Ergenlerde ekran maruziyeti ve dijital içerik türleri ile şiddet yönelimi arasındaki ilişkinin incelenmesi
Examining the relationship between screen exposure, digital content types, and violent tendencies among adolescents
- Tez No: 1020411
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ İBRAHİM DUMAN, PROF. DR. MUSTAFA KOÇ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Eğitim ve Öğretim, Psychology, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Ekran Maruziyeti, Dijital İçerik Türleri, Şiddet Eğilimi, Ergenlik, Sosyal Medya, Screen exposure, Digital content types, Violence tendency, Adolescence, Social media
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Düzce Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın temel amacı, ergenlerde ekran maruziyeti ve dijital içerik türleri ile şiddet yönelimi arasındaki ilişkiyi incelemektir. Dijital teknolojilerin günlük yaşamın merkezine yerleşmesiyle birlikte ergenlerin ekran karşısında geçirdiği süre artmış; sosyal medya, dijital oyunlar ve çevrim içi video içerikleri gibi dijital içerik türleri ergenlerin psikososyal gelişimleri üzerinde önemli bir etki alanı oluşturmuştur. Bu bağlamda araştırmada, ekran kullanım süresi ile tercih edilen dijital içerik türlerinin ergenlerin şiddet eğilimleriyle ilişkisi çeşitli değişkenler açısından değerlendirilmiştir. Araştırma nicel araştırma yöntemlerinden karşılaştırmalı ilişkisel tarama modeli kullanılarak yürütülmüştür. Araştırmanın katılımcılarını, 2025–2026 eğitim öğretim yılında Düzce ilinde öğrenim görmekte olan lise öğrencileri oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplama aracı olarak Kişisel Bilgi Formu ile Şiddet Eğilimi Ölçeği kullanılmıştır. Elde edilen veriler SPSS 27 paket programı aracılığıyla analiz edilmiş; betimsel istatistikler, bağımsız örneklemler t-testi, ANOVA ve korelasyon analizlerinden yararlanılmıştır. Araştırma bulguları, ergenlerin şiddet eğilimi düzeylerinin cinsiyet, ekran kullanım süresi ve tercih edilen dijital içerik türlerine göre anlamlı farklılıklar gösterebildiğini ortaya koymuştur. Özellikle yoğun ekran kullanımı ve şiddet içerikli dijital içeriklere maruz kalma ile şiddet eğilimi arasında anlamlı ilişkiler bulunmuştur. Sosyal medya ve dijital oyun kullanımının bazı alt boyutlarda saldırganlık eğilimiyle ilişkili olduğu görülmüştür. Bununla birlikte ekran maruziyetinin yalnızca süresinin değil, maruz kalınan içeriğin niteliğinin de önemli bir belirleyici olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Araştırma sonuçlarının; aileler, eğitimciler, psikolojik danışmanlar ve politika yapıcılar açısından ergenlerin sağlıklı dijital medya kullanımı konusunda yol gösterici olacağı düşünülmektedir. Ayrıca çalışma, dijital içeriklerin ergen davranışları üzerindeki etkilerine ilişkin literatüre katkı sağlamayı ve koruyucu-önleyici müdahale programlarının geliştirilmesine bilimsel bir temel oluşturmayı amaçlamaktadır.
Özet (Çeviri)
The main purpose of this study is to examine the relationship between screen exposure, digital content types, and the tendency toward violence among adolescents. With digital technologies becoming an integral part of daily life, the amount of time adolescents spend in front of screens has significantly increased, while digital content such as social media, digital games, and online video platforms has become an influential factor in adolescents' psychosocial development. In this context, the study investigates the relationship between screen usage duration, preferred digital content types, and adolescents' violence tendencies across various variables. The study was conducted using the Causal-Comparative Design model within the framework of quantitative research methods. The study group consisted of high school students studying in Düzce during the 2025–2026 academic year. Data were collected using a Personal Information Form and the Violence Tendency Scale. The obtained data were analyzed through SPSS 27 software, and descriptive statistics, independent samples t-test, ANOVA, and correlation analyses were employed. The findings revealed that adolescents' levels of violence tendency differed significantly according to gender, screen usage duration, and preferred digital content types. In particular, prolonged screen exposure and intensive exposure to violent digital content were found to increase violence tendency. Social media and digital game usage were associated with aggression tendencies in certain sub-dimensions. Furthermore, the findings indicated that not only the duration of screen exposure but also the quality and nature of the consumed content played a significant role in predicting violence tendency. The results of the study are expected to provide guidance for parents, educators, psychological counsellors, and policymakers regarding healthy digital media use among adolescents. In addition, the study aims to contribute to the literature on the effects of digital content on adolescent behaviour and to provide a scientific basis for the development of preventive and protective intervention programs.
Benzer Tezler
- Çocuklarda vazovagal senkop ve ekran maruziyeti ilişkisi
Relationship between vasovagal syncope and screen exposure in children
NİSA KILIÇ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıGazi ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SEMİHA TOKGÖZ
- Dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu olan olgularda tedavi süresi ve uyumu ile nöropsı̇kolojı̇k test puanları ve prognostik faktörler arasındaki ilişkinin incelenmesi: Bir doğal izlem çalışması
Investigation of the relationship between treatment duration and compliance with neuropsychological test scores and prognostic factors in patients with attention deficit hyperactivity disorder: A naturalistic follow-up study
SEVİL SAVRAN YORULMAZ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
PsikiyatriEge ÜniversitesiÇocuk Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. EYÜP SABRİ ERCAN
- Ekrana maruz kalmanın çocukların iyilik hali üzerindeki etkisi: Duygu düzenleme ve aile işlevselliğinin rolü
The effect of screen exposure on children' psychological well-being: Emotion regulation and family functioning role
BİLGEN IŞIK KARAŞAHİN
- Dijital ebeveynlik farkındalığının ilkokul çocuklarında problemli medya kullanımına etkisi
The impact of digital parenting awareness on problematic media use in elementary school children
EMRE ERESKİCİ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
Aile HekimliğiSağlık Bilimleri ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. OKCAN BASAT
- Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu olan ergenlerde kronotip, uyku ve ekran maruziyeti ilişkisinin araştırılması
Başlık çevirisi yok
GUNAY BUDAGOVA
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2019
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıMarmara ÜniversitesiÇocuk Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ALİYE TUĞBA BAHADIR