Yoğun bakım ünitesinde klinik eczacılık hizmetlerinin etkisinin değerlendirilmesi
Evaluation of the impact of clinical pharmacy services in the intensive care unit
- Tez No: 1016266
- Danışmanlar: PROF. DR. FİKRET VEHBİ İZZETTİN
- Tez Türü: Eczacılıkta Uzmanlık
- Konular: Eczacılık ve Farmakoloji, Pharmacy and Pharmacology
- Anahtar Kelimeler: Yoğun bakım ünitesi, klinik eczacılık, ilaçla ilişkili sorunlar, antimikrobiyal yönetim, renal disfonksiyon, sürekli renal replasman tedavisi, İntensive care unit, clinical pharmacy, drug releated problems, antimicrobial stewardship, renal dysfunction, continuous renal replacement therapy
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Bezm-İ Alem Vakıf Üniversitesi
- Enstitü: Eczacılık Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Klinik Eczacılık Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Yoğun bakım ünitesinde tedavi gören hastalar; polifarmasi, organ disfonksiyonu ve hızla değişen farmakokinetik/farmakodinamik profiller nedeniyle ilaçla ilişkili sorunlara (İLİS) özellikle yatkındır. Bu tez çalışması ile, Bezmialem Vakıf Üniversite Hastanesi Anestezi ve Reanimasyon Yoğun Bakım Ünitesi'nde klinik eczacılık hizmetlerinin etkisinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Araştırma, Ocak 2025–Ocak 2026 tarihleri arasında yürütülmüş prospektif, tek merkezli ve ardışık dönemli bir çalışmadır. Kontrol dönemine 86, müdahale dönemine 86 olmak üzere toplam 172 erişkin hasta dahil edilmiştir. Kontrol döneminde klinik eczacı günlük vizitlere katılmış ancak aktif öneride bulunmamış; müdahale döneminde ise klinik eczacı günlük vizitlere katılarak ilaçları sistematik olarak gözden geçirmiştir. Tespit edilen İLİS'ler PCNE v9.1 ile sınıflandırılmış ve müdahale döneminde hekimlere öneriler sunulmuştur. Başlangıçta, kontrol grubundaki tüm hastalarda ve müdahale grubundaki tüm hastalarda en az bir İLİS saptanmıştır. Toplam İLİS sayısı kontrol grubunda 500, müdahale grubunda başlangıç değerlendirmesinde 576 olarak bulunmuş; hasta başına düşen İLİS sayısı açısından gruplar arasında anlamlı fark izlenmemiştir (5,81 ± 3,23 ve 6,66 ± 3,31; p≥0,05). Klinik eczacı müdahalesi sonrasında müdahale grubunda en az bir çözümlenmemiş İLİS bulunan hasta oranı %100'den %87,2'ye gerilemiş; çözümlenmemiş İLİS sayısı 234'e düşmüş ve hasta başına İLİS yükü 2,72 ± 2,75'e gerilemiştir (p<0,001). Müdahale önerisi sunulan 471 İLİS'in 445'i (%94,48) kabul edilmiş; bunların 338'i (%71,76) tamamen uygulanmıştır. Müdahale grubunda renal disfonksiyonla ilişkili antimikrobiyal doz ayarı gerektiren İLİS sayısı 91'den 0'a düşmüş; bunun 33'ü CRRT ilişkili, 58'i GFR ilişkili sorunlardan oluşmuştur (her ikisi için de p<0,001). CRRT ile ilişkili sorunlarda en sık etken maddeler meropenem, kolistin, vankomisin ve flukonazol olarak öne çıkmıştır. Ayrıca müdahale grubunda klinik açıdan anlamlı ilaç-ilaç etkileşimi sayısı 11'den 4'e gerilemiş ve bu azalma istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur (p=0,016). Sonuç olarak, yoğun bakım ekibine entegre klinik eczacılık hizmetlerinin, ilaç güvenliğini arttırabileceğini ve İLİS yükünü azaltarak akılcı ilaç kullanımını destekleyebileceğini göstermektedir.
Özet (Çeviri)
Patients in the intensive care unit (ICU) are particularly prone to drug-related problems (DRPs) due to polypharmacy, organ dysfunction, and rapidly changing pharmacokinetic and pharmacodynamic profiles. This thesis aimed to evaluate the impact of clinical pharmacy services in the Anesthesiology and Reanimation ICU of a University Hospital in Istanbul. The study was conducted prospectively between January 2025 and January 2026 in a single center using a sequential period design. A total of 172 adult patients were included, 86 in the control period and 86 in the intervention period. During the control period, the clinical pharmacist attended daily rounds but did not provide active recommendations; in the intervention period, the clinical pharmacist participated in daily rounds and systematically reviewed all medications. Identified DRPs were classified using PCNE V9.1, and recommendations were provided to the treating physicians during the intervention period. At baseline, all patients in both the control and intervention groups had at least one identified DRP. The total number of DRPs was 500 in the control group and 576 in the intervention group at baseline; there was no significant difference between groups in terms of DRPs per patient (5.81 ± 3.23 vs. 6.66 ± 3.31; p≥0.05). After clinical pharmacy intervention, the proportion of patients with at least one unresolved DRP in the intervention group decreased from 100% to 87.2%; the number of unresolved DRPs decreased to 234, and the DRP burden per patient decreased to 2.72 ± 2.75 (p<0.001). Of the 471 DRPs for which interventions were proposed, 445 (94.48%) were accepted by the physicians, and 338 (71.76%) were fully implemented. In the intervention group, renal dysfunction-related DRPs requiring antimicrobial dose adjustments decreased from 91 to 0, including 33 CRRT-related and 58 GFR-related problems (p<0.001 for both). The most frequent CRRT-related antimicrobial DRPs involved meropenem, colistin, vancomycin, and fluconazole. Furthermore, clinically significant drug-drug interactions in the intervention group decreased from 11 to 4, and this reduction was statistically significant (p = 0.016). The findings suggest that integrated clinical pharmacy services within the intensive care team can enhance medication safety and support rational medication use by reducing the burden on the medication information system.
Benzer Tezler
- Yoğun bakım ünitesinde antimikrobiyal yönetiminde klinik eczacılık hizmetlerinin etkisinin değerlendirilmesi
Assessment of the impact of clinical pharmacy services on antimicrobial stewardship in the intensive care unit
ENES EMİR İLERLER
Eczacılıkta Uzmanlık
Türkçe
2024
Eczacılık ve FarmakolojiMarmara ÜniversitesiKlinik Eczacılık Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MESUT SANCAR
- Yoğun bakım ünitesinde renal disfonksiyonlu hastalarda ilaç ve enteral nütrisyon ile ilgili sorunlara klinik eczacılık hizmetlerinin etkisinin değerlendirilmesi
Evaluation of the effect of clinical pharmacy services on drug- and enteral nutrition- related problems in patients with renal dysfunction in the intensive care unit
BETÜL ÖZGAN
Eczacılıkta Uzmanlık
Türkçe
2024
Eczacılık ve FarmakolojiMarmara ÜniversitesiKlinik Eczacılık Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ŞULE APİKOĞLU
- Analgosedasyon uygulamalarına klinik eczacılık yaklaşımıyla müdahale edilen yetişkin yoğun bakım ünitesinde yatan hastalarda klinik sonuçların değerlendirilmesi
Evaluation of clinical results in adult intensive care unit patients who intervened with analgosedation practices with a clinical pharmacy approach
BETÜL ŞİRİN
Doktora
Türkçe
2024
Anestezi ve Reanimasyonİstanbul Medipol ÜniversitesiKlinik Eczacılık Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ NEDA TANER
- Yoğun bakım ünitesinde klinik eczacılık hizmetlerinin ve ilaç tedavi karmaşıklığının değerlendirilmesi
Evaluation of clinical pharmacy services and medication regimen complexity in the intensive care unit
ŞEYMA GÖZELİZMİR
Eczacılıkta Uzmanlık
Türkçe
2025
Eczacılık ve FarmakolojiMarmara ÜniversitesiKlinik Eczacılık Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MESUT SANCAR
- Yoğun bakım ünitesinde yatan sepsis tanılı hastalarda klinik eczacılık hizmetlerinin değerlendirilmesi
Evaluation of clinical pharmacy services in patients diagnosed with sepsis in the intensive care unit
MÜZEYYEN AKSOY
Eczacılıkta Uzmanlık
Türkçe
2024
Eczacılık ve FarmakolojiMarmara ÜniversitesiKlinik Eczacılık Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MESUT SANCAR