Metabolik disfonksiyonla ilişkili yağlı karaciğer hastalığı olan çocuklarda sarkopeninin değerlendirilmesi
Assesment of sarcopenia in pediatric patient with metabolic dysfunction- associated fatty liver disease
- Tez No: 1009119
- Danışmanlar: DOÇ. DR. SEBAHAT ÇAM
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları, Child Health and Diseases
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Medeniyet Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Hepatosteatoz; karaciğer hücrelerinde yağ birikimi ile karakterize olup obezite, dislipidemi ve metabolik bozukluklarla sık birliktelik göstermektedir. Sekonder nedenlerden bağımsız, pozitif tanı kriterlerine dayalı Metabolik Disfonksiyonla İlişkili Yağlı Karaciğer Hastalığı (MAFLD) tanımı günümüzde literatürde yerini almıştır. Sarkopeni ise kas kütlesi, kas gücü ve fiziksel performansta azalma ile tanımlanan ve çocuklarda giderek önem kazanan bir durumdur. Bu iki tablonun ortak patofizyolojik mekanizmalar üzerinden birbirini etkilediği öngörülmektedir. Bu çalışmanın amacı, MAFLD tanısıyla izlenen çocuk ve ergenlerde sarkopeni prevalansını belirlemek ve iki klinik durum arasındaki olası ilişkiyi değerlendirmektir. Çalışma, Mayıs 2022–Ağustos 2025 tarihleri arasında Göztepe Prof. Dr. Süleyman Yalçın Şehir Hastanesi Çocuk Gastroenteroloji Polikliniği'nde retrospektif, kesitsel ve gözlemsel olarak yürütülmüştür. 2–18 yaş arası 62 MAFLD hastası ve 40 sağlıklı kontrol dahil edilen çalışmada; antropometrik ölçümler, laboratuvar bulguları ve metabolik risk faktörleri analiz edilmiştir. Hepatosteatoz derecesi ultrasonografi (USG) ile belirlenmiş; kas kütlesi değerlendirmesinde USG ve Manyetik Rezonans Görüntüleme (MRG) birlikte kullanılmıştır. Abdominal MRG'si bulunan 57 hastada L3–L4 düzeyinde psoas ve paraspinal kas alanları ölçülerek sarkopeni varlığı Z-skoru üzerinden değerlendirilmiştir. Veriler SPSS 25.0 ile analiz edilmiş; parametrik ve non-parametrik testler, korelasyon, lojistik regresyon ve ROC analizi uygulanmıştır. MAFLD grubunda kas kütlesi kontrol grubuna kıyasla anlamlı düzeyde düşük saptanmıştır (tPMA Z-skoru: -1,42 vs -0,57; p<0,001). Sarkopeni sıklığı %22,8 olarak belirlenmiş; sarkopenili hastaların yaş ortalaması olmayanlara göre anlamlı biçimde yüksek bulunmuştur (206 ay vs 178,5 ay; p=0,006). Cinsiyet, VKİ ve bel çevresi ile sarkopeni arasında anlamlı ilişki saptanmamıştır. Hepatosteatoz derecesi, laboratuvar parametreleri ve metabolik risk faktörleri ile sarkopeni arasında da anlamlı korelasyon izlenmemiştir. Lojistik regresyon analizinde yalnızca yaşın sarkopeni için bağımsız belirleyici olduğu görülmüştür (OR=1,038; p=0,023). USG ile elde edilen kas ölçümlerinin MRG bulguları ile anlamlı korelasyon göstermediği ve sarkopenili hastaları ayırt etmede yetersiz kaldığı saptanmıştır. Sonuç olarak, pediatrik MAFLD hastalarında sarkopeni göz ardı edilmemesi gereken önemli bir durumdur. Yaşın bağımsız belirleyici olması, özellikle adölesan dönemde kas kütlesinin yakından izlenmesi gerektiğine işaret etmektedir. Kas değerlendirmesinde MRG daha objektif sonuçlar sunarken, USG yardımcı bir yöntem olarak kullanılabilir. Daha geniş örneklemli ve uzun dönemli çalışmalara ihtiyaç duyulmaktadır.
Özet (Çeviri)
Hepatic steatosis, characterized by fat accumulation in hepatocytes, is frequently associated with obesity, dyslipidemia, and metabolic disorders. The definition of Metabolic Dysfunction-Associated Fatty Liver Disease (MAFLD), based on positive diagnostic criteria independent of secondary causes, has now been established in the literature. Sarcopenia, defined by reductions in muscle mass, muscle strength, and physical performance, is an increasingly recognized condition in the pediatric population. These two entities are hypothesized to mutually influence one another through shared pathophysiological mechanisms. The aim of this study was to determine the prevalence of sarcopenia in children and adolescents diagnosed with MAFLD and to evaluate the potential relationship between these two clinical conditions. This retrospective, cross-sectional, and observational study was conducted between May 2022 and August 2025 at the Pediatric Gastroenterology Department of Goztepe Prof. Dr. Suleyman Yalcin City Hospital. The study included 62 patients with MAFLD and 40 healthy controls aged 2–18 years. Anthropometric measurements, laboratory findings, and metabolic risk factors were analyzed. The degree of hepatic steatosis was determined by ultrasonography (USG), while muscle mass was assessed using both USG and magnetic resonance imaging (MRI). In 57 patients with available abdominal MRI, psoas and paraspinal muscle areas were measured at the L3–L4 level, and the presence of sarcopenia was evaluated using Z-scores. Data were analyzed using SPSS 25.0; parametric and non-parametric tests, correlation analyses, logistic regression, and ROC analysis were applied. Muscle mass was significantly lower in the MAFLD group compared to controls (tPMA Z-score: -1.42 vs -0.57; p<0.001). The prevalence of sarcopenia was 22.8%; the mean age of patients with sarcopenia was significantly higher than that of those without (206 months vs 178.5 months; p=0.006). No significant association was identified between sarcopenia and sex, BMI, or waist circumference. Likewise, no significant correlation was observed between sarcopenia and the degree of hepatic steatosis, laboratory parameters, or metabolic risk factors. Logistic regression analysis demonstrated that age was the sole independent predictor of sarcopenia (OR=1.038; p=0.023). USG-derived muscle measurements showed no significant correlation with MRI findings and proved insufficient in distinguishing patients with sarcopenia. In conclusion, sarcopenia is a clinically important condition that should not be overlooked in pediatric patients with MAFLD. The identification of age as an independent predictor underscores the necessity of closer monitoring of muscle mass, particularly during adolescence. While MRI yields more objective results in muscle assessment, USG may serve as a complementary tool in follow-up. Further studies with larger sample sizes and longer follow-up durations are warranted.
Benzer Tezler
- Çocuklarda metabolik disfonksiyon ilişkili yağlı karaciğer hastalığının oksidatif stres, inflamasyon belirteçleri ve depresyon düzeyleri ile ilişkisi
Oxidative stress, inflammation markers and depression levelin metabolic dysfunction associated fatty liver di̇sesase inchildren
SEMANUR CEYLAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
Çocuk Sağlığı ve Hastalıklarıİstanbul Medeniyet ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SEBAHAT ÇAM
- The role of oxidative stress factors in the pathophysiology of Ocular Rosacea, analysis of tears and other materials
Oküler Rosacea patofizyolojisinde oksidatif stres faktörlerinin rolü, gözyaşı ve diğer materyallerin analizi
NİLÜFER YEŞİLIRMAK
Doktora
İngilizce
2023
BiyokimyaGazi ÜniversitesiTıbbi Biyokimya Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NESLİHAN BUKAN
PROF. DR. JEAN-LOUIS BOURGES
- Metabolik disfonksiyonla ilişkili yağlı karaciğer hastalığı olan bireylerde serum endocan, endoglin, sRAGE, irisin düzeylerinin, sağlıklı popülasyon ile karşılaştırılması ve Fibroscan® ile ölçülen karacığer sertlik/fibrozis derecesı ile ilişkisi
Comparison of serum endocan, endoglin, sRAGE, and irisin levels in individuals with metabolic dysfunctionassociated steatotic liver disease with a healthy population and their relationship with liver stiffness/fibrosis degree measured by Fibroscan®
DOĞAN CAN GAVCAR
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
İç HastalıklarıDokuz Eylül Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. NİLAY DANIŞ
- Metabolik disfonksiyon ilişkili yağlı karaciğer hastalığı ve kardiyovasküler hastalık prevalansı ve risk insidansı
Prevalence and incidence of metabolic dysfunction-related fatty liver disease and cardiovascular disease
HATİCE KÜBRA YILMAZ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
İç HastalıklarıSağlık Bilimleri Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HAYRİYE ESRA ATAOĞLU
- Ötiroid tip 2 diyabetli hastalarda tiroid hormon düzeylerinin metabolik disfonksiyon ilişkili yağlı karaciğer hastalığı (MASLD) ile ilişkisi
The relationship between thyroid hormone levels and metabolic dysfunction-associated steatotic liver disease (MASLD) in euthyroid patients with type 2 diabetes mellitus
ESRANUR ÖCAL
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2026
İç HastalıklarıTrakya Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ AYTEN ÜSTÜNDAĞ