Geri Dön

Kaynaştırılmış oyun grupları modelinin otizm spektrum bozukluğu olan okul öncesi çocukların oyun becerilerine etkisi

The impacts of integrated play groups model play skills of preschool children with autism spectrum disorder

PDF İndir

  1. Tez No: 1012740
  2. Yazar: FERDANE KARAYEL GÜLMEZ
  3. Danışmanlar: PROF. DR. HATİCE BAKKALOĞLU
  4. Tez Türü: Doktora
  5. Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
  6. Anahtar Kelimeler: Otizm spektrum bozukluğu, akran aracılı müdahale, kaynaştırılmış oyun grupları, sosyal oyun, nesneli oyun, okul öncesi, Autism spectrum disorder, peer mediated intervention, Integrated Play Groups, social play, object play, preschool
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Ankara Üniversitesi
  10. Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Özel Eğitim Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Özel Eğitim Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu araştırmada, otizm spektrum bozukluğu (OSB) olan okul öncesi çocukların oyun becerilerini artırmada Kaynaştırılmış Oyun Grupları (KOG) Modeli uygulamasının etkisinin incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırma yarı deneysel desenlerden zaman dizileri modeli ile yürütülmüştür. Araştırmada bağımlı değişkenler sosyal oyunda geçirilen zaman ve nesneli oyun davranışı çeşitlilik ve sıklığıdır. Araştırmada aynı zamanda OSB olan çocukların sosyal etkileşim becerileri ve tekrarlayıcı davranışları da ölçülmüştür. Araştırmanın bağımsız değişkeni ise akran aracılı KOG Modeli uygulamasıdır. Araştırmaya İstanbul Küçükçekmece ilçesinde kaynaştırma/bütünleştirme uygulamaları yürütülen okul öncesi sınıflarda bulunan 8 OSB olan çocuk ve 41 tipik gelişen akran katılmıştır. Araştırmaya dahil edilen OSB olan katılımcılar OSB tanısına sahip olma, 48-84 ay yaş aralığında olma, ek yetersizliğe sahip olmama, okula düzenli devam etme, zararlı ve yıkıcı davranışlar sergilememe, tek basamaklı sözel yönergeleri takip edebilme, taklit becerilerine sahip olma ve akranlarla oyun sırasında en az 5 dakika dikkatini sürdürebilme kriterlerine göre seçilmiştir. Tipik gelişen akranlar ise en az iki basamaklı yönergeleri yerine getirebilme, akranlarla oyun etkinlikleri sırasında en az 10 dakika dikkatini sürdürebilme, etkileşim kurmaya karşı istekli olma ve tipik gelişime sahip olma koşullarına göre belirlenmiştir. Çocukların sosyal oyunda geçirdikleri zamanın değerlendirilmesi parçalı zaman aralığı kaydı ile, nesneli oyun davranışları çeşitlilik ve sıklığı Gelişimsel Oyun Değerlendirmesiyle gerçekleştirilmiştir. Sosyal etkileşim becerileri Sosyal İletişim Kontrol Listesi-Revize-Okul Öncesi Türkçe Versiyonu (SİLKOL-R-OTV), tekrarlayıcı davranışları ise Tekrarlayıcı Davranışlar Ölçeği-Revize-Türkçe-Sürümü (TEDÖ-R-TV) ile ölçülmüştür. OSB olan çocuklara ilişkin veriler hem görsel analiz hem de istatistiksel analiz kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırmada KOG Modeli uygulamasının OSB olan okul öncesi çocukların sosyal oyun, nesneli oyun, sosyal iletişim becerileri ve tekrarlayıcı davranışları üzerinde olumlu etkiler sağladığı sonucuna ulaşılmıştır. Araştırmanın bulguları KOG Modeli uygulaması öncesinde zamanının büyük kısmını izole ve izleyici-oryantasyon oyunda geçiren çocukların müdahale sonrasında iş birliği ve etkileşim içeren ortak odak oyun oynadıklarını göstermiştir. Aynı zamanda manipülatif ve birleşimler oyun kategorisinde nesneli oyun oynayan çocukların, uygulama sonrasında sembolik oyun davranışlarının çeşitlilik ve sıklığının artış gösterdiği belirlenmiştir. Grup düzeyinde gerçekleştirilen istatistiksel analizlerde ortaya konan anlamlı artışlar ve çocukların bireysel ilerlemeleri, KOG Modeli uygulamasının çocukların bireysel farklılıklarına uygun şekilde oyun davranışlarını artırmada etkili olduğunu göstermiştir. Sosyal ve nesneli oyun becerilerinde gözlemlenen artış, SİLKOL-R-OTV ölçeğindeki ifade edici dil ve taklit-oyun puanlarındaki artış ve TEDÖ-R-TV ölçeğindeki tekrarlayıcı ve stereotipik davranışlardaki anlamlı azalmalarla eş zamanlı olarak gerçekleşmiştir. Öğretmenler ve ebeveynlerin KOG Modeli uygulaması ve çocukların oyun becerilerindeki olumlu gelişmelere yönelik verdikleri geri bildirimler, KOG Modeli uygulamasının kapsayıcı ortamlarda kabul edilebilir ve işlevsel bir uygulama olduğu göstermiştir.

Özet (Çeviri)

In this study, it was aimed to examine the effectiveness of the Integrated Play Groups (IPG) Model in increasing the play skills of preschool children with autism spectrum disorder (ASD). The study was conducted using a time series design, one of the quasi-experimental designs. The dependent variables of the study are the time spent in social play and the diversity and frequency of object play behaviors. The study also measured the social interaction skills and repetitive behaviors of children with ASD. The independent variable of the study, on the other hand, is the implementation of the peer-mediated IPG Model. A total of 8 children with ASD and 41 typically developing peers from inclusive preschool classrooms in the Küçükçekmece district of Istanbul participated in the study. Participants with ASD were selected according to the selection criteria of having a diagnosis of ASD, being 48-84 months of age, having no additional disabilities, maintaining school attendance, exhibiting no harmful or disruptive behaviors, following single-step verbal instructions, possessing imitation skills, and being able to sustain attention for at least 5 minutes during play with peers. Typically developing peers were identified based on the criteria of following at least two-step instructions, sustaining attention for at least 10 minutes during play activities with peers, demonstrating a willingness for social interaction, and being typically developing. The assessment of children's time spent in social play was conducted using partial interval recording, while the diversity and frequency of object play behaviors were evaluated through the Developmental Play Assessment (DPA). Social interaction skills were measured using the Social Communication Checklist-Revised-Preschool Turkish Version (SCC-R-PTV), while repetitive behaviors were assessed with the Repetitive Behavior Scale-Revised-Turkish Version (RBS-R-TV). Data regarding the children with ASD were analyzed using both visual analysis and statistical analysis. The results of the study indicated that the IPG Model yielded positive effects on the social play, object play, social communication skills, and repetitive behaviors of preschool children with ASD. The findings of the research demonstrated that children who spent most of their time in isolated and onlooker-orientation play prior to the IPG Model intervention engaged in Common focus play involving cooperation and interaction following the intervention. It was also determined that children who engaged in manipulative and combinatorial play at the baseline showed an increase in the diversity and frequency of symbolic play behaviors following the intervention. Significant increases demonstrated in group-level statistical analyses, along with the individual progress of the children, indicated that the IPG Model was effective in increasing play behaviors in accordance with the individual differences of the children. The observed increase in social and object play skills occurred concurrently with the increase in expressive language and imitation-play scores on the SCC-R-PTV, as well as the significant decrease in repetitive and stereotypical behaviors on the RBS-R-TV. Feedback provided by teachers and parents regarding the IPG Model and the positive developments in children's play skills demonstrated that the model is an acceptable and functional intervention in inclusive settings.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    231844

    Otistik bir çocuğun annesinin kaynaştırılmış oyun grupları modeline göre kurallı oyunlara yönelik rehberliğinin betimlenmesi

    Describing the guidance relating to plays with rules of a mother who has autistic child according to the integrated play groups model

    MERAL ÇİLEM ÖKCÜN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2008

    Eğitim ve ÖğretimMarmara Üniversitesi

    Özel Eğitim Bölümü

    YRD. DOÇ. DR. NUR AKÇİN

  2. Tez No

    248050

    Sosyal uyum bozukluğu gösteren çocukların uyumsal davranışlarına kaynaştırılmış ders dışı hareket ve oyun etkinliklerinin etkisi

    Başlık çevirisi yok

    HULUSİ ALP

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2008

    SporCelal Bayar Üniversitesi

    Beden Eğitimi Öğretmenliği Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. HÜSEYİN ÇAMLIYER

  3. Tez No

    27373

    Farklı sosyo-ekonomik ve kültürel ortamlarda yetişen çocukların okul olgunluğu açısından karşılaştırılması (K.M.Ç)

    Başlık çevirisi yok

    CAFER ÇATALOLUK

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1994

    Psikolojiİstanbul Üniversitesi

    Psikoloji Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. HÜLYA GÖRDÜR EKBERZADE

  4. Tez No

    62563

    Kaynaştırılmış sanat eğitimi yönteminin ilköğretimde uygulanması ve sonuçları

    Practicing and results of the integrated art education aproach in elementary education

    NİHAL KURUOĞLU

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1997

    Eğitim ve ÖğretimAnkara Üniversitesi

    Eğitim Programları Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. OLCAY KIRIŞOĞLU

  5. Tez No

    104497

    Kaynaştırılmış ortamdaki normal gelişim gösteren çocukların 8 - 11 yaşları arasındaki öğrenme güçlüğü olan akranlarına karşı tutumlarının incelenmesi

    8 - 11 years old children's attitudes toward peers with learning disabilities in integrated school settings

    ZÜLFİYE GÜL ERCAN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2001

    Ev EkonomisiAnkara Üniversitesi

    Ev Ekonomisi Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. GELENGÜL HAKTANIR

Geri Dön