Geri Dön

Depresyonu olan ergenlerde inflamasyonun uyku ile ilişkisi

The relationship between inflammation and sleep in adolescents with depression

  1. Tez No: 1012242
  2. Yazar: YAREN EREN AYDOĞMUŞ
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. GÜLSER ŞENSES DİNÇ
  4. Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
  5. Konular: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları, Child Health and Diseases
  6. Anahtar Kelimeler: Ergen MDB, uyku kalitesi, inflamasyon, CRP, Majör Depressive Disorder, Adolescent, sleep quality, inflammation, CRP
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
  10. Enstitü: Ankara Bilkent Şehir Hastanesi
  11. Ana Bilim Dalı: Çocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Amaç: Bu çalışmada Majör Depresif Bozukluk (MDB) tanılı ergenlerde uyku parametreleri ve inflamatuar belirteçlerin değerlendirilmesi ve depresyon şiddeti ile uyku kalitesi arasındaki ilişkinin ortaya konulması amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Bu çalışma kesitsel ve karşılaştırmalı olarak planlanmıştır. Araştırmaya, DSM-5 tanı ölçütlerine göre MDB tanısı alan 60 ergen ile 60 sağlıklı kontrol dahil edilmiştir. Tüm katılımcıların psikiyatrik değerlendirmeleri yarı yapılandırılmış psikiyatrik görüşme olan Okul Çağı Çocukları İçin Duygulanım Bozuklukları ve Şizofreni Görüşme Çizelgesi- Şimdi ve Yaşam boyu Şekli (ÇDŞG-ŞY) ile araştırmacı tarafından yapılmıştır. Depresyon şiddeti Beck Depresyon Ölçeği (BDÖ) ile; uyku kalitesi Pittsburgh Uyku Kalitesi İndeksi (PUKİ) ve Çocuk Uyku Alışkanlıkları Anketi (ÇUAA) ile değerlendirilmiştir. İnflamatuar belirteçler olarak nötrofil/lenfosit oranı (NLO), monosit/lenfosit oranı (MLO), trombosit/lenfosit oranı (TLO) ve C-reaktif protein (CRP) düzeyleri analiz edilmiştir. Verilerin analizinde tanımlayıcı istatistikler, grup karşılaştırmaları, Spearman korelasyon analizi ve karşılaştırmalar için Benjamini–Hochberg düzeltmesi uygulanmıştır. İstatistiksel anlamlılık düzeyi p<0.05 olarak kabul edilmiştir. Bulgular: MDB tanılı ergenlerde PUKİ öznel uyku kalitesi, uyku latansı, uyku bozukluğu, uyku ilacı kullanımı, gündüz işlev bozukluğu ve PUKİ toplam puanı kontrol grubuna kıyasla anlamlı düzeyde yüksek bulundu (p≤0.001). MDB grubunda BDÖ puanı ile PUKİ toplam puanı, öznel uyku kalitesi, uyku latansı ve uyku bozukluğu arasında orta şiddette; uyku süresi ve alışılmış uyku etkinliği arasında ise zayıf şiddette ve pozitif yönde ilişki saptandı (tümü için p≤0.005). NLO, MLO ve TLO açısından MDB ve kontrol grupları arasında anlamlı fark bulunmazken, CRP düzeyi MDB grubunda daha yüksekti (p≤0.05). Post-hoc analizde bu farkın komorbid AB bulunan MDB grubundan kaynaklandığı görüldü; bu grupta CRP düzeyi hem komorbiditesiz MDB hem de kontrol grubundan daha yüksekti (p≤0.05). MDB grubunda CRP ile öznel uyku kalitesi arasında zayıf şiddete ve pozitif yönde ilişki saptandı (p<0.05). Tüm örneklemde CRP düzeyi, uyku kalitesi kötü olan grupta daha yüksek bulundu (p<0.001) ve PUKİ öznel uyku kalitesi, uyku bozukluğu ve toplam puanı ile güçlü; uyku ilacı kullanımı ve gündüz işlev bozukluğu ile zayıf şiddette ve pozitif yönde ilişki saptandı (p<0.05). Tüm örneklemde monosit ve MLO değerleri uyku kalitesi kötü olan grupta uyku kalitesi iyi olan gruba göre istatistiksel olarak sınırda anlamlılık düzeyindeydi (tümü için p=0.050). Ayrıca komorbid AB'li MDB grubunda öznel uyku kalitesi, uyku latansı ve uyku bozukluğu puanları komorbiditesiz MDB grubuna göre daha yüksekti (p<0.001). Sonuç: Bulgular, MDB tanılı ergenlerde uyku bozukluklarının depresyon şiddeti ile yakından ilişkili olduğunu ve inflamatuar sürecin özellikle CRP düzeyleri üzerinden artış gösterebileceğini ortaya koymaktadır ve ergen MDB'nin yalnızca psikolojik değil, aynı zamanda biyolojik bileşenleri de olan çok boyutlu bir klinik tablo olduğunu desteklemektedir. Çalışma MDB, uyku bozukluğu ve inflamasyonun birlikte ele alınmasının klinik değerlendirme ve tedavi planlamasında önemini vurgulamaktadır.

Özet (Çeviri)

Objective: This study aimed to evaluate sleep parameters and inflammatory markers in adolescents diagnosed with Majör Depressive Disorder (MDD) and to investigate the relationship between depression severity and sleep quality. Materials and Methods: This study was designed as a cross-sectional, comparative study. The study included 60 adolescents diagnosed with MDD according to DSM-5 diagnostic criteria and 60 healthy controls. The psychiatric evaluation of all participants was conducted by the researcher using the Schedule for Affective Disorders and Schizophrenia for School-Age Children – Present and Lifetime Version (K-SADS-PL), a semi-structured psychiatric interview. Depression severity was assessed using the Beck Depression Inventory (BDI), while sleep quality was evaluated using the Pittsburgh Sleep Quality Index (PSQI) and the Children's Sleep Habits Questionnaire (CSHQ) ,Neutrophil-to-lymphocyte ratio (NLR), monocyte-to-lymphocyte ratio (MLR), platelet-to-lymphocyte ratio (PLR), and C-reactive protein (CRP) levels were analyzed as inflammatory markers. Descriptive statistics, group comparisons, Spearman correlation analysis, and Benjamini–Hochberg correction for multiple comparisons were used in the data analysis. Statistical significance was set at p < 0.05. Results: Adolescents with MDD had significantly higher scores in PSQI subjective sleep quality, sleep latency, sleep disturbances, use of sleep medication, daytime dysfunction, and total scores compared with the control group (p ≤ 0.001). In the MDD group, BDI scores showed moderate positive correlations with PSQI total score, subjective sleep quality, sleep latency, and sleep disturbances, and weak positive correlations with sleep duration and habitual sleep efficiency (all p ≤ 0.005). While no significant differences were found between the MDD and control groups in terms of NLR, MLR, and PLR, CRP levels were higher in the MDD group (p < 0.05). Post-hoc analysis showed that this difference was mainly driven by the MDD group with comorbid anxiety disorder; in this group, CRP levels were higher than those in both the MDD group without comorbidity and the control group (p < 0.05). In the MDD group, CRP showed a weak positive correlation with subjective sleep quality (p < 0.05). In the total sample, CRP levels were higher in the poor sleep quality group (p < 0.001) and showed strong positive correlations with PSQI subjective sleep quality, sleep disturbances, and total score, and weak positive correlations with use of sleep medication and daytime dysfunction (p < 0.05). In the total sample, monocyte and MLR values were at the borderline level of statistical significance in the poor sleep quality group compared with the good sleep quality group (all p = 0.050). In addition, adolescents with MDD and comorbid anxiety disorder had higher subjective sleep quality, sleep latency, and sleep disturbance scores than adolescents with MDD without comorbidity (p < 0.001). Conclusion: The findings indicate that sleep disturbances in adolescents with MDD are closely associated with depression severity and that inflammatory activity may increase particularly through CRP levels. These results support the view that adolescent MDD is a multidimensional clinical condition with not only psychological but also biological components. The study highlights the importance of addressing MDD, sleep disturbances, and inflammation together in clinical assessment and treatment planning.

Benzer Tezler

  1. Major depresif bozukluk tanılı ergen hastalarda tafa5 / FAM19A5, proinflamatuvar sitokinler, oksidatif stres, S100B ve BDNF düzeylerinin değerlendirilmesi

    Evaluation of TAFA5 / FAM19A5, pro-inflammatory cytokines, oxidative stress, S100B and BDNF levels in adolescent patients with major depressive disorder

    AYLİN DENİZ UZUN

    Tıpta Uzmanlık

    İngilizce

    İngilizce

    2021

    PsikiyatriManisa Celal Bayar Üniversitesi

    Çocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. HASAN KANDEMİR

  2. Major depresif bozukluk tanılı ergenlerde inflamasyon ile ilişkili neopterin- tetrahidrobiopterin yolağı ve nitrik oksit düzeyleri

    Neopterin-tetrahydrobiopterin pathway related to inflammatory and nitric oxide levels in adolescents with major depressive disorder

    ÖZGE GÖZAÇANLAR ÖZKAN

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2022

    PsikiyatriManisa Celal Bayar Üniversitesi

    Çocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. ŞERMİN YALIN SAPMAZ

  3. Bipolar tip ı bozukluğu olan ergenlerde serum peroksizom proliferatif aktivatör gama (PPARY) reseptör düzeyinin değerlendirilmesi

    Evaluation of serum peroxisom proliferative activator gamma (PPARY) receptor level in adolescents with bipolar type i disorder

    MERYEM KAŞAK

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2020

    PsikiyatriAnkara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi

    Çocuk Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. MEHMET FATİH CEYLAN

  4. Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesine başvuran 18-49 yaş erkek popülasyonunda kronik pelvik ağrı sendromu prevalansı ve kaygı düzeyi

    Chronic pelvic pain syndrome prevalence and anxiety level in 18-49 age men population who refer to Tokat Gaziosmanpasa University Faculty of Medicine Hospital

    UFUK ÜNLÜ

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2016

    Aile HekimliğiGaziosmanpaşa Üniversitesi

    Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. NAGİHAN YILDIZ ÇELTEK

  5. Depresyon hastalarinda elektrokonvulsif terapinin inflamasyon belirteçleri ve klinik belirtiler üzerine etkisi

    The effect of electroconvulsive therapy on inflammation markers and clinical symptoms in depression patients

    MERVE CEYLAN ÇÖREK

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2023

    PsikiyatriAtatürk Üniversitesi

    Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    DOÇ. HALİL ÖZCAN