İlk atak şizofreni hastalarında sistemik immün inflamasyon indeksi, sistemik inflamatuar yanıt indeksi ve sistemik inflamasyon toplam indeksi ile uyku kalitesi ve sirkadiyen ritim değişiklikleri arasındaki ilişkinin sağlıklı bireylerle karşılaştırmalı incelenmesi
A comparative examination of the relationship between systemic immune inflammation index, systemic inflammatory response index, the aggregate index of systemic inflammation with sleep quality and circadian rhythm changes in first attack schizophrenia patients compared to healthy individuals
- Tez No: 1015998
- Danışmanlar: DR. ŞAHAP NURETTİN ERKOÇ
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Psikiyatri, Psychiatry
- Anahtar Kelimeler: Şizofreni, İlk Atak, İnflamasyon, Sirkadiyen Ritim, Uyku Kalitesi, SII, SIRI, Schizophrenia, First Episode, Inflammation, Circadian Rhythm, Sleep Quality, SII, SIRI
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
- Enstitü: İstanbul Bakırköy Prof. Dr. Mazhar Osman Ruh Sağlığı ve Sinir Hastalıkları Eğitim ve Araştırma Hastanesi
- Ana Bilim Dalı: Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
AMAÇ: Şizofreni, etiyolojisinde immün sistem disregülasyonu, inflamasyon ve sirkadiyen ritim bozukluklarının önemli rol oynadığı düşünülen karmaşık bir nörogelişimsel bozukluktur. Bu çalışmanın amacı, ilk atak şizofreni hastalarında Sistemik İmmün-İnflamasyon İndeksi (SII), Sistemik İnflamatuar Yanıt İndeksi (SIRI) ve Sistemik Toplam İnflamasyon İndeksi (ASRI) gibi periferik inflamasyon belirteçlerinin düzeylerini belirlemek; bu biyolojik göstergelerin uyku kalitesi, sirkadiyen ritim özellikleri ve kronotip tercihleri ile olan ilişkisini incelemektir. GEREÇ VE YÖNTEM: Kesitsel nitelikteki bu çalışmaya, ilk psikotik atağını geçiren ve remisyonda olmayan 69 şizofreni hastası ile yaş, cinsiyet ve vücut kitle indeksi açısından eşleştirilmiş 36 sağlıklı kontrol dahil edilmiştir. Katılımcıların sosyodemografik verileri kaydedilmiş, klinik değerlendirmede Pozitif ve Negatif Sendrom Ölçeği (PANSS) ve Calgary Depresyon Ölçeği (CDÖ) kullanılmıştır. Uyku ve ritim özelliklerini değerlendirmek amacıyla Pittsburgh Uyku Kalitesi İndeksi (PUKİ), Biyolojik Ritim Değerlendirme Görüşmesi (BRDG) ve Sabahçıl-Akşamcıl Anketi (MEQ) uygulanmıştır. Eş zamanlı alınan venöz kan örneklerinden hemogram parametreleri çalışılarak SII, SIRI ve ASRI değerleri hesaplanmıştır. BULGULAR: Hasta grubunda SII, SIRI ve ASRI düzeyleri sağlıklı kontrol grubuna kıyasla istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksek saptanmıştır (p<0.05). ROC analizleri, özellikle SIRI ve ASRI indekslerinin hasta ve sağlıklı grubu ayırt etmede yüksek tanısal güce sahip olduğunu göstermiştir. Klinik ölçekler açısından, hasta grubunun PUKİ toplam puanları ve özellikle uyku latansı ile gündüz işlev bozukluğu alt boyut puanları kontrol grubundan anlamlı düzeyde yüksek bulunmuştur. Benzer şekilde, hastaların BRDG puanları biyolojik ritimlerde belirgin bozulmayı işaret etmiş ve MEQ sonuçlarına göre hastalarda“akşamcıl”kronotipin baskın olduğu görülmüştür. Ancak, yükselmiş inflamasyon indeksleri ile bozulan uyku kalitesi ve sirkadiyen ritim skorları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir korelasyon saptanmamıştır. SONUÇ: Çalışmamızın bulguları, şizofreninin erken evresinde hem sistemik inflamasyonun arttığını hem de uyku-sirkadiyen düzenin bozulduğunu doğrulamaktadır. Buna karşın, akut dönemde bu iki sistemin birbiriyle doğrudan ilişkili olmaması, inflamasyon ve ritim bozukluğunun hastalığın nörobiyolojik zemininde bağımsız paralel süreçler olarak işlediğini düşündürmektedir. SIRI ve ASRI, akut psikotik atakta potansiyel biyobelirteçler olarak öne çıkmaktadır.
Özet (Çeviri)
OBJECTIVE: Schizophrenia is a complex neurodevelopmental disorder in which immune system dysregulation, inflammation, and circadian rhythm disruptions are thought to play significant roles in its etiology. This study aimed to determine the levels of peripheral inflammation markers, specifically the Systemic Immune-Inflammation Index (SII), Systemic Inflammatory Response Index (SIRI), and Aggregate Index of Systemic Inflammation (ASRI), in first-episode schizophrenia patients and to investigate the relationship between these biological indicators and sleep quality, circadian rhythm characteristics, and chronotype preferences. MATERIALS AND METHODS: This cross-sectional study included 69 patients experiencing their first psychotic episode who were not in remission, and 36 healthy controls matched for age, gender, and body mass index. Sociodemographic data were recorded, and clinical assessment was performed using the Positive and Negative Syndrome Scale (PANSS) and the Calgary Depression Scale for Schizophrenia (CDSS). The Pittsburgh Sleep Quality Index (PSQI), Biological Rhythms Interview of Assessment in Neuropsychiatry (BRIAN), and Morningness-Eveningness Questionnaire (MEQ) were administered to evaluate sleep and rhythmic patterns. SII, SIRI, and ASRI values were calculated from hemogram parameters obtained from concurrent venous blood samples. RESULTS: SII, SIRI, and ASRI levels were found to be statistically significantly higher in the patient group compared to the healthy control group (p<0.05). ROC analyses indicated that SIRI and ASRI indices, in particular, had high diagnostic power in distinguishing between patients and healthy controls. In terms of clinical scales, the patient group exhibited significantly higher total PSQI scores, particularly in sleep latency and daytime dysfunction subdomains, compared to controls. Similarly, patients' BRIAN scores indicated marked impairment in biological rhythms, and MEQ results revealed a predominant“eveningness”chronotype among patients. However, no statistically significant correlation was found between elevated inflammation indices and impaired sleep quality or circadian rhythm scores. CONCLUSION: Our findings confirm that both systemic inflammation is increased and sleep-circadian regulation is disrupted in the early stage of schizophrenia. However, the lack of a direct relationship between these two systems in the acute phase suggests that inflammation and rhythm disruption may operate as independent parallel processes within the neurobiological framework of the disease. SIRI and ASRI stand out as potential biomarkers in acute psychotic episodes.
Benzer Tezler
- Akut psikoz ve immün-inflamasyon ilişkisi: Sistemik immün-inflamasyon indeksi perspektifiyle bir değerlendirme
Acute psychosis and immune-inflammation relationship: An evaluation with the perspective of systemic immune-inflammation index
FURKAN BALIK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
Acil Tıpİzmir Katip Çelebi ÜniversitesiAcil Tıp Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. UMUT PAYZA
DR. ECEM ERMETE GÜLER
- İlk atak şizofreni hastalarında sistemik inflamatuar belirteçlerin elektrofizyolojik değişikliklerle ilişkisinin incelenmesi
Investigetion of the relationship between systemic inflammatory markers and electrophysiological changes in first epizode schizophrenia patients
FATİH ŞERBETÇİ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
PsikiyatriSağlık Bilimleri ÜniversitesiRuh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. DERYA İPEKÇİOĞLU
- Ergenlerde ilk atak psikoz ve riskli mental durumlarda serum kompleman protein seviyelerinin sağlıklı kontrollerle karşılaştırılması
Comparison of serum complement protein levels in first episode psychosis and clinical HİGH risk with HEALTHY controls in adolescents
FATMA SEÇİL AĞDERE
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
PsikiyatriSağlık Bilimleri ÜniversitesiÇocuk ve Ergen Psikiyatrisi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. GÜL KARAÇETİN
- Bipolar duygudurum bozukluğu manik epizod hastalarının akut alevlenme ve remisyon dönemlerinde serum galektin-1 ve galektin-3 düzeylerinin değerlendirilmesi
Evaluation of serum galectin-1 and galectin-3 levels in acute exacerbation and remission periods in manic episode patients with bipolar mood disorder
MERYEM YÜKSEL AYTEKİN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2021
PsikiyatriSağlık Bilimleri ÜniversitesiRuh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. EROL GÖKA
DR. AYBENİZ CİVAN KAHVE
- İlk atak şizofreni hastalarında tedaviye yanıt ile plazma asimetrik dimetilarginin düzeyleri arasındaki ilişki
The relationship between treatment response in patients with first- episode schizophrenia and plasma asymmetric dimethyilarginine (ADMA) levels
SERKAN ZİNCİR