Hipertansiyon hastalarında tedaviye uyumun değerlendirilmesi
Assessment of treatment adherence in patients with hypertension
- Tez No: 1013013
- Danışmanlar: DOÇ. DR. HACER ŞEN
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: İç Hastalıkları, Internal diseases
- Anahtar Kelimeler: Hipertansiyon, tedaviye uyum, öz bakım, Hill-Bone Ölçeği, SC-HI, Hypertension, treatment adherence, self-care, Hill-Bone Scale, SC-HI
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Balıkesir Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: İç Hastalıkları Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Bu çalışmada hipertansiyon hastalarında tedaviye uyum ile öz bakım davranışları arasındaki ilişki ve Kan basıncı regülasyonunda tedaviye uyumun ve öz bakım davranışlarının ilişkisi değerlendirilmiştir. Gereç ve Yöntem: Araştırma kesitsel ve tanımlayıcı tipte planlanmıştır. Çalışmaya hipertansiyon tanısı bulunan toplam 404 birey dahil edilmiştir. Veriler; Hasta Tanıtım Formu, Hill-Bone Hipertansiyon Tedavisine Uyum Ölçeği ve Self-care of Hypertension Inventory (SC-HI) kullanılarak toplanmıştır. İstatistiksel analizlerde bağımsız örneklem t-testi, tek yönlü varyans analizi, Spearman korelasyon analizi ve çoklu doğrusal regresyon analizi kullanılmıştır. Bulgular: Katılımcıların Hill-Bone Ölçeği toplam puanı ile SC-HI toplam puanı arasında orta düzeyde, negatif yönlü ve istatistiksel olarak anlamlı ilişki saptanmıştır (rs=-0,480; p<0,001). Hill-Bone toplam puanı ile öz bakım sürdürme (rs=-0,473), öz bakım izlem (rs=-0,375) ve öz bakım yönetim (rs=-0,345) alt boyutları arasında da anlamlı negatif ilişkiler belirlenmiştir (p<0,001). Çoklu doğrusal regresyon analizinde antihipertansif ilaç sayısı ve tansiyonun regüle olma durumunun tedavi uyumunun anlamlı belirleyicileri olduğu saptanmıştır (p<0,001). Öz bakım sürdürme ve öz bakım yönetim alt boyutlarının tedavi uyumu üzerinde anlamlı etkisinin bulunduğu; öz bakım izlem alt boyutunun ise anlamlı katkı sağlamadığı belirlenmiştir. Cinsiyet, yaş ve hipertansiyon süresinin tedavi uyumu üzerinde anlamlı etkisinin olmadığı görülmüştür (p>0,05). HT Regüle olmayan grupta antihipertansif ilaç sayısı anlamlı düzeyde daha yüksek bulundu (p < 0,001). Ayrıca regüle olmayan hastalarda Hill-Bone toplam puanları daha yüksek, SC-HI toplam ve alt boyut puanları ise anlamlı düzeyde daha düşük saptandı (tüm karşılaştırmalar için p < 0,001). Sonuç: Bu çalışmada hipertansiyon hastalarında tedaviye uyum ile öz bakım davranışları arasında anlamlı ilişki bulunduğu belirlenmiştir. Özellikle öz bakım sürdürme ve öz bakım yönetim davranışlarının tedavi uyumunu güçlendirdiği görülmüştür. Ayrıca kan basıncı regülasyonu ve antihipertansif ilaç kullanımının tedavi uyumu ile ilişkili olduğu saptanmıştır. Regüle ve regüle olmayan hipertansiyon hastaları karşılaştırıldığında, regüle olmayan grupta antihipertansif ilaç sayısı daha yüksek olmasına rağmen tedavi uyumu ve öz bakım düzeylerinin daha düşük olduğu görüldü. Elde edilen bulgular doğrultusunda hipertansiyon yönetiminde yalnızca farmakolojik tedaviye değil, öz bakım davranışlarını geliştirmeye yönelik multidisipliner yaklaşımlara da önem verilmesi gerektiği düşünülmektedir.
Özet (Çeviri)
Aim: This study aimed to investigate the relationship between treatment adherence and self-care behaviors in patients with hypertension and to evaluate the associations of these factors with blood pressure control. Materials and Methods: The study was designed as a cross-sectional and descriptive study. A total of 404 individuals diagnosed with hypertension were included in the study. Data were collected using the Patient Information Form, the Hill-Bone Compliance to High Blood Pressure Therapy Scale, and the Self-care of Hypertension Inventory (SC-HI). Independent samples t-test, one-way analysis of variance, Spearman correlation analysis, and multiple linear regression analysis were used for statistical analyses. Results: A moderate, negative, and statistically significant relationship was found between the total Hill-Bone Scale score and the SC-HI total score (rs=-0.480; p<0.001). Significant negative correlations were also identified between the Hill-Bone total score and the self-care maintenance (rs=-0.473), self-care monitoring (rs=-0.375), and self-care management (rs=-0.345) subdimensions (p<0.001). Multiple linear regression analysis revealed that the number of antihypertensive medications and blood pressure regulation status were significant predictors of treatment adherence (p<0.001). Self-care maintenance and self-care management subdimensions had significant effects on treatment adherence, whereas the self-care monitoring subdimension did not make a significant contribution. Gender, age, and duration of hypertension were not found to have significant effects on treatment adherence (p>0.05). The number of antihypertensive medications was significantly higher in the uncontrolled group compared with the controlled group (p < 0.001). In addition, uncontrolled patients had higher Hill-Bone total scores and lower SC-HI total and subscale scores (all comparisons p < 0.001). Conclusion: This study demonstrated a significant relationship between treatment adherence and self-care behaviors in patients with hypertension. In particular, self-care maintenance and self-care management behaviors were found to strengthen treatment adherence. Blood pressure regulation and antihypertensive medication use were also associated with treatment adherence. When controlled and uncontrolled hypertensive patients were compared, treatment adherence and self-care levels were lower in the uncontrolled group despite the higher number of antihypertensive medications. The findings suggest that multidisciplinary approaches aimed at improving self-care behaviors, in addition to pharmacological treatment, should be emphasized in hypertension management.
Benzer Tezler
- Hipertansiyon hastalarında antihipertansif tedaviye uyumun değerlendirilmesi
Evaluation of compliance to the treatment in patients taking antihypertensives
CÜNEYT AKGÖL
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2009
Kardiyolojiİstanbul Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ADNAN YALDIRAN
- Aile sağlığı merkezine başvuran antihipertansif ilaç kullanan hipertansiyon hastalarında tansiyon kontrolünün ve tedaviye uyumun değerlendirilmesi
Evaluation of blood pressure control and adherence to treatment in hypertension patients who admitted to a family health center and were using antihypertensive drugs
ARZU PINAR TURAN BİÇER
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
Aile HekimliğiSağlık Bilimleri ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BERRİN TELATAR
- Hipertansiyon hastalarında akdeniz tipi beslenme ve ilaç tedavisine uyumun acil servise başvuru sıklığına ve yaşam kalitesine etkisi
The effect of mediterranean nutrition and medication compliance on frequency of visits to emergency department and quality of life in hypertensive patients
EBRU GÜLTEKİN KÖSE
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
HemşirelikBursa Uludağ ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HİCRAN YILDIZ
- Ankara'da bir aile hekimliği birimine kayıtlı hipertansiyon hastalarının, hipertansiyon hastalığı ile ilgili bilgi tutum ve davranışları
Knowledge, attitudes, and behaviors regarding hypertension among patitens registered at a family medicine unit in Ankara
MUHAMMET KARABACAK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2026
Aile HekimliğiSağlık Bilimleri ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DR. İREP KARATAŞ ERAY
- Hipertansiyon hastalarında sağlık okuryazarlığı ile ilaç uyumu arasındaki ilişkinin değerlendilirmesi
Evaluation of the relationship between health literacy and drug adaptation in patients with hypertension
GÜLENDE YILMAZ BÜYÜKATA
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
Aile HekimliğiSağlık Bilimleri ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. DOÇ. DR. TİJEN ACAR