Mikronütrientlerin diyabetik nefropati seyrindeki rolleri
The roles of micronutrients in the course of diabetic nephropathy
- Tez No: 1015341
- Danışmanlar: PROF. DR. OĞUZHAN SITKI DİZDAR
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Nefroloji, Nephrology
- Anahtar Kelimeler: Diyabetik nefropati, mikronütrientler, magnezyum, demir, kronik böbrek hastalığı, GFR, proteinüri, Diabetic nephropathy, micronutrients, magnesium, iron, chronic kidney disease, GFR, proteinuria
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
- Enstitü: Kayseri Şehir Hastanesi
- Ana Bilim Dalı: İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
ÖZET Amaç: Bu çalışmada diyabetik nefropati tanılı hastalarda mikronütrient düzeyleri ile böbrek fonksiyonları arasındaki ilişki incelendi. Ayrıca bu ilişkinin biyokimyasal parametreler ve mikrovasküler komplikasyonlarla bağlantısı değerlendirildi. Gereç ve Yöntem: Bu çalışma, Kayseri Şehir Hastanesi İç Hastalıkları Kliniği'nde yürütülen retrospektif, tek merkezli bir araştırmadır. Ocak 2020–Mayıs 2025 tarihleri arasında başvuran ve dahil edilme kriterlerini karşılayan toplam 501 diyabetik nefropati hastası çalışmaya dahil edildi. Hastaların demografik, klinik ve laboratuvar verileri hastane kayıtlarından elde edildi. Serum magnezyum, demir, folat, vitamin B12, vitamin D, bakır, çinko ve selenyum düzeyleri ile böbrek fonksiyon parametreleri ve proteinüri değerleri birlikte değerlendirildi. Hastalar eGFR düzeylerine göre 30–60 ve <30 mL/dk/1,73 m² olmak üzere iki gruba ayrıldı. İstatistiksel analizler SPSS 25.0 programı ile yapıldı ve p<0,05 değeri anlamlı kabul edildi. Bulgular: Hastaların yaş ortalaması 68,3±9,3 yıl olup, büyük çoğunluğu Tip 2 diabetes mellitus tanılıydı. İleri evre böbrek fonksiyon kaybı olan hastalarda diyabet süresi ve diyabetik nefropati süresi daha uzun bulundu (p<0,001). Aynı grupta diyabetik nefropati ve diyabetik retinopati daha sık izlendi (p<0,001). Biyokimyasal olarak ileri GFR grubunda kreatinin, BUN, fosfor, ürik asit ve parathormon düzeyleri daha yüksek; kalsiyum, bikarbonat ve hemoglobin düzeyleri daha düşüktü (p<0,001). CRP ve sedimentasyon değerleri de bu grupta daha yüksekti. Proteinüri ve albüminüri değerleri ileri evre hastalarda belirgin olarak artmıştı (p<0,001). Mikronütrientler açısından serum magnezyum düzeyi ileri GFR grubunda daha yüksek (p=0,009), serum demir düzeyi ise daha düşük bulundu (p=0,008). Folat, vitamin B12, vitamin D, bakır ve çinko düzeyleri açısından anlamlı fark saptanmadı. Vitamin D düzeylerinin genel olarak düşük olduğu ve diyabetik retinopatisi olan hastalarda daha düşük olduğu görüldü. Sonuç: Bu çalışma, diyabetik nefropatide böbrek fonksiyon kaybının yalnızca klasik biyokimyasal değişikliklerle sınırlı olmadığını göstermektedir. Hastalık ilerledikçe mikrovasküler komplikasyonlar artmakta ve bazı mikronütrientlerde değişiklikler ortaya çıkmaktadır. Özellikle ileri evre hastalarda proteinüri, anemi, mineral metabolizması bozukluğu ve magnezyum-demir dengesindeki değişiklikler daha belirgin bulunmuştur. Buna karşılık bazı mikronütrientlerin böbrek fonksiyonları ile uyumlu değişim göstermemesi, bu sürecin daha karmaşık olabileceğini düşündürmektedir. Bu bulgular, diyabetik nefropati hastalarının değerlendirilmesinde mikronütrientlerin de dikkate alınmasının faydalı olabileceğini göstermektedir.
Özet (Çeviri)
ABSTRACT Objective: This study aimed to investigate the relationship between micronutrient levels and renal function in patients with diabetic nephropathy and to evaluate their association with biochemical parameters and microvascular complications. Materials and Methods: This retrospective, single-center study was conducted at the Internal Medicine Clinic of Kayseri City Hospital. A total of 501 patients diagnosed with diabetic nephropathy between January 2020 and May 2025 who met the inclusion criteria were enrolled. Demographic, clinical, and laboratory data were obtained from hospital records. Serum levels of magnesium, iron, folate, vitamin B12, vitamin D, copper, zinc, and selenium were evaluated in relation to renal function parameters and proteinuria. Patients were stratified into two groups according to eGFR levels: 30–60 and <30 mL/min/1.73 m². Statistical analyses were performed using SPSS 25.0, and a p-value of <0.05 was considered statistically significant. Results: The mean age of the patients was 68.3±9.3 years, and the majority had type 2 diabetes mellitus. Patients with advanced renal impairment (eGFR <30 mL/min/1.73 m²) had a longer duration of diabetes and diabetic nephropathy (p<0.001). Diabetic retinopathy was more prevalent in this group (p<0.001). Biochemically, these patients exhibited higher levels of creatinine, BUN, phosphorus, uric acid, and parathyroid hormone, whereas calcium, bicarbonate, and hemoglobin levels were lower (p<0.001). Inflammatory markers, including CRP and erythrocyte sedimentation rate, were also elevated. Proteinuria and albuminuria levels were significantly increased in patients with advanced disease (p<0.001). With respect to micronutrients, serum magnesium levels were higher (p=0.009), whereas serum iron levels were lower (p=0.008) in patients with lower eGFR. No significant differences were observed in folate, vitamin B12, vitamin D, copper, or zinc levels. Vitamin D levels were generally low overall and were lower in patients with diabetic retinopathy. Conclusion: Renal function decline in diabetic nephropathy is associated not only with classical biochemical alterations but also with changes in specific micronutrients. As the disease progresses, microvascular complications become more frequent and metabolic disturbances become more pronounced. In particular, proteinuria, anemia, disturbances in mineral metabolism, and alterations in magnesium–iron balance were more evident in advanced-stage patients. However, the absence of consistent changes in certain micronutrients suggests a more complex underlying pathophysiology. These findings support the consideration of micronutrient status in the clinical evaluation of patients with diabetic nephropathy.
Benzer Tezler
- Non-geriatrik diyabetik hastalarda kognitif fonksiyon ve mikronütrient düzeyi ilişkisi
The relationship of cognitive functions and micronutrient levels in non-geriatric patients with diabetes mellitus
EMRE CEM GÖKÇE
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
İç HastalıklarıSağlık Bilimleri Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. FERAY AKBAŞ
- Geriatrik hastalarda eser element ve minerallerin tiroid fonksiyonu ve nodül varlığı ile olan ilişkisi
The relationship of trace elements and minerals with thyroid function and thyroid nodule presence in geriatric patients
GÖRKEM CESUR
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
İç HastalıklarıSağlık Bilimleri Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HANİFE USTA ATMACA
- Elma kabuklarından elde edilen fenolik bileşiklerin lipozom ile enkapsülasyonu
Encapsulation of phenolic compounds which extracted from apple peels
EVREN DEMİRCAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2016
Gıda Mühendisliğiİstanbul Teknik ÜniversitesiGıda Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BERAAT ÖZÇELİK
- Geriatrik hastalarda beslenme durumu ve mikronutrientlerin hipertansiyon üzerine etkisi: Retrospektif bir çalışma
The effect of nutritional status and micronutrients on hypertension in geriatric patients: A retrospective study
AYNUR KARATAŞ YILMAZGİL
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
Aile HekimliğiBezm-İ Alem Vakıf ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ACLAN ÖZDER
- Yoğun bakım ünitesinde yatan kritik hastalarda B1, B6, B9 ve E vitaminlerinin seviyelerinin ardışık olarak tespit edilmesi
Consequential determination of vitamins BB, B6, B9, and E in critical patients in the intensive care medicine
GÜLŞAH GÜNEŞ ŞAHİN
Doktora
Türkçe
2022
Beslenme ve DiyetetikErciyes ÜniversitesiKlinik Beslenme Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MURAT SUNGUR