Çevre ceza hukuku perspektifinden biyokaçakçılık
Biosmuggling from the perspective of environmental criminal law
- Tez No: 1018718
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ GİZEM DURSUN ÖZDEMİR
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Hukuk, Law
- Anahtar Kelimeler: Biyokaçakçılık, Biyokorsanlık, Biyolojik kaçakçılık, Biosmuggling, Biopiracy, Biological smuggli̇ng
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İzmir Katip Çelebi Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Günümüzde biyoaraştırma faaliyetlerinin göstermiş olduğu artış, biyoçeşitliliğin teknolojik gelişmelerle birleştiği takdirde sunmuş olduğu ekonomik imkanların fark edilmesi ve failler için kolay yoldan yüksek kar elde etmeye elverişli olması biyokaçakçılık suçunun bir çevre suçu olarak yükselişe geçmesine neden olmuştur. Bu yükselişe rağmen uluslararası hukukta olduğu kadar Türk hukukunda da yeknesak bir düzenleme bulunmadığı ve mevcut düzenlemelerin ise yetersiz olduğu anlaşılmıştır. Bu doğrultuda tez kapsamında biyokaçakçılıkla ilgili çevre ceza hukuku perspektifinden bir bakış ortaya koyabilmek üzerine çalışılmıştır. Bu çalışmanın temel amacı biyokaçakçılıkla ilgili kavramsal bir çerçeve oluşturabilmek ve biyokaçakçılıkla mücadelede çevre ceza hukukunu bir araç haline getirerek bağlamına uygun ayrı bir kanun kapsamında yeni bir suç tipi önermektir. Bu amaç doğrultusunda öncelikle çalışmanın birinci bölümünde çevre hakkının kapsamı açıklanmış ve çevrenin korunmasında ceza hukukunun bir araç olarak nasıl bir işleve sahip olduğu irdelenmiştir. Bölüm, bir çevre suçu olan biyokaçakçılığın önlenmesinde çevre ceza hukukunun sahip olduğu işleve dair bir temel oluşturmaya hizmet etmektedir. Çalışmanın esas konu olan biyokaçakçılığın ele alındığı ikinci bölümde, öncelikle çoğu zaman biyokaçakçılık ve biyokorsanlık vakalarını tetikleyen biyolojik kaynakların elde edilmesi için yürütülen biyoaraştırma faaliyetlerinin nedenleri ve sonuçları ortaya konulmuştur. Ardından biyokaçakçılıkla karıştırılan biyokorsanlık kavramı açıklanarak biyokaçakçılık kavramı derinlemesine ele alınmış ve bu iki kavram arasındaki belirsizliğe açıklık getirilmeye çalışılmıştır. Aynı zamanda biyokaçakçılıkla ilgili vaka örnekleri sunulmuş, uluslararası mevzuat ve farklı hukuk sistemlerinde biyokaçakçılık incelenmiştir. Üçüncü bölümde ise Türk hukukunda biyokaçakçılık ele alınmıştır. Biyokaçakçılıkla ilgili oldukça dağınık olan mevzuat genel hatlarıyla ortaya koyulmaya çalışılmış ve ayrı bir kanun kapsamında düzenlenmesi önerilen biyokaçakçılık suçu, suçun yapısal unsurları bağlamında ele alınarak yeni bir suç tipi için çerçeve oluşturulmaya çalışılmıştır.
Özet (Çeviri)
The recent increase in bioprospecting activities, coupled with the recognition of the economic value of biodiversity when combined with technological advancements and the fact that it offers perpetrators an easy way to obtain high profits has led to the rise of biosmuggling as an environmental crime. Despite this increase, it has been understood that there is a lack of uniformity in the regulations and the current regulations are insufficient. In this regard, the thesis tries to offer a perspective on biosmuggling from environmental criminal law. The main purpose of this thesis is to establish a conceptual framework about biosmuggling and propose a separate legal framework tailored to its specific context, by utilizing environmental criminal law as a tool in the fight against biosmuggling. To this end, in the first chapter of the thesis, the scope of the right to a healthy environment is explained and subsequently the functions of criminal law on protection of environment are examined. The section, serves to provide a foundation to understand the functions of environmental criminal law in the fight against biosmuggling. In the second section of the thesis, which focuses on the main topic of the research, the study first examines the causes and consequences of bioprospecting activities, conducted to obtain biological resources, that often trigger cases of biopiracy and biosmuggling. After that, the distinction between the concepts of biopiracy and biosmuggling is examined in depth, and an attempt is made to clarify the ambiguity between these two concepts. At the same time, examples of biosmuggling are presented, and biosmuggling is examined within international legal frameworks and across different legal systems. And finally, the third section completely focuses on biosmuggling in Turkish law. The study attempts to outline the scattered legislation concerning biosmuggling in a general manner and the crime of biosmuggling has been addressed in the scope of the structural elements of the crime to offer a framework for a new type of crime.
Benzer Tezler
- Nükleer enerji ve iyonlaştırıcı radyasyon faaliyetleri bağlamında ceza hukuku sorumluluğu
Criminal law liability in the context of nuclear energy and ionizing radiation activities
FEYZA NUR BAYKUT
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
HukukAnkara Hacı Bayram Veli ÜniversitesiCeza ve Ceza Muhakemesi Hukuku Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ FATMA UMAY GENÇ
- Çevrenin kasten ve taksirle kirletilmesi suçları
Intentional and negligent environmental pollution offences
NAZMİYE KARADANA
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Hukukİstanbul ÜniversitesiKamu Hukuku Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ SERTAÇ IŞIKA
- Contribution a la recherche d'un cadre juridique pour un droit international de laconcurrence plus efficace
Daha etkin bir uluslararası rekabet için hukuki çerçeve arayışı
ALİ CENK KESKİN
Doktora
Fransızca
2009
HukukGalatasaray ÜniversitesiKamu Hukuku Ana Bilim Dalı
PROF. DR. JEAN MARC SOREL
PROF. DR. HALİL ERCÜMENT ERDEM
- Çevrenin kasten kirletilmesi suçu (TCK madde 181) ve kriminolojik olarak incelenmesi
The crime of intentional environmental pollution (Article 181 of the Turkish Penal Code) and its criminological analysis
HACERNUR YOLCU
- Ekokırım
Ecocide
MUHAMMET HAMZA ÜNAL
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Hukukİstanbul ÜniversitesiKamu Hukuku Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. GÜLAY ARSLAN ÖNCÜ