Elit voleybolcularda spor motivasyonu ve bilinçli farkındalık ile yeme tutum ve davranışları arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi
Evaluation of the relationship between sports motivation, mindful awareness, and eating attitudes and behaviors in elite volleyball players
- Tez No: 1012591
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ İLKNUR GÖKÇE YILDIRIM
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Beslenme ve Diyetetik, Nutrition and Dietetics
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Medipol Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, elit voleybolcularda spor motivasyonu ve bilinçli farkındalık ile yeme tutum ve davranışları arasındaki ilişkilerin incelenmesi amacıyla yapılmıştır. Araştırma, 18–35 yaş arası 62 erkek, 67 kadın olmak üzere toplam 129 elit voleybolcu ile yürütülmüştür. Çalışmada Genel Bilgi Formu, Sporda Motivasyon Ölçeği (SMÖ), Sporcu Bilinçli Farkındalık Ölçeği (SBFÖ), Yeme Tutum Testi (YTT-26) ve Hollanda Yeme Davranışı Anketi (DEBQ) uygulanmış, besin tüketim sıklıkları ve antropometrik ölçümleri alınmıştır. Araştırma bulgularına göre sporcuların %10,1'inin yeme tutum bozukluğu riski taşıdığı saptanmıştır. Yeme tutum bozukluğu riski taşıyan sporcuların günlük protein ve karbonhidrat alımlarının risk taşımayanlara göre anlamlı derecede daha düşük olduğu görülmüştür (p=0,010; p=0,039). Kadın sporcuların kısıtlayıcı yeme ve duygusal yeme puanlarının, erkeklere kıyasla istatistiksel olarak anlamlı düzeyde daha yüksek olduğu belirlenmiştir (p=0,039; p<0,001). SMÖ puanlarına göre erkek sporcularda dışsal ve bütünleşmiş düzenlemenin kadınlara göre anlamlı düzeyde yüksek olduğu saptanmıştır (p<0,001; p=0,005). Motivasyonsuzluk ile SBFÖ toplam puanı arasında negatif yönlü ve istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki saptanmıştır (r=−0,37; p<0,01). Motivasyonsuzluk ile duygusal yeme davranışı arasında pozitif yönlü anlamlı bir ilişki (r=0,29; p<0,01), SBFÖ puanı ile duygusal yeme davranışı arasında negatif yönlü anlamlı bir ilişki olduğu bulunmuştur (r=−0,25; p<0,01). Hiyerarşik regresyon analizinde, motivasyonsuzluğun duygusal yeme davranışını anlamlı düzeyde yordadığı belirlenmiştir (β=4,46; p<0,01). Sonuç olarak, elit voleybolcularda yeme tutum ve davranışların motivasyon ve bilinçli farkındalıkla ilişkili olduğu ve multidisipliner yaklaşımların gerekli olduğu sonucuna varılmıştır.
Özet (Çeviri)
This study aimed to investigate the relationships between sports motivation, mindfulness, and eating attitudes and behaviors in elite volleyball players. The research was conducted with a total of 129 elite volleyball players, 62 men and 67 women, aged 18–35 years. Data were collected using the General Information Form, the Sport Motivation Scale (SMS), the Mindfulness Inventory for Sport (MIS), the Eating Attitudes Test (EAT-26), and the Dutch Eating Behavior Questionnaire (DEBQ). In addition, food frequency data and anthropometric measurements were obtained. According to the study findings, 10,1% of the athletes were found to be at risk of disordered eating. Athletes at risk of eating disorder had significantly lower daily protein and carbohydrate intakes compared to those without risk (p=0,010; p=0,039). Female athletes had statistically significantly higher scores for restrictive eating and emotional eating compared to male athletes (p=0,039; p<0,001). According SMS scores, external and integrated regulation was found to be significantly higher in male athletes compared to females (p<0,001; p=0,005). A negative and statistically significant correlation was found between amotivation and the total MIS score (r=−0,37; p<0,01). A significant positive correlation was found between amotivation and emotional eating behavior (r=0,29; p<0,01), and a significant negative correlation was found between the MIS score and emotional eating behavior (r=−0,25; p<0,01). In the hierarchical regression analysis, it was determined that amotivation significantly predicted emotional eating behavior (β=4,46; p<0,01). In conclusion, it was found that eating attitudes and behaviors in elite volleyball players are related to motivation and mindful awareness, and that multidisciplinary approaches are necessary.
Benzer Tezler
- Diyarbakır ilinde voleybol takımlarında oynayan voleybolcuların voleybola başlama nedenleri ve beklentileri
Reasons for starting volleyball and expectations of volleyball players playing in volleyball teams in diyarbakir province
KENAN CENNET
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Eğitim ve ÖğretimDicle ÜniversitesiBeden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MUHSİN DURAN
- Spor masajınin elit düzey bayan voleybolcularda, müsabaka öncesi hazırlıktaki psikolojik etkiler
Psychological impact of the sport massage on the elit level women players during the pre-exercise of the competition
NACİYE TÜLAY ELBİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2003
SporNiğde ÜniversitesiBeden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
PROF. DR. H. NEDİM ÇETİN
- Elit bayan voleybolcularda görülen yaralanma türleri ve sebeplerinin incelenmesi
Investigation the reasons and types of i̇njury among elite women volleyball players
SİBEL KÜÇÜK
Yüksek Lisans
Türkçe
2012
SporÇanakkale Onsekiz Mart ÜniversitesiBeden Eğitimi ve Spor Bölümü
YRD. DOÇ. DR. ÖZHAN BAVLI
- Algı ve karar verme mekanizmalarının elit bayan voleybolcularda çeviklik performanslarına etkisi
Effect of perception and decision making mechanisms on agility performance in elite female volleyball players
YAKUP AKTAŞ
- Bayan voleybolcularda görülen sakatlanmaların kişisel ve alt yapı faktörleri açısından analizi ve -İzmir interlandında bir uygulama-
Başlık çevirisi yok
SERPİL ALTUĞGİL
Yüksek Lisans
Türkçe
1994
SporDokuz Eylül ÜniversitesiBeden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. AYŞEGÜL EKER