BCG tedavisine yanıtlı ve yanıtsız mesane kanseri hastalarında immün yaşlanma profillerinin karşılaştırılması
Comparison of immune aging profiles in BCG-responsive and BCG-unresponsive bladder cancer patients
- Tez No: 1020231
- Danışmanlar: DOÇ. DR. KEREM TEKE
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Üroloji, Urology
- Anahtar Kelimeler: Mesane kanseri, kas invaziv olmayan mesane kanseri, BCG, BCG refrakterlik, BCG yanıtı, immün yaşlanma, CD57, LAG3, RT-qPCR
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Kocaeli Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Üroloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç İntravezikal Bacillus Calmette-Guérin (BCG) immünoterapisi, kas invaziv olmayan mesane kanserinde (KİOMK) temel adjuvan tedavi seçeneklerinden biridir. Bununla birlikte, yeterli BCG tedavisine rağmen hastaların önemli bir bölümünde tedaviye yeterli yanıt alınamamakta; bazı olgularda persistan veya erken dönemde tekrarlayan yüksek dereceli hastalık gelişmekte ve bu durum BCG başarısızlığı spektrumu içinde değerlendirilmektedir. BCG refrakter hastalık, BCG tedavisine karşı etkin antitümör yanıtın oluşmadığı veya uygun BCG tedavisine rağmen yüksek dereceli hastalığın devam ettiği klinik açıdan önemli bir alt grubu temsil eder. Buna karşılık, BCG tedavisi sonrasında takip sürecinde yüksek dereceli nüks, karsinoma in situ (CIS) veya progresyon saptanmayan hastalar klinik olarak BCG yanıtlı hasta grubu olarak değerlendirilebilir. BCG tedavisine verilen yanıtın yalnızca tümöre ait klinik-patolojik özelliklerle değil, konağın immün yanıt kapasitesi ve immün yaşlanma profili ile de ilişkili olabileceği düşünülmektedir. Bu çalışmada, BCG tedavisine yanıtlı hastalar ile progresyon gelişmemiş, radikal sistektomi uygulanmamış veya radikal sistektomiyi kabul etmeyerek mesane koruyucu izlem/tedavi süreci devam eden BCG refrakter KİOMK hastalarında CD28, CD57, KLRG1, LAG3 ve P21 gen ekspresyon düzeylerinin karşılaştırılması ve bu belirteçlerin BCG refrakter fenotip ile ilişkisinin değerlendirilmesi amaçlandı. Gereç ve Yöntem Bu çalışma tek merkezli, gözlemsel, karşılaştırmalı, retrospektif klinik veri temelli ve prospektif biyolojik örneklemeli translasyonel bir çalışma olarak tasarlandı. Kocaeli Üniversitesi Hastanesi'nde 2015–2025 yılları arasında mesane kanseri tanısı alan ve intravezikal BCG tedavisi uygulanan hastalar değerlendirildi. Nihai çalışma popülasyonu 47 BCG yanıtlı ve 26 BCG refrakter olmak üzere toplam 73 hastadan oluştu. BCG yanıtlı grup, BCG tedavisi sonrası takiplerinde yüksek dereceli Ta/T1 tümör, karsinoma in situ veya kas invaziv progresyon saptanmayan ve BCG refrakterlik kriterlerini karşılamayan hastalardan oluşturuldu. BCG refrakter grup ise BCG tedavisi sonrasında refrakter hastalık kriterlerini karşılayan, ancak son takip süresine kadar progresyon gelişmemiş ve mesane koruyucu izlem/tedavi süreci devam eden hastalardan oluşturuldu. Progresyon gelişen, radikal sistektomi uygulanan veya sistemik onkolojik tedaviye yönlendirilen olgular çalışma dışı bırakıldı. Periferik venöz kan örneklerinden periferik kan mononükleer hücreleri izole edildi. CD28, CD57, KLRG1, LAG3 ve P21 gen ekspresyon düzeyleri RT-qPCR yöntemiyle değerlendirildi. GAPDH referans gen olarak kullanıldı. Gen ekspresyon düzeyleri ΔCt yöntemiyle analiz edildi; BCG yanıtlı grup kalibratör grup kabul edilerek göreceli ekspresyon değişimleri Livak yöntemiyle hesaplandı. BCG refrakterlik ile ilişkili değişkenler tek değişkenli ve çok değişkenli lojistik regresyon analizleriyle değerlendirildi. Model performansı ROC eğrisi analizi, AUC, duyarlılık ve özgüllük değerleri kullanılarak incelendi. Bulgular BCG refrakter grupta CD57 ve LAG3 ekspresyon düzeyleri BCG yanıtlı gruba göre anlamlı olarak artmış bulundu. CD57 ΔCt değeri BCG yanıtlı grupta 14,0 ± 1,67, BCG refrakter grupta 12,7 ± 1,62 idi ve BCG refrakter grupta 2,32 kat ekspresyon artışı saptandı (p=0,002). LAG3 ΔCt değeri BCG yanıtlı grupta 12,4 ± 2,15, BCG refrakter grupta 10,9 ± 2,45 idi ve BCG refrakter grupta 2,84 kat ekspresyon artışı izlendi (p=0,008). KLRG1 ekspresyonunda BCG refrakter grup lehine 2,03 kat artış saptanmasına rağmen bu fark istatistiksel anlamlılığa ulaşmadı (p=0,116). CD28 ekspresyonunda 1,60 kat azalma ve P21 ekspresyonunda 1,21 kat azalma izlendi; ancak bu değişiklikler istatistiksel olarak anlamlı değildi. Tek değişkenli lojistik regresyon analizinde CD57 ΔCt ve LAG3 ΔCt değerleri BCG refrakterlik ile anlamlı ilişkili bulundu. CD57 için OR 0,63 (%95 GA: 0,45–0,88; p=0,007), LAG3 için OR 0,74 (%95 GA: 0,58–0,94; p=0,013) olarak hesaplandı. KLRG1 ΔCt değeri istatistiksel anlamlılık sınırında izlendi (OR: 0,75; %95 GA: 0,55–1,00; p=0,052). Çok değişkenli analizlerde HT, tümör fokalitesi ve CD57 ΔCt'nin birlikte değerlendirildiği modelde CD57 ΔCt BCG refrakterlik ile bağımsız olarak ilişkili bulundu (düzeltilmiş OR: 0,66; %95 GA: 0,46–0,94; p=0,022). Aynı modelde multifokal tümör varlığı da bağımsız anlamlılığını korudu (düzeltilmiş OR: 6,53; %95 GA: 1,93–22,05; p=0,003). Klinik modele CD57'nin eklenmesiyle oluşturulan ana modelin AUC değeri 0,824, duyarlılığı %88,5 ve özgüllüğü %74,5 olarak saptandı. CD57 ve LAG3'ün birlikte değerlendirildiği genişletilmiş modelde AUC 0,831'e yükselmekle birlikte duyarlılık ve özgüllük değerleri ana model ile aynı kaldı. Sonuç Bu çalışmada, BCG refrakter KİOMK hastalarında CD57 ve LAG3 ekspresyonlarının BCG yanıtlı hastalara göre anlamlı düzeyde arttığı gösterildi. Bulgular, BCG refrakter fenotipte klasik kronolojik yaştan bağımsız olarak T hücre terminal farklılaşması, immün yaşlanma ve immün kontrol noktası/tükenmişlik ekseninin rol oynayabileceğini düşündürmektedir. Çok değişkenli analizlerde CD57, klinik değişkenlerle birlikte değerlendirildiğinde BCG refrakterlik ile en tutarlı ilişki gösteren immün yaşlanma belirteci olarak öne çıktı. Multifokal tümör varlığı ise BCG refrakterlik ile ilişkili en güçlü klinik-patolojik değişkenlerden biri olarak belirlendi. Bu sonuçlar, CD57 başta olmak üzere immün yaşlanma belirteçlerinin, BCG yanıtını öngörmeye yönelik gelecekteki bireyselleştirilmiş risk modellerinde aday biyobelirteçler olarak değerlendirilebileceğini göstermektedir. Bununla birlikte, çalışmanın tek merkezli tasarımı ve sınırlı örneklem büyüklüğü nedeniyle bulguların daha geniş hasta serilerinde, prospektif ve çok merkezli çalışmalarla doğrulanması gerekmektedir.
Özet (Çeviri)
Objective Intravesical Bacillus Calmette-Guérin (BCG) immunotherapy is one of the main adjuvant treatment options for non-muscle-invasive bladder cancer (NMIBC). However, despite adequate BCG treatment, a substantial proportion of patients fail to achieve an adequate therapeutic response; some develop persistent or early recurrent high-grade disease, which is considered within the spectrum of BCG failure. BCG-refractory disease represents a clinically important subgroup in which an effective antitumor response to BCG is not achieved or high-grade disease persists despite appropriate BCG treatment. In contrast, patients without high-grade recurrence, CIS or progression during follow-up after BCG therapy may be clinically regarded as BCG-responsive. The response to BCG therapy may be influenced not only by tumor-related clinicopathological characteristics but also by host immune response capacity and the immunosenescence profile. This study aimed to compare the expression levels of CD28, CD57, KLRG1, LAG3, and P21 between BCG-responsive patients and a selected subgroup of BCG-refractory NMIBC patients who had not developed progression, had not undergone radical cystectomy, or continued bladder-sparing follow-up/treatment after declining radical cystectomy, and to evaluate the association of these markers with the BCG-refractory phenotype. Materials and Methods This study was designed as a single-center, observational, comparative translational study based on retrospective clinical data and prospective biological sampling. Patients diagnosed with bladder cancer and treated with intravesical BCG at Kocaeli University Hospital between 2015 and 2025 were evaluated. The final study population consisted of 73 patients, including 47 BCG-responsive and 26 BCG-refractory cases. The BCG-responsive group included patients who did not develop high-grade Ta/T1 tumor, carcinoma in situ, or muscle-invasive progression during follow-up after BCG therapy and did not meet the criteria for BCG-refractory disease. The BCG-refractory group consisted of patients who met the criteria for refractory disease after BCG treatment but had not developed progression and continued bladder-sparing follow-up or treatment until the last follow-up. Patients who developed progression, underwent radical cystectomy, or were referred for systemic oncological treatment were excluded. Peripheral blood mononuclear cells were isolated from peripheral venous blood samples. The expression levels of CD28, CD57, KLRG1, LAG3, and P21 were assessed using RT-qPCR. GAPDH was used as the reference gene. Gene expression levels were analyzed using the ΔCt method, and relative expression changes were calculated using the Livak method, with the BCG-responsive group serving as the calibrator. Variables associated with BCG refractoriness were evaluated using univariate and multivariate logistic regression analyses. Model performance was assessed using receiver operating characteristic curve analysis, AUC, sensitivity, and specificity. Results CD57 and LAG3 expression levels were significantly increased in the BCG-refractory group compared with the BCG-responsive group. The mean CD57 ΔCt value was 14.0 ± 1.67 in the BCG-responsive group and 12.7 ± 1.62 in the BCG-refractory group, corresponding to a 2.32-fold increase in CD57 expression in the refractory group (p=0.002). The mean LAG3 ΔCt value was 12.4 ± 2.15 in the BCG-responsive group and 10.9 ± 2.45 in the BCG-refractory group, corresponding to a 2.84-fold increase in LAG3 expression (p=0.008). Although KLRG1 expression showed a 2.03-fold increase in the BCG-refractory group, this difference did not reach statistical significance (p=0.116). CD28 expression showed a 1.60-fold decrease and P21 expression showed a 1.21-fold decrease; however, these changes were not statistically significant. In univariate logistic regression analysis, CD57 ΔCt and LAG3 ΔCt were significantly associated with BCG refractoriness. The odds ratio was 0.63 for CD57 (95% CI: 0.45–0.88; p=0.007) and 0.74 for LAG3 (95% CI: 0.58–0.94; p=0.013). KLRG1 ΔCt showed borderline statistical significance (OR: 0.75; 95% CI: 0.55–1.00; p=0.052). In multivariate analysis including hypertension, tumor focality, and CD57 ΔCt, CD57 ΔCt remained independently associated with BCG refractoriness (adjusted OR: 0.66; 95% CI: 0.46–0.94; p=0.022). Multifocal tumor presence also retained independent significance in the same model (adjusted OR: 6.53; 95% CI: 1.93–22.05; p=0.003). The main model, generated by adding CD57 to the clinical model, yielded an AUC of 0.824, with a sensitivity of 88.5% and a specificity of 74.5%. Although the extended model including both CD57 and LAG3 increased the AUC to 0.831, its sensitivity and specificity were identical to those of the main model. Conclusion This study demonstrated that CD57 and LAG3 expression levels were significantly increased in BCG-refractory patients with non-muscle-invasive bladder cancer compared with BCG-responsive patients. These findings suggest that the BCG-refractory phenotype may be associated with T-cell terminal differentiation, immunosenescence, and immune checkpoint/exhaustion pathways, independently of chronological age alone. Among the evaluated markers, CD57 showed the most consistent association with BCG refractoriness when analyzed together with clinical variables. Multifocal tumor presence was identified as one of the strongest clinicopathological variables associated with BCG refractoriness. These results indicate that immunosenescence-related markers, particularly CD57, may serve as candidate biomarkers for future individualized risk stratification models aimed at predicting BCG response. Nevertheless, given the single-center design and limited sample size of the study, these findings should be validated in larger, prospective, and multicenter cohorts. Keywords Bladder cancer; non-muscle-invasive bladder cancer; BCG; BCG refractoriness; BCG response; immunosenescence; CD57; LAG3; RT-qPCR.
Benzer Tezler
- Mesane kanseri tanılı hastalarda natural killer cell aktivitesi ve PPD testinin, intravezikal BCG tedavisine yanıtı öngörmedeki yeri
The role of natural killer cell activity and PPD test in prediction of the response to intravesical BCG treatment in patients with bladder cancer
GÖKHAN YAZICI
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2021
ÜrolojiSağlık Bilimleri ÜniversitesiÜroloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ENVER ÖZDEMİR
- Kas invaziv olmayan BCG refrakter mesane karsinomlarında mikrosatellit instabilitesi ve PD-l1 ekspresyonunun araştırılması
Investigation of microsatellite instability and PDl-1 expression in non-muscle invasive BCG refractory bladder carcinomas
FADİME GÜL SALMAN
- Kasa invaze olmayan mesane kanseri nedeniyle intravezikal BCG tedavisi alan hastalarda serum fibronektin düzeyi ve fibronektin gen polimorfizminin değerlendirilmesi
Evaluation of serum fibronectin level and fibronectin gene polymorphism in patients receiving intravesical BCG treatment due to non-muscle invasive bladder cancer
ALİ NEBİOĞLU
- CD4+ ve CD8+ T lenfositleri üzerinde eksprese edilen PD-1 transmembran glikoprotein düzeylerinin kas invaziv olmayan mesane kanserinin prognozu üzerine etkisi
Effect of the PD-1 level expressed in CD4+ and CD8+ T lymphocytes on tumor prognosis in non-muscle-invasive bladder cancer
FAHRETTİN ŞAMİL UYSAL
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
ÜrolojiSağlık Bilimleri ÜniversitesiÜroloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ALPER GÖK
- M.phelei, M.smegmatis: Patojen olmayan mikrobakteri türlerinin antitümoral etkileri
M.pheli, M. smegmatis: The antitumoral effects of nonpathogen mycobacteria species
MEHMET SELÇUK KESKİN