Ortaokul öğrencilerinin dil farkındalıkları üzerine bir inceleme
A study on secondary school students' language awareness
- Tez No: 1009297
- Danışmanlar: PROF. DR. İBRAHİM SEÇKİN AYDIN
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Dokuz Eylül Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Türkçe Öğretmenliği Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın amacı; ortaokul öğrencilerinin dil farkındalıklarını fonolojik, morfolojik, söz dizimsel, semantik ve edimbilimsel boyutlarda inceleyerek özyeterlilik algıları ile başarı düzeyleri arasındaki ilişkiyi belirlemektir. Araştırmada nicel araştırma yaklaşımı kapsamında betimsel ve ilişkisel tarama modelleri kullanılmıştır. İzmir ilinde öğrenim gören 562 ortaokul öğrencisinden oluşan örneklem grubuna, araştırmacı tarafından geliştirilen görüş anketi ve başarı testi uygulanmıştır. Araştırma sonucunda en yüksek başarı fonolojik ve semantik farkındalık boyutlarında, en düşük başarı ise söz dizimsel, morfolojik ve edimbilimsel farkındalık boyutlarında görülmüştür. Dil farkındalığı algısı ile başarı düzeyi arasında orta düzeyde, pozitif ve anlamlı bir ilişki tespit edilmiştir. Demografik açıdan; kız öğrencilerin erkeklere, 8. sınıfların ise 7. sınıflara göre başarılı olduğu saptanmıştır. Ayrıca akademik başarı, ebeveyn eğitim düzeyi ve gelir durumu arttıkça dil farkındalığının yükseldiği belirlenmiştir. Bulgular, Türkçe öğretiminde özellikle morfolojik, söz dizimsel ve edimbilimsel boyutların desteklenmesi gerektiğini ortaya koymaktadır.
Özet (Çeviri)
The aim of this study is to examine the linguistic awareness of secondary school students across phonological, morphological, syntactic, semantic, and pragmatic dimensions, and to determine the relationship between their self-efficacy perceptions and achievement levels. Within the scope of a quantitative research approach, descriptive and correlational survey models were utilized. The sample group consisted of 562 secondary school students studying in the province of Izmir, to whom an opinion survey and an achievement test developed by the researcher were administered. The research findings indicate that the highest levels of achievement were observed in phonological and semantic awareness dimensions, whereas the lowest performance was recorded in the syntactic, morphological, and pragmatic awareness domains. A moderate, positive, and significant correlation was identified between the perception of language awareness and the level of achievement. In terms of demographic variables, it was determined that female students outperformed their male counterparts, and 8th-grade students exhibited higher success rates compared to those in the 7th grade. Furthermore, the study established that language awareness increases in conjunction with higher academic achievement, parental education levels, and household income. These results suggest that Turkish language instruction should specifically emphasize and support morphological, syntactic, and pragmatic dimensions.
Benzer Tezler
- Türkçe öğretiminde ağızların yazma becerisi üzerine etkisi
The effect of dialects on writing skills in Turkish language teaching
RUBAN AÇIKEL
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
DilbilimGazi ÜniversitesiTürkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. GIYASETTİN AYTAŞ
- The correlation of metalinguistic awareness of bilingual students with learning English as a foreign language
İkidilli öğrencilerin üstdil farkındalıklarının yabancı dil olarak İngilizce öğrenimiyle ilişkisi
EDA AKGÜN ÖZPOLAT
Yüksek Lisans
İngilizce
2019
Eğitim ve ÖğretimÇukurova Üniversitesiİngiliz Dili Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HATİCE SOFU
- Türkçe eğitimi bağlamında ortaokul öğrencilerinin sözlü kültür ürünlerine yönelik farkındalıkları ve bunları kullanım durumları
Awareness of middle school students regarding oral culture products and the cases of their use within the context of Turkish education
MELTEM ÇELİK DOĞAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2016
Eğitim ve ÖğretimGazi ÜniversitesiTürkçe Eğitimi Ana Bilim Dalı
ÖĞR. GÖR. ÜLKER ŞEN
- An investigation into the secondary school EFL students' perceptions of language learning in a study abroad context
Yabancı dil olarak İngilizce öğrenen ortaokul öğrencilerinin yurt dışı eğitimi bağlamında dil öğrenim algıları üzerine bir araştırma
NİLGÜN ÖNAL ÇETİN
Yüksek Lisans
İngilizce
2021
Eğitim ve ÖğretimÇanakkale Onsekiz Mart ÜniversitesiYabancı Diller Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. CEVDET YILMAZ
- Strateji eğitimi ile 5. sınıf öğrencilerinin yabancı dil konuşma becerilerinin geliştirilmesi
Using strategy training to develop 5th grade students' foreign language speaking skills
ELİF EKEN
Yüksek Lisans
İngilizce
2018
Eğitim ve ÖğretimUludağ ÜniversitesiYabancı Diller Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ESİM GÜRSOY