Kadınlarda sağlık okuryazarlık ve e-sağlık okuryazarlık düzeyinin kürtaja yönelik tutumuna etkisi
The effect of health literacy and e-health literacy levels on attitudes toward abortion among women
- Tez No: 1016821
- Danışmanlar: DOÇ. DR. METİN YILDIZ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Ebelik, Midwifery
- Anahtar Kelimeler: Sağlık okuryazarlığı, e-sağlık okuryazarlığı, kürtaj, kadınlar, kürtaja yönelik tutum, Ebelik, Kadın sağlığı, Health literacy, e-health literacy, abortion, women, attitudes toward abortion, Midwifery, Women's health, Curettage
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sakarya Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Ebelik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
AMAÇ: Bu çalışma, kadınlarda kürtaja yönelik tutum ile sağlık okuryazarlığı ve e-sağlık okuryazarlığı düzeyi arasındaki ilişkinin incelenmesi amacıyla yapılmıştır. YÖNTEM: Tanımlayıcı-kesitsel tipte olan bu çalışma Temmuz 2024 – Ocak 2026 tarihleri arasında Türkiye'de yaşayan 390 kadın ile yürütülmüştür. Çalışmanın analizinde R programlama dili 4.1.3, G*Power 3.1 ve SPSS-22 programı kullanılmıştır. BULGULAR: Çalışmamızda Hiyerarşik regresyon analizi sonuçlarına göre; sağlık okuryazarlığına dayalı temel model (Model 1) istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur (F(1,388)=403.587, p<0.001) ve sağlık okuryazarlığı kürtaja yönelik tutumdaki toplam varyansın %51'ini açıklamaktadır (R²=0.510). Sağlık okuryazarlığı düzeyindeki artışın, kürtaja yönelik tutum (damgalama) puanında anlamlı düzeyde azalmaya neden olduğu belirlenmiştir (β=-0.714, t=-20.089, p<0.001). Model 2'de sağlık okuryazarlığına ek olarak e-sağlık okuryazarlığı modele dahil edilmiş ve model anlamlı bulunmuştur (F(2,387)=209.919, p<0.001). Bu model, toplam varyansın %52'sini açıklamaktadır (R²=0.520). Sağlık okuryazarlığı (β=-0.629, p<0.001) ve e-sağlık okuryazarlığı (β=-0.133, p=0.004) düzeylerindeki artışın kürtaja yönelik tutum puanında anlamlı azalma ile ilişkili olduğu saptanmıştır. Çalışmamızda makine öğrenmesi yaklaşımıyla yapılan analizde shapley değerlerine göre en önemli değişkenin sağlık okuryazarlığı olduğu belirlenmiştir. SONUÇ: Sağlık okuryazarlığı ve e-sağlık okuryazarlığı, kadınların kürtaja yönelik tutumlarını anlamlı düzeyde etkilemektedir. Sağlık okuryazarlığı ve e-sağlık okuryazarlığı arttıkça kürtaja yönelik damgalayıcı tutumların azaldığı belirlenmiştir.
Özet (Çeviri)
OBJECTIVE: This study was conducted to examine the relationship between women's attitudes toward abortion and their levels of health literacy and e-health literacy. METHOD: This descriptive-cross-sectional study was conducted with 390 women living in Turkey between July 2024 and January 2026. The analysis of the study utilized the R programming language version 4.1.3, G*Power 3.1, and SPSS 22. RESULTS: According to the results of the hierarchical regression analysis in our study, the basic model based on health literacy (Model 1) was found to be statistically significant (F(1,388)=403.587, p<0.001), and health literacy explains 51% of the total variance in attitudes toward abortion (R²=0.510). It was determined that an increase in the level of health literacy leads to a statistically significant decrease in the attitude toward abortion (stigmatization) score (β = -0.714, t = -20.089, p < 0.001). In Model 2, e-health literacy was included in the model in addition to health literacy, and the model was found to be significant (F(2,387)=209.919, p<0.001). This model explains 52% of the total variance (R²=0.520). It was found that an increase in health literacy (β = -0.629, p < 0.001) and e-health literacy (β = -0.133, p = 0.004) levels was associated with a significant decrease in abortion attitude scores. In the analysis conducted using a machine learning approach in our study, health literacy was determined to be the most important variable based on Shapley values. CONCLUSION: Health literacy and e-health literacy have a significant impact on women's attitudes toward abortion. It has been found that as health literacy and e-health literacy increase, stigmatizing attitudes toward abortion decrease.
Benzer Tezler
- Üniversite öğrencilerinde cinsel sağlık okuryazarlığı ile AIDS'e yönelik tutumları arasındaki ilişkide AIDS bilgi düzeyinin aracılık etkisinin ve cinsiyetin düzenleyici rolünün araştırılması
Investigation of the mediating effect of AIDS knowledge level and the moderating role of gender in the relationship between sexual health literacy and attitudes toward AIDS among university students
MÜGE KAPTAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Halk SağlığıAfyonkarahisar Sağlık Bilimleri ÜniversitesiHalk Sağlığı Hemşireliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ CAHİDE ÇEVİK
- Doğum sonu dönemdeki kadınların e-sağlık okuryazarlık düzeyi ile maternal bağlanma ve emzirme öz yeterlilikleri arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between e-health literacy level and maternal attachment and breastfeeding self-efficacy of postpartum women
AYŞEGÜL KAHRAMAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Hemşirelikİstanbul Sabahattin Zaim ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FERDA ÖZBAŞARAN
- Premenopoz ve menopoz dönemindeki kadınlarda sağlık anksiyetesi üzerinde siberkondri ve e-sağlık okuryazarlığının aracılık rolü
The mediating role of cyberchondria and e-health literacy on health anxiety in premenopausal and menopausal women
ÇİĞDEM UÇAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Halk SağlığıOndokuz Mayıs ÜniversitesiHalk Sağlığı Hemşireliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ FİGEN ÇAVUŞOĞLU
- Doğurgan çağ evlenmiş kadınlarda 1998-2018 yılları arasında obezite prevalansındaki değişim ve bazı demografik, sosyoekonomik özellikler ve kadının statüsü ile ilişkisinin incelenmesi (Türkiye Nüfus ve Sağlık Araştırmaları ileri analizi)
Investigation of the change in obesity prevalence in married women of reproductive age between 1998 and 2018 and its relationship with some demographic, socioeconomic characteristics and women's status (Advanced Analysis of Turkey Demographic and Health Research )
ELİF KÖSE
- 18 yaş üstü bireylerin internetten sağlık bilgisi arama davranışı, e- sağlık okuryazarlığı ve siberkondri durumlarının değerlendirilmesi
Evaluation of online health i̇nformation seeking behavior, e-health literacy and cyberchondria status of i̇ndividuals over the age of 18
MÜMÜNE MERVE FİDAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2021
PsikiyatriAkdeniz ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MELAHAT AKDENİZ