme Güçlüğü Erken Belirtileri Tarama Ölçeği”ve araştırmacı tarafından oluşturulan 11 soruluk sosyodemografik bilgi formu kullanılarak toplanmıştır. IBM SPSS 27 programı ile analizler yapılmış olup iki kategorik değişken arasındaki ilişkiler Ki-Kare testi ile demografik gruplar arasındaki puan farklılıkları ise Bağımsız Gruplar t-testi, Tek Yönlü Varyans Analizi (ANOVA) ve Kruskal Wallis-H testi ile değerlendirilmiştir. Bulgular, çocukların %21,6'sının öğrenme güçlüğü görülme riskinin çok az, %64,3'ünün hafif, %11,5'inin orta, %2,6'sının ise yüksek düzeyde olduğunu göstermiştir. Öğrenme güçlüğü risk düzeyi ile ebeveynin eğitim durumu ve çocuk sayısı arasında anlamlı fark bulunmuştur. Ailede çocukluk döneminde okuma-yazma ve matematik becerilerinde güçlük ya da konuşma ve telaffuz problemi öyküsü bulunan birey olması ile öğrenme güçlüğü riski arasında anlamlı fark bulunmuştur. Çocuğun cinsiyetine göre yapılan karşılaştırmalarda erkek çocukların toplam öğrenme güçlüğü puanı ile bilişsel ve psikomotor beceriler alt boyutlarında daha yüksek risk taşıdığı görülmüştür. Daha önce herhangi bir değerlendirme aracına yönlendirilmiş çocukların da tüm alt boyutlarda daha yüksek risk puanlarına sahip olduğu saptanmıştır. Buna karşın ebeveynin cinsiyeti, çalışma durumu ve öğrenme güçlüğüne ilişkin bilgi düzeyi ile öğrenme güçlüğü riski arasında anlamlı fark bulunmamıştır. Elde edilen bulgular doğrultusunda, okul öncesi eğitim kurumlarında görev yapan öğretmenlere ve ailelere yönelik eğitim programları ile öğrenme güçlüğü erken belirtileri konusunda bilgilendirme yapılması; ayrıca okul öncesi dönemde tarama ve değerlendirme süreçlerinin yaygınlaştırılması önerilmektedir.
Özet (Çeviri)
This study was conducted to determine the risk of specific learning disabilities in the preschool period and to examine the risk level in terms of sociodemographic variables. The study group consisted of 227 family members who had children aged 4–6 attending preschool education institutions in Istanbul and who had not previously received any diagnosis. The data were collected using the“Early Signs of Learning Disability Screening Scale,”consisting of 52 items developed by Aksoy and Okur (2019), and an 11-item sociodemographic information form prepared by the researcher. The analyses were carried out using the IBM SPSS 27 program. The relationships between two categorical variables were evaluated using the Chi-Square test, while the differences in scores between demographic groups were assessed using the Independent Samples t-test, One-Way Analysis of Variance (ANOVA), and the Kruskal Wallis-H test. The findings showed that 21.6% of the children had a very low risk of learning disabilities, 64.3% had a mild risk, 11.5% had a moderate risk, and 2.6% had a high level of risk. A significant difference was found between the level of learning disability risk and the parents' educational level and the number of children in the family. A significant difference was also found between the risk of learning disabilities and the presence of individuals in the family who had experienced difficulties in reading, writing, and basic mathematics skills or who had a history of speech and pronunciation problems during childhood. In comparisons made according to the child's gender, boys were found to have higher risk levels in the total learning disability score as well as in the cognitive and psychomotor skills sub-dimensions. It was also determined that children who had previously been referred to any evaluation instrument had higher risk scores in all sub-dimensions. On the other hand, no significant difference was found between the risk of learning disabilities and the parent's gender, employment status, and level of knowledge about learning disabilities. In line with the findings obtained, it is recommended that teachers working in preschool education institutions and families be informed about the early signs of learning disabilities through educational programs; additionally, it is suggested that screening and evaluation processes in the preschool period be expanded.
Benzer Tezler
- Okul öncesi dönemde özel öğrenme güçlüğü risk durumlarının çeşitli değişkenler açısından incelenmesi
Investigation of special learning difficulty risk situations in preschool period in terms of various variables
NURSEL ATA
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Eğitim ve ÖğretimMersin ÜniversitesiTemel Eğitim Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. EMİNE YILMAZ BOLAT
- Öğrenme güçlüğü risk grubunda olan ve tipik gelişen ana sınıfı çocuklarının üstbilişsel süreçleri ile yürütücü işlevleri ve motivasyonları arasındaki ilişkiler
Trelationships between metacognitive processes, executive functions, and motivation in preschool children at risk for learning disabilities and typically developing preschool children
GÖKHAN AÇIKGÖZ
Doktora
Türkçe
2026
Eğitim ve ÖğretimGazi ÜniversitesiÖzel Eğitim Ana Bilim Dalı
PROF. DR. EMİNE RÜYA ÖZMEN
- Okul öncesi dönem öğrenme güçlüğü risk grubu olan ve tipik gelişim gösteren çocukların öyküleme becerilerinin karşılaştırılması
The comparison of storytelling skills of children with learning disability risk group and typically developing children in preschool period
MEHMET İNCE
Doktora
Türkçe
2025
Eğitim ve ÖğretimGazi ÜniversitesiÖzel Eğitim Ana Bilim Dalı
PROF. DR. EMİNE RÜYA ÖZMEN
- İzmir il merkezindeki 13-60 ay arası çocukların kitle iletişim araçlarını kullanma prevalansının belirlenmesi
Determination of the prevalence of using mass media among children between 13-60 months in İzmir province center
ÖZLEM IŞIN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2019
Aile HekimliğiDokuz Eylül ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
PROF. MEHTAP KARTAL
- Öğrenme güçlüğü riski olan çocukların dil becerilerinin incelenmesi
Başlık çevirisi yok
BETÜL ŞİMŞİR DER
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Eğitim ve ÖğretimAnadolu ÜniversitesiÖzel Eğitim Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÖZLEM DİKEN