Son kilometre teslimatında davranışsal senaryolar ve adalet kısıtları altında bölgesel teslim alma indirimi optimizasyonu
Regional pickup discount optimization in last-mile delivery under behavioral scenarios and fairness constraints
- Tez No: 1016764
- Danışmanlar: PROF. DR. MEHMET SOYSAL
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: İşletme, Business Administration
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Hacettepe Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İşletme Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Üretim ve İşlemler Yönetimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Son yıllarda çevrimiçi alışverişin hızla yaygınlaşması, sayısı giderek artan teslimatlar nedeniyle son kilometre teslimatını e-ticaret işletmeleri için önemli bir sorun haline getirmiştir. Adrese teslim seçeneğinin yüksek maliyetini azaltmak amacıyla işletmeler, müşterileri teslim alma noktalarına ve kargo dolaplarına yönlendiren indirim temelli teşvikler kullanmaktadır. Ancak, bölgesel düzeyde uygulanan teslim alma indirimleri, müşteri davranışlarındaki belirsizlik ve bölgeler arası adalet kısıtları birlikte ele alınarak literatürde yeterince incelenmemiştir. Bu çalışmada, müşterilerin teslim alma seçeneğini tercih etme olasılığı senaryo bazlı fonksiyonlar ile modellenmektedir ve toplam indirim bütçesi ile bölgeler arasındaki indirim farkları belirli sınırlar içinde tutulmaktadır. Amaç, tüm senaryolar altında beklenen toplam teslimat ve indirim maliyetini minimize ederken senaryo bazlı bütçe ve bölgeler arası adalet kısıtlarının sağlanmasıdır. Bu doğrultuda, problemi çözmek için öncelikle bir dinamik programlama modeli geliştirilmiş; ardından büyük ölçekli problemlerin çözümü amacıyla kısıtlı dinamik programlama ve benzetimli tavlama algoritması yaklaşımları önerilmiştir. Örnek olay çözümü ile gerçekleştirilen duyarlılık ve senaryo analizleri, önerilen model ve çözüm yaklaşımlarının farklı bütçe düzeyleri, adalet parametreleri ve davranışsal müşteri tepki yapıları altında maliyet, indirim ve adalet arasındaki dengeyi açıklayıcı biçimde ortaya koyduğunu göstermektedir. Elde edilen bulgular, bölgesel teslim alma indirimlerinin tasarımında kullanılabilir bir karar destek çerçevesi sunmaktadır.
Özet (Çeviri)
The rapid growth of online shopping in recent years, together with the increasing number of deliveries, has made last-mile delivery an important problem for e-commerce companies. To reduce the high cost of doorstep delivery, companies employ discount-based incentives to encourage customers to use pickup points or parcel lockers. However, regional pickup discounts have not been sufficiently studied in the literature in conjunction with uncertainty in customer behavior and fairness constraints between regions. In this study, the probability that customers choose the pickup option is modeled with scenario-based functions, while both the total discount budget and the differences between regional discount levels are constrained within given limits. The aim is to minimize the expected total delivery and discount cost across all scenarios while satisfying scenario-based budget and inter-regional fairness constraints. For this purpose, a dynamic programming model is first developed to solve the problem; then, restricted dynamic programming and simulated annealing approaches are proposed for large-scale problem instances. The case study solution, sensitivity analyses, and scenario analyses show that the proposed model and solution approaches explain the trade-offs among cost, discounts, and fairness under different conditions, and provide a useful decision support tool for designing regional pickup discount schemes.
Benzer Tezler
- Last mile delivery routing problem using autonomous electric vehicles
Otonom elektrikli araçlar ile son kilometre dağıtım rotalaması problemi
NIMA MORADI
Yüksek Lisans
İngilizce
2022
Endüstri ve Endüstri MühendisliğiSabancı ÜniversitesiEndüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BÜLENT ÇATAY
DR. MİR EHSAN HESAM SADATİ
- Hibrit scooter kullanarak şehir içi teslimatta karbon ayak izı azaltılması
Carbon footprint reduction in urban delivery by using hybrid scooters
BERK TEZKOŞAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Otomotiv MühendisliğiYıldız Teknik ÜniversitesiMakine Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ALP TEKİN ERGENÇ
- Çok periyotlu planlama ufku altında heterojen mobil kargo dolabı yerleşim ve atama problemi: Bir matematiksel model önerisi
Heterogeneous mobile parcel locker location and assignment problem under multi-period planning horizon: A mathematical model proposal
MERVE NUR BATMAZ
- Müşterilerin kargo teslimat noktalarını kullanma niyetleri üzerine bir araştırma
A study on customers' i̇ntentions to use cargo delivery points
ABDULLAH ÇITAK
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
İşletmeKilis 7 Aralık Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
PROF. DR. İBRAHİM HALİL SEYREK
- Online shoppers' intention of using self collection services for last mile delivery: The mediating role of perceived customer value and the moderator effect of customer innovativeness
Son adım teslimatta çevrimiçi alışveriş yapan tüketicilerin kendi kendine toplama sistemini kullanma niyetleri: Algılanan müşteri değerinin aracılık rolü ve müşteri yenilikçiliğinin moderatör etkisi
ESRA NUR GÖKHAN