Ebeveynlerin öz-yetkinlikleri ve ebeveynlik stresleri arasındaki ilişkide birlikte ebeveynliğin düzenleyici rolü
The moderating role of coparenting in the relationship between parent's self-efficacy and parenting stress
- Tez No: 1012949
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ REYHAN ÇALIŞAN KİNTER
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Ebeveyn Öz-Yetkinliği, Ebeveynlik Algısı, Ebeveynlik Stresi, Ebeveyn Davranışları, Çift İlişkileri ve Ebeveynlik, Birlikte Ebeveynlik, Parental Self-Efficacy, Perception of Parenting, Parenting Stress, Parenting Behaviors, Couple Relationships and Parenting, Coparenting
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Aydın Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Klinik Psikoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Yapılan araştırmada, ebeveynlerin öz-yetkinlikleri ve ebeveynlik stresleri arasındaki ilişkide birlikte ebeveynliğin düzenleyici rolünün incelenmiştir. Araştırmanın örneklemini, kolayda örnekleme yöntemiyle belirlenen ve Türkiye'de yaşayan, 3-18 yaş aralığında en az bir çocuğa sahip 229'u kadın (%63,3) ve 133'ü erkek (%36,7) olmak üzere toplam 362 ebeveyn oluşturmaktadır.Bu araştırmada Ebeveyn Yetkinlik Ölçeği (EYÖ), Ebeveynlik Stres Ölçeği ve Birlikte Ebeveynlik Ölçeği (BEÖ) kullanılmıştır. Tüm istatistiksel analizler IBM SPSS 25 yazılımı kullanılarak yapılmıştır. Ölçekler arasındaki ilişkinin yönünü ve kuvvetini belirlemek amacıyla normal dağılım gösteren veriler için Pearson Korelasyon analizi, normal dağılım göstermeyen verileri için Spearman Korelasyon analizi uygulanmıştır. Araştırma sonuçlarına göre; Ebeveyn Yetkinlik Ölçeği ile Ebeveyn Stres Ölçeği arasında orta düzeyde ve negatif yönde anlamlı bir ilişki bulunurken Ebeveyn Yetkinlik Ölçeği ile Birlikte Ebeveynlik Ölçeği arasında düşük düzeyde pozitif ve anlamlı bir ilişki olduğu görülmüştür. Ayrıca Ebeveyn Stres Ölçeği ile Birlikte Ebeveynlik Ölçeği arasında düşük düzeyde negatif ve anlamlı bir ilişki bulunmaktadır. Araştırmanın hipotezi kapsamında, ebeveyn yetkinliği ile ebeveynlik stresi arasındaki ilişkide birlikte ebeveynliğin düzenleyici rolü test edilmiştir. Araştırma bulguları, ebeveyn öz-yetkinliğinin ebeveynlik stresini azaltmada önemli bir değişken olduğunu göstermektedir. Birlikte ebeveynlik ise hem ebeveyn yetkinliği hem de ebeveynlik stresi ile ilişkili olmakla birlikte bu iki değişken arasındaki ilişki düzenleyici bir rol oynamamaktadır. Bu durum, ebeveynlik stresinin azaltılmasında bireysel psikolojik kaynakların, ebeveynler arası etkileşimden daha belirleyici olabileceğini düşündürmektedir.
Özet (Çeviri)
This study investigated the moderating role of co-parenting in the relationship between parental self-efficacy and parenting stress. The Parental Competence Scale (PCS), the Parenting Stress Scale, and the Co-Parenting Scale (CPS) were used in this study. All statistical analyzes were performed using IBM SPSS 25 software. Pearson correlation analysis was applied for normally distributed data and Spearman correlation analysis for non-normally distributed data to determine the direction and strength of the relationship between the scales. According to the research results, a moderate and negatively significant correlation was found between the Parental Competence Scale and the Parenting Stress Scale, while a low-level positive and significant correlation was found between the Parental Competence Scale and the Co-Parenting Scale. Furthermore, a low-level negative and significant correlation was found between the Parenting Stress Scale and the Co-Parenting Scale. Within the scope of the research hypothesis, the moderating role of co-parenting in the relationship between parental competence and parenting stress was tested. However, the interaction term between parental competence and parenting was not statistically significant. This result indicates that co-parenting does not statistically significantly alter the relationship between parental competence and parenting stress. Furthermore, the change in R² explained by the added interaction term was also not found to be significant. The findings are discussed and re-evaluated using other sources in the literature.
Benzer Tezler
- Okul öncesi dönemde ebeveyn tutumlarının çocukların psikolojik sağlamlığı üzerindeki yordayıcı rolünün incelenmesi
Exami̇ni̇ng the predi̇cti̇ve role of parental atti̇tudes on preschool chi̇ldren's psychologi̇cal resi̇li̇ence
EZGİ SENGİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Eğitim ve ÖğretimSinop ÜniversitesiTemel Eğitim Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ TUBA AKAR
- Zihin yetersizliği olan çocuklarda cinsel gelişime yönelik aile eğitim programının etkililiği
Effectiveness of family education program for sexual development in children with mental disability
FULYA MERSİN
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Eğitim ve ÖğretimDokuz Eylül ÜniversitesiÖzel Eğitim Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SAFİYE SUNAY YILDIRIM DOĞRU
- Dezavantajlı ebeveynler için öz-düzenleme programının ebeveynlik öz-düzenlemesi ve eş-düzenlemesi ile çocuğun öz-düzenlemesine etkisi
Effect of self-regulation intervention for disadvantaged parents on parental self-regulation, parent's co-regulation, and children's self-regulation
ESMA EROĞLU
Doktora
Türkçe
2025
Eğitim ve ÖğretimHacettepe ÜniversitesiTemel Eğitim Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BERRİN AKMAN
- Çocukların dijital medya kullanımının yordayıcıları olarak öz düzenleme becerileri ve dijital ebeveynlik tutumları
Self-regulation skills and digital parenting attitudes as predictors of children's digital media use
SAADET KANDAZ ABDALLAH
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıAnkara ÜniversitesiÇocuk Gelişimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. TAŞKIN TAŞTEPE
- Ev ve okul temelli öz-düzenleme ve matematik bütünleşik müdahale programının 5-6 yaş çocuklarının davranışsal öz-düzenleme, erken matematik becerileri ve ilişkisel süreçler üzerine etkisinin incelenmesi
Examining the effects of the home- and school-based self-regulation and mathematics integrated intervention program on behavioral self-regulation, early mathematics skills, and relational processes of 5–6-year-old children
ÖZGE ÖZCAN
Doktora
Türkçe
2026
Eğitim ve ÖğretimPamukkale ÜniversitesiTemel Eğitim Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ASİYE İVRENDİ