Fibromiyalji hastalarında tirozin hidroksilaz ve dopa dekarboksilaz gen ifadesinin araştırılması
Investigation of tyrosine hydroxylase and dopa decarboxylase gene expression in patients with fibromyalgia
- Tez No: 1012580
- Danışmanlar: PROF. DR. ELİF AYDIN
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon, Physical Medicine and Rehabilitation
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Aydın Adnan Menderes Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmada dopamin sentez ve metabolizmasında rol oynayan tirozin hidroksilaz (TH), dopa dekarboksilaz (DDC) ve katekol-O-metiltransferaz (COMT) genlerine ait ekspresyon seviyelerinin fibromiyalji hastaları ile sağlıklı gönüllüler arasında farklılık gösterip göstermediğini belirlemek ve bu gen ekspresyon düzeyleri ile klinik parametreler arasındaki ilişkiyi değerlendirmek amaçlanmıştır. Çalışmaya, etik kurul onayı sonrasında 1 yıl içinde Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Tıp Fakültesi Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Polikliniğine başvuran ve 2016 Amerikan Romatoloji Koleji (ACR) kriterlerine göre fibromiyalji tanısı almış 41 hasta ve yaş, cinsiyet açısından uyumlu 51 sağlıklı gönüllü alınmıştır. Katılımcıların demografik verileri kaydedilmiş ve ağrı şiddeti; Görsel Analog Ölçek (VAS), yorgunluk; Yorgunluk Şiddeti Ölçeği (FSS), fonksiyonel durum; Fibromiyalji Etki Anketi (FEA) ve uyku kalitesi; Pittsburgh Uyku Kalitesi İndeksi (PUKİ) ile değerlendirilmiştir. Rutin tetkikler kapsamında alınan serum örneklerinden TH, DDC ve COMT gen ekspresyon düzeyleri analiz edilmiş ve gruplar arasında karşılaştırılmıştır. Sonuçlara bakıldığında gruplar arasında yaş ve cinsiyet açısından anlamlı fark bulunmamıştır. COMT, DDC ve TH gen ekspresyon düzeyleri fibromiyalji grubunda kontrol grubuna göre anlamlı derecede yüksek saptanmıştır (tümü için p=0,001). Gen ekspresyon düzeyleri ile klinik parametreler arasındaki ilişkiler değerlendirildiğinde, COMT gen ekspresyonunun genelleştirilmiş ağrı (GPT) ve PUKİ ile, DDC gen ekspresyonunun semptom şiddeti skoru (SSS) ve PUKİ ile, TH gen ekspresyonunun ise SSS ile anlamlı pozitif korelasyon gösterdiği saptanmıştır (tümü için p<0,05). Sonuç olarak, TH, DDC ve COMT gen ekspresyon düzeylerinin fibromiyalji sendromunun klinik bulguları ile ilişkili olduğu ve dopaminerjik sistemin hastalığın patofizyolojisinde önemli bir rol oynayabileceği düşünülmektedir. Bu genlerin potansiyel biyobelirteçler olarak değerlendirilmesi ve dopaminerjik sistemin hedef alındığı tedavi yaklaşımlarının geliştirilmesi için ileri çalışmalara ihtiyaç bulunmaktadır.
Özet (Çeviri)
The aim of this study was to determine whether the expression levels of tyrosine hydroxylase (TH), dopa decarboxylase (DDC), and catechol-O-methyltransferase (COMT), which are involved in dopamine synthesis and metabolism, differ between patients with fibromyalgia and healthy volunteers, and to evaluate the relationship between these gene expression levels and clinical parameters. The study included 41 patients diagnosed with fibromyalgia according to the 2016 American College of Rheumatology (ACR) criteria who were admitted to the Physical Medicine and Rehabilitation Outpatient Clinic of Aydın Adnan Menderes University Faculty of Medicine within one year following ethics committee approval, along with 51 healthy volunteers matched for age and sex. Demographic data of the participants were recorded, and pain severity was assessed using the Visual Analog Scale (VAS), fatigue using the Fatigue Severity Scale (FSS), functional status using the Fibromyalgia Impact Questionnaire (FEA), and sleep quality using the Pittsburgh Sleep Quality Index (PUKİ). TH, DDC, and COMT gene expression levels were analyzed from serum samples obtained during routine laboratory evaluations and compared between the groups. No significant differences were found between the groups in terms of age and sex. COMT, DDC, and TH gene expression levels were significantly higher in the fibromyalgia group compared to the control group (all p=0.001). When the relationships between gene expression levels and clinical parameters were evaluated, COMT gene expression showed significant positive correlations with generalized pain score (GPT) and PUKİ, DDC gene expression showed significant positive correlations with symptom severity scale (SSS) and PUKİ, and TH gene expression showed a significant positive correlation with SSS (all p<0.05). In conclusion, TH, DDC, and COMT gene expression levels appear to be associated with the clinical manifestations of fibromyalgia syndrome, and the dopaminergic system may play an important role in the pathophysiology of the disease. Further studies are needed to evaluate these genes as potential biomarkers and to develop treatment approaches targeting the dopaminergic system.
Benzer Tezler
- Fibromiyalji hastalarında yönlendirilmiş uygulamaların yaşam kalitesine etkisinin değerlendirilmesi.
Evaluation the effect of directed therapy applications on life quality of fibromyalgia patients.
EMİNE KARA KIYAK
Doktora
Türkçe
2007
HemşirelikHacettepe Üniversitesiİç Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
PROF. NURAN AKDEMİR
- Fibromiyalji hastalarında serum leptin düzeylerinin araştırılması
Investigation of serum leptin levels in fibromyalgia patients
SEVİLAY ERİŞ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2008
Fiziksel Tıp ve RehabilitasyonSüleyman Demirel ÜniversitesiFizik Tedavi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SELAMİ AKKUŞ
- Fibromiyalji hastalarında D vitamini ve diğer laboratuvar parametrelerinin klinik, emosyonel durum ve yaşam kalitesi üzerine etkileri
The effects of vitamin D and other laboratory parameters on clinical and emotional conditions and quality of life in fibromyalgia patients
ZEYNEP DEMİRCAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2008
Fiziksel Tıp ve RehabilitasyonDicle ÜniversitesiFiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. KEMAL NAS
- Behçet hastalarında fibromiyalji sıklığı anksiyete-depresyon - uyku ve yaşam kalitesi arasındaki ilişki
Fibromyalgia in Behcet's disease is associated with anxiety, depression, sleep quality and quality of life
MURAT TOPRAK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2009
Fiziksel Tıp ve RehabilitasyonYüzüncü Yıl ÜniversitesiFizik Tedavi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
PROF. DR. İBRAHİM TEKEOĞLU
- Fibromiyalji hastalarında soğuk uygulamanın ağrıya etkisi
The effect of cold application on pain in fibromyalgia patients
NAŞİDE ELBAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2013
HemşirelikAtatürk Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. EMİNE KIYAK