Adölesan Taekwondocuların Kronotiplerine Göre Uygulanan Antrenmanın Branşa Özgü Teknik Beceriler Üzerine Etkilerinin İncelenmesi
Investigation of the Effects of Training Applied According to the Chronotypes of Adolescent Taekwondo Athletes on Branch-Specific Technical Skills
- Tez No: 1020925
- Danışmanlar: PROF. DR. FARUK AKÇINAR
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Spor, Sports
- Anahtar Kelimeler: Taekwondo, Kronotip, Sirkadiyen Ritim, Teknik Performans, Chronotype, Circadian Rhythm, Taekwondo, Technical Performance
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İnönü Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Beden Eğitimi ve Spor Eğitimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Beden Eğitimi ve Spor Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Adölesan taekwondocularda kronotip özelliklerine göre uygulanan antrenman zamanlamasının, branşa özgü teknik beceriler üzerindeki akut ve kronik etkilerini incelemektir. Materyal ve metot: Araştırmaya 15-17 yaş aralığında, en az üç yıllık taekwondo deneyimine sahip 36 erkek sporcu katılmıştır. Katılımcılar kronotip anketi ile sabahçı ve akşamcı olarak sınıflandırılmış ve rastgele yöntemle altı gruba ayrılmıştır. Çalışma 8 hafta boyunca haftada 3 gün uygulanmıştır. Tüm gruplar aynı içerikte antrenman programına tabi tutulmuş, yalnızca antrenman saatleri farklılaştırılmıştır. Teknik performans değerlendirmeleri Taekwondo Frekans Hız Testi, Performans Düşüş İndeksi ve Taekwondoya Özgü Çeviklik Testi ile gerçekleştirilmiştir. Veriler, kronik etkilerin incelenmesi için 2 (kronotip) × 3 (antrenman saati) × 4 (zaman) ve akut etkilerin incelenmesi için 2 (kronotip) × 3 (antrenman saati) × 3 (zaman) faktörlü karma varyans analizi ile analiz edilmiştir. Bulgular: Tüm gruplarda zaman faktörüne bağlı olarak performans değişkenlerinde anlamlı değişimler gözlenmiştir (p < 0.05). Kronotipin tek başına anlamlı bir etkisi bulunmazken (p > 0.05), kronotip ve antrenman zamanı etkileşiminin anlamlı olduğu belirlenmiştir (p < 0.05). Sabahçı sporcularda sabah ve öğle saatlerinde, akşamcı sporcularda ise akşam saatlerinde yapılan antrenmanların daha yüksek teknik performansla ilişkili olduğu görülmüştür. Ayrıca kronotipe uyumsuz zamanlarda yapılan antrenmanlarda performans düşüş indeksinin daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Akut ölçümlerde ise tüm gruplarda ilk ölçümde performans düşüşü, sonraki ölçümlerde artış eğilimi gözlenmiştir. Sonuç: Adölesan taekwondocularda teknik performansın antrenman saati ile ilişkili olabileceğini göstermektedir. Kronotipe uygun zaman dilimlerinde gerçekleştirilen antrenmanların daha yüksek performans değerleri ve daha düşük performans düşüşü ile ilişkili olduğu görülmektedir. Bu doğrultuda, bireysel biyolojik ritimlerin antrenman planlamasında dikkate alınmasının faydalı olabileceği düşünülmektedir.
Özet (Çeviri)
Aim: This study examined the acute and chronic effects of training timing, based on chronotype, on sport-specific technical skills in adolescent taekwondo athletes. Materials and methods: Thirty-six male athletes aged 15-17 years, each with at least three years of taekwondo experience, participated. They were classified as morning- or evening-type using a chronotype questionnaire and randomly assigned to six groups. The study lasted 8 weeks, with training conducted 3 days per week. All groups followed the same training program, differing only in training times. Technical performance was assessed using the Taekwondo Frequency Speed Test, Performance Decrement Index, and Taekwondo-Specific Agility Test. Data were analyzed using mixed-design ANOVA: 2 (chronotype) × 3 (training time) × 4 (time) for chronic effects and 2 (chronotype) × 3 (training time) × 3 (time) for acute effects. Results: Significant time-related changes in performance were observed in all groups (p < 0.05). Chronotype alone had no significant effect (p > 0.05), but a significant chronotype × training time interaction was found (p < 0.05). Morning-type athletes performed better in morning and midday sessions, while evening-types performed better in evening sessions. Training at non-aligned times was associated with higher performance decrement. Acute results showed an initial performance decrease followed by improvement. Conclusion: Technical performance in adolescent taekwondo athletes appears related to training time. Training aligned with chronotype is associated with higher performance and lower performance decrement, suggesting that individual biological rhythms should be considered in training planning.
Benzer Tezler
- Adolesan intihar girişimlerinin psiko-sosyal nedenleriyle ilgili araştırma
Başlık çevirisi yok
NAZMİYE YÜKSEL
- Adolesan dönemindeki kız ve erkek çocuklarında diş çürüğü dağılımı, çürüğün beslenme ve ağız hijyeni ile ilişkisi
Başlık çevirisi yok
NİLGÜN SEVEN KATİBOĞLU
- 8-18 yaş grubu Türk çocuklarında arteriyel kan basıncı değerleri kan basıncının püberte ile ilişkisi
Başlık çevirisi yok
ALLEGRA MOTRO
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
1988
İstanbul ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
Yükleniyor...
- Yetiştirme yurtlarında kalan 13-18 yaş kız ve erkek grubun beslenme ve büyüme-gelişme yönünden incelenmesi
Başlık çevirisi yok
MİRHAN ÖZDAL ALANYALI