Geri Dön

İstikrar-istikrarsızlık paradoksu çerçevesinde nükleer silahların uluslararası güvenliğe etkisi

The impact of nuclear weapons on international security within the framework of the stability-instability paradox

PDF İndir

  1. Tez No: 1012708
  2. Yazar: AHMET CÜLÜK
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. CENKER KORHAN DEMİR
  4. Tez Türü: Doktora
  5. Konular: Uluslararası İlişkiler, International Relations
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Milli Savunma Üniversitesi
  10. Enstitü: Alparslan Savunma Bilimleri ve Milli Güvenlik Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Güvenlik Araştırmaları Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Uluslararası Güvenlik ve Terörizm Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Nükleer silahların icadı, uluslararası ilişkiler ve güvenlik literatüründe radikal bir kırılma noktasıdır. Bu çalışma, nükleer caydırıcılığın ve nükleer silahların yayılmasının uluslararası güvenlik üzerindeki etkisini İstikrar-İstikrarsızlık Paradoksu ekseninde analiz etmektedir. Çalışmanın amacı, nükleer silahların varsa uluslararası güvenlik üzerindeki etkisini hangi seviye ve koşullarda sağladığı sorusuna cevap bulmaktır. Çalışma, nitel araştırma yöntemleri esas alınarak hazırlanmıştır. Karşılaştırmalı vaka yöntemi doğrultusunda örnek vakalar incelenmiştir. Bu yöntem ile neden ve nasıl sorularına yanıt aranmış, ulaşılan sonucun hangi şartlar altında ortaya çıktığı incelenmiştir. Elde edilen bulguların incelenen örnek vakanın yanı sıra benzer özellikler taşıyan başka vakalarda da görülme durumu sorgulanarak varsayımın geçerliliğine dair ikna düzeyi derinleştirilmiştir. Kavramsal ve kuramsal çerçeve kapsamında nükleer caydırıcılığın gelişimi ve nükleer silahların yayılmasına dair iyimser, kötümser argümanlar ve İstikrarİstikrarsızlık Paradoksu'nun argümanları ele alınmıştır. Üç temel vaka olarak Soğuk Savaş dönemi ABD-SSCB, Hindistan-Pakistan ve Rusya-Ukrayna seçilmiştir. Bunun nedeni farklı coğrafyalar, farklı zamanlar ve farklı koşullar çerçevesinde bütünü oluşturacak bir sonuca ulaşmaktır. Seçilen vakalardan ulaşılan ortak sonuç, nükleer silahların sahip oldukları kitlesel yıkım gücü ve karşılıklı kesin imha riskinin sınırsız bir maliyete neden olduğu ve bu nedenle topyekûn bir savaşı imkânsız hale getirdiğidir. Bununla birlikte nükleer seviyede sağlanan istikrarın, alt seviyelerdeki istikrarı xi baltaladığı ve çatışmaları tetiklediğidir. Varlıklarını ve güvenliklerini nükleer caydırıcılığa dayandıran devletlerin, ortaya çıkan denge sayesinde konvansiyonel düzeyde daha riskli adımlar atabildikleri görülmüştür. Bu anlamda nükleer silahlar revizyonist devletlerin statükoyu zorlayan eylemlerinde kalkan vazifesi görerek yalnızca savunma amaçlı değil, aynı zamanda diplomatik şantaj ve zorlama enstrümanı olarak da araçsallaştırıldığı kabul edilmektedir. Topyekûn bir savaşın engellendiği ancak nükleer eşiğin altında kalan nispeten güvenli bölgedeki çatışmaların artış gösterdiği bir zeminde vekâlet savaşı gibi dolaylı müdahaleler kimi örneklerde müdahaleleri meşru kılan bir arka kapı vazifesi görmektedir. Sonuç olarak çalışma nükleer silahların paradoksal bir işlev gördüğünü ve stratejik istikrarı pekiştirirken statükoyu zorlamak adına alt stratejik istikrarsızlığa neden olduğunu iki süper güç, orta ölçekli iki nükleer güç ve nükleer kabiliyete sahip olan ve olmayan devlet arasındaki krizler üzerinden değerlendirmiştir.

Özet (Çeviri)

The invention of nuclear weapons marks a radical turning point in international relations and security literature. This study analyzes the impact of nuclear deterrence and proliferation on international security through the lens of the Stability-Instability Paradox. It aims to identify the specific levels and conditions under which nuclear weapons influence global security. The study was conducted based on qualitative research methodologies. In accordance with the comparative case study method, specific sample cases were analysed. This approach sought to answer 'why' and 'how' questions, examining the specific conditions under which the observed outcomes emerged. By investigating the extent to which the findings are observable in other cases with similar characteristics beyond the primary cases under review the level of persuasion regarding the validity of the hypothesis has been further intensified. The theoretical framework examines the four waves of nuclear deterrence, followed by proliferation optimism, pessimism, and the arguments of the Stability-Instability Paradox. The thesis evaluates three primary cases: U.S.-Soviet Union, India-Pakistan, and Russia-Ukraine relations. These were selected to reach a holistic conclusion across diverse geographies, timelines, and strategic conditions. The findings reveal that the immense destructive power and the risk of Mutual Assured Destruction (MAD) render total war impossible due to prohibitive costs. However, stability at the nuclear level undermines sub-level stability, triggering conventional conflicts. States grounded in nuclear deterrence can take riskier conventional steps due to the resulting balance. In this context, nuclear weapons act as xiii a shield for the revisionist actions of states, instrumentalized not only for defense but also as tools for diplomatic blackmail and coercion. In an environment where total war is deterred but conflicts increase within the relatively safe zone below the nuclear threshold, indirect interventions like proxy wars serve as a“backdoor”that legitimizes such actions. Consequently, this study concludes that nuclear weapons function paradoxically: while consolidating strategic stability, they induce sub-strategic instability to challenge the status quo.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    552409

    Debating nuclear proliferation and international security nexus: The case of Iran

    Nükleer silahların yayılması ve uluslararası güvenlik bağıntısını tartışmak: İran örneği

    RIFAT ÖNCEL

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2019

    Uluslararası İlişkilerOrta Doğu Teknik Üniversitesi

    Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ÖZLEM TÜR KÜÇÜKKAYA

  2. Tez No

    71639

    Türkiye'de 1980 sonrası enflasyon-siyaset ilişkisi

    Başlık çevirisi yok

    OSMAN PEKER

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1998

    EkonomiAdnan Menderes Üniversitesi

    İktisat Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. ERGÜN ŞİMŞEK

  3. Tez No

    1003394

    Irak'ta devlet ve toplum düzeyinde ontolojik güvenlik analizi

    Ontological security analysis at the state and society levels in Iraq

    ŞEYMA KIZILAY ÖZBALCI

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2026

    Uluslararası İlişkilerBursa Uludağ Üniversitesi

    Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. CAFER TAYYAR ARI

  4. Tez No

    639155

    Hegemonik istikrar teorisi ve iki savaş arası dönemde eko-politik istikrarsızlık

    Hegemonic stability theory and eco-political instability in the interwar period

    MUSTAFA GÜDER

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2020

    EkonomiDokuz Eylül Üniversitesi

    İktisat Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ MEHMET ÇETİN

  5. Tez No

    258409

    A discussion on the factors of stability and instability in the black sea region

    Karadeniz bölgesinde istikrar ve istikrarsızlık faktörleri üzerine bir tartışma

    KADİR DEMİR

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2009

    Uluslararası İlişkilerHacettepe Üniversitesi

    Uluslararası İlişkiler Bölümü

    DOÇ. DR. EMEL G.OKTAY

Geri Dön