Geri Dön

Uyaranlar arası süre değişiminin hemisferik asimetri ve içsel zaman algısı üzerindeki etkisi: Ağrısız dokunsal uyaranlar ile elektrofizyolojik bir yaklaşım

The effect of interstimulus interval effect on hemispheric asymmetry and internal time perception: An electrophysiological approach using non-painful tactile stimuli

  1. Tez No: 1015035
  2. Yazar: GÜLİZ AKIN ÖZTÜRK
  3. Danışmanlar: PROF. DR. ÇAĞDAŞ GÜDÜCÜ
  4. Tez Türü: Doktora
  5. Konular: Biyofizik, Biophysics
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Dokuz Eylül Üniversitesi
  10. Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Biyofizik Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Biyofizik Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Duyular tarafından alınan bilgilerin algılanması, anlamlandırılması ve gerekli nöral ve motor yanıtın oluşması uyaranın temporal işlemlemesiyle doğrudan bağlantılıdır. Bu bağlamda, tez çalışmasında uyaranlar arası süre manipülasyonunun ağrısız dokunsal uyaranlara karşı oluşan elektrofizyolojik yanıtlar üzerindeki etkisinin ortaya konması amaçlanmıştır. Araştırmaya sağ el baskın 20 sağlıklı gönüllü (11 kadın; ortalama yaş: 24,6 ± 4,30 yıl) katılmıştır. Ağrısız dokunsal uyaranlar katılımcıların sağ işaret parmak ucuna ardışık olarak uygulanmıştır. Statik oturumlarda, uyaranlar arası süre 2 saniye (s), 4s ve 8s olarak belirlenmiştir. Dinamik oturumlarda ise her bir baz uyaranlar arası süre (2 s, 4 s ve 8 s) zamanına 500 ms sabit bir değişkenlik penceresi eklenmiştir. Uyaranlar arası süreler oturum boyunca belirlenen pencerede değişken gönderilmiştir (2-2,5s; 4-4,5s; 8-8,5s). Her bir ISI koşulu, 40 uyaran içerir ve ayrı oturumlar halinde uygulanmıştır. Dokunsal uyarım, parmak ucuna yerleştirilen kauçuk zarın pnömatik bir uyarıcı ünitesiyle basınçlı hava kullanılarak şişirilmesi ile uygulanmıştır. Tüm oturumlar boyunca elektroensefalografi kayıtları alınmıştır. Kayıtlardan elde edilen elektrofizyolojik yanıtlar (P3 genliği, P3 latansı ve PPmax genliği), kortikal bölgelere (Frontal, Santral, Parietal) ve hemisferik asimetriye (ipsilateral, kontralateral) göre gruplandırılarak istatistiksel olarak analiz edilmiştir. Analiz sonuçlarına göre, uyaranlar arası sürenin artışı ile P3 ve PPmax yanıt genliklerinde kademeli artış bulunmuştur. P3 yanıt genliklerinde dinamik oturumlar statik oturumlara göre anlamlı düzeyde yüksek bulunurken, PPmax yanıt genliklerinde ise aksine statik oturumların dinamik oturumlara kıyasla anlamlı düzeyde daha yüksek genlik değerleri ürettiği saptanmıştır. P3 latansının ise uyaranlar arası sürenin uzamasıyla (ISI8) anlamlı şekilde uzadığı görülmüştür. Kortikal analizlerde P3 genliğinin santral bölgede frontal ve parietal bölgelere göre daha yüksek olduğu saptanmıştır. Hemisferik analizlerde, ipsilateral ve kontralateral bölgelerden elde edilen P3 ve PPmax genlikleri ile latans değerleri arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmamıştır. Sonuçlar, ardışık ve ağrısız dokunsal uyaranların işlemlenmesinin uyaranın sunulduğu zamansal bağlama yüksek duyarlılık gösterdiğine işaret etmektedir. Uyaranlar arası sürenin dokunsal hemisferik asimetri üzerinde lateralizasyon etkisine yol açmadığını göstermiştir.

Özet (Çeviri)

The perception and interpretation of sensory information, as well as the generation of the requisite neural and motor responses, are directly linked to the temporal processing of the stimulus. In this context, the present thesis aims to elucidate the effects of interstimulus interval (ISI) manipulation on electrophysiological responses elicited by non-painful tactile stimuli. Twenty healthy, right-handed volunteers (11 females; mean age: 24.6 ± 4.30 years) participated in the study. Non-painful tactile stimuli were sequentially delivered to the participants' right index fingertips. In the static sessions, the base ISIs were fixed at 2 seconds (s), 4 s, and 8 s. In the dynamic sessions, a constant jitter window of 500 ms was introduced to each base ISI, resulting in variable intervals distributed within specified ranges throughout the session (2–2.5 s; 4–4.5 s; 8–8.5 s). Each ISI condition comprised 40 stimuli and was administered in a separate session. Tactile stimulation was applied by inflating a rubber membrane placed on the fingertip using a pneumatic stimulator unit with pressurized air. Electroencephalography recordings were acquired across all sessions. The extracted electrophysiological responses (P3 amplitude, P3 latency, and PPmax amplitude) were statistically analyzed by categorizing them according to cortical regions (Frontal, Central, Parietal) and hemispheric asymmetry (ipsilateral, contralateral). Statistical analyses revealed a progressive increase in both P3 and PPmax response amplitudes as a function of increasing ISI. Regarding session types, P3 amplitudes were significantly higher in dynamic sessions compared to static ones, whereas PPmax amplitudes exhibited the opposite pattern, being significantly higher in static sessions than in dynamic ones. P3 latency was found to prolong significantly with the extension of the interstimulus interval (ISI8). Cortical analyses demonstrated that the P3 amplitude was significantly higher in the central region compared to the frontal and parietal regions. Hemispheric analyses revealed no statistically significant differences in P3 and PPmax amplitudes or latency values between the ipsilateral and contralateral regions. In conclusion, these results indicate that the processing of sequential, non-painful tactile stimuli exhibits a high sensitivity to the temporal context in which the stimuli are presented. Furthermore, the findings demonstrate that the interstimulus interval does not induce a prominent lateralization effect on tactile hemispheric asymmetry.

Benzer Tezler

  1. Behavioral and genetic evaluation of the effect of prenatal stress on functional cerebral asymmetries in rats

    Ratlarda prenatal stresin fonksiyonel serebral asimetri üzerindeki etkisinin davranışsal ve genetik açıdan değerlendirilmesi

    SEVİM ISPARTA

    Doktora

    İngilizce

    İngilizce

    2023

    Veteriner HekimliğiAnkara Üniversitesi

    Genetik Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. BENGİ ÇINAR KUL

    PROF. DR. ONUR GÜNTÜRKÜN

  2. Bilgisayar ve internet destekli uzaktan eğitim programlarının tasarım, geliştirme ve değerlendirme aşamaları (SUZEP örneği)

    Design, development and evaluating stages of computer and internet supported distance education program (on the model of SUZEP)

    BİROL GÜLNAR

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2003

    Radyo-TelevizyonSelçuk Üniversitesi

    Radyo Televizyon Ana Bilim Dalı

    PROF.DR. AHMET HALUK YÜKSEL

  3. İran ekonomisinde ithal ikamesi ve yapısal değişmenin ekonometrik analizi

    Başlık çevirisi yok

    HEDAYAT MONTAKHAB

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    1990

    Ekonomiİstanbul Üniversitesi

    Ekonometri Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. AHMET KILIÇBAY

  4. Korteks davranışının vuru üreten hücre modeli ile incelenmesi

    Analysis of cortex behavior by a spiking neuron model

    YUSUF KUYUMCU

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2014

    Elektrik ve Elektronik Mühendisliğiİstanbul Teknik Üniversitesi

    Elektronik ve Haberleşme Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    DOÇ. NESLİHAN SERAP ŞENGÖR

  5. Edebiyat sosyolojisi çerçevesinde George Orwell'ın Distopya romanlarında toplum tasavvuru: 1984 ve Hayvan çiftliği örnekleri

    Envision of society in George Orwell's Distopian novels within the scope of Literary Sociology: Examples of 1984 and Animal farm

    MUSTAFA CANER MÜFTÜOĞLU

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2015

    SosyolojiDumlupınar Üniversitesi

    Sosyoloji Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. FATİH ÖZBAY