Adölesan Taekwondocuların Kronotiplerine Göre Uygulanan Antrenmanın Branşa Özgü Teknik Beceriler Üzerine Etkilerinin İncelenmesi
Investigation of the Effects of Training Applied According to the Chronotypes of Adolescent Taekwondo Athletes on Branch-Specific Technical Skills
- Tez No: 1020925
- Danışmanlar: PROF. DR. FARUK AKÇINAR
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Spor, Sports
- Anahtar Kelimeler: Taekwondo, Kronotip, Sirkadiyen Ritim, Teknik Performans, Chronotype, Circadian Rhythm, Taekwondo, Technical Performance
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İnönü Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Beden Eğitimi ve Spor Eğitimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Beden Eğitimi ve Spor Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Adölesan taekwondocularda kronotip özelliklerine göre uygulanan antrenman zamanlamasının, branşa özgü teknik beceriler üzerindeki akut ve kronik etkilerini incelemektir. Materyal ve metot: Araştırmaya 15-17 yaş aralığında, en az üç yıllık taekwondo deneyimine sahip 36 erkek sporcu katılmıştır. Katılımcılar kronotip anketi ile sabahçı ve akşamcı olarak sınıflandırılmış ve rastgele yöntemle altı gruba ayrılmıştır. Çalışma 8 hafta boyunca haftada 3 gün uygulanmıştır. Tüm gruplar aynı içerikte antrenman programına tabi tutulmuş, yalnızca antrenman saatleri farklılaştırılmıştır. Teknik performans değerlendirmeleri Taekwondo Frekans Hız Testi, Performans Düşüş İndeksi ve Taekwondoya Özgü Çeviklik Testi ile gerçekleştirilmiştir. Veriler, kronik etkilerin incelenmesi için 2 (kronotip) × 3 (antrenman saati) × 4 (zaman) ve akut etkilerin incelenmesi için 2 (kronotip) × 3 (antrenman saati) × 3 (zaman) faktörlü karma varyans analizi ile analiz edilmiştir. Bulgular: Tüm gruplarda zaman faktörüne bağlı olarak performans değişkenlerinde anlamlı değişimler gözlenmiştir (p < 0.05). Kronotipin tek başına anlamlı bir etkisi bulunmazken (p > 0.05), kronotip ve antrenman zamanı etkileşiminin anlamlı olduğu belirlenmiştir (p < 0.05). Sabahçı sporcularda sabah ve öğle saatlerinde, akşamcı sporcularda ise akşam saatlerinde yapılan antrenmanların daha yüksek teknik performansla ilişkili olduğu görülmüştür. Ayrıca kronotipe uyumsuz zamanlarda yapılan antrenmanlarda performans düşüş indeksinin daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Akut ölçümlerde ise tüm gruplarda ilk ölçümde performans düşüşü, sonraki ölçümlerde artış eğilimi gözlenmiştir. Sonuç: Adölesan taekwondocularda teknik performansın antrenman saati ile ilişkili olabileceğini göstermektedir. Kronotipe uygun zaman dilimlerinde gerçekleştirilen antrenmanların daha yüksek performans değerleri ve daha düşük performans düşüşü ile ilişkili olduğu görülmektedir. Bu doğrultuda, bireysel biyolojik ritimlerin antrenman planlamasında dikkate alınmasının faydalı olabileceği düşünülmektedir.
Özet (Çeviri)
Aim: This study examined the acute and chronic effects of training timing, based on chronotype, on sport-specific technical skills in adolescent taekwondo athletes. Materials and methods: Thirty-six male athletes aged 15-17 years, each with at least three years of taekwondo experience, participated. They were classified as morning- or evening-type using a chronotype questionnaire and randomly assigned to six groups. The study lasted 8 weeks, with training conducted 3 days per week. All groups followed the same training program, differing only in training times. Technical performance was assessed using the Taekwondo Frequency Speed Test, Performance Decrement Index, and Taekwondo-Specific Agility Test. Data were analyzed using mixed-design ANOVA: 2 (chronotype) × 3 (training time) × 4 (time) for chronic effects and 2 (chronotype) × 3 (training time) × 3 (time) for acute effects. Results: Significant time-related changes in performance were observed in all groups (p < 0.05). Chronotype alone had no significant effect (p > 0.05), but a significant chronotype × training time interaction was found (p < 0.05). Morning-type athletes performed better in morning and midday sessions, while evening-types performed better in evening sessions. Training at non-aligned times was associated with higher performance decrement. Acute results showed an initial performance decrease followed by improvement. Conclusion: Technical performance in adolescent taekwondo athletes appears related to training time. Training aligned with chronotype is associated with higher performance and lower performance decrement, suggesting that individual biological rhythms should be considered in training planning.
Benzer Tezler
- Adolesan taekwondocuların fiziksel ve motor gelişimlerinin incelenmesi
Examining physical and motor development of adolescent taekwondo players
NURAY SATILMIŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2009
SporErciyes ÜniversitesiBeden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. YAHYA POLAT
- Adölesan elit taekwondocularda kognitif fonksiyonların sanal gerçeklik ortamında verilen biyomotor ödevleriyle ilişkisi
The relationship between cognitive functions and biomotor tasks given in virtual reality environment in adolescent elite taekwondo athletes
CEYLAN IŞIK
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
SporSakarya Uygulamalı Bilimler ÜniversitesiBeden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FİKRET RAMAZANOĞLU
DOÇ. DR. ADİL DENİZ DURU
- Adölesan taekwondocularda solunum kas eğitiminin aerobik ve anaerobik dayanıklılığa etkisi
The effect of respiratory muscle training aerobic and anaerobic endurance in adolescent taekwondo athletes
MURAT KOÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
SporErciyes ÜniversitesiBeden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. NAZMİ SARITAŞ
- Adölesan erkek müsabık taekwondocularda core antrenman programının aeorobik dayanıklılık, kan oksijen saturasyonu ve esnekliğe etkisi
The effect of core workout programme in adolescent taekwondo competitors to aerobic endurance, blood-oxygen saturation and elasticity
YUNUS EMRE DEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
SporMersin ÜniversitesiBeden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ EMRE SERİN
- Adolesan intihar girişimlerinin psiko-sosyal nedenleriyle ilgili araştırma
Başlık çevirisi yok
NAZMİYE YÜKSEL