Üniversitelerde iç denetim uygulaması
Internal auditing practices in higher education institutions
- Tez No: 1021625
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ OKTAY ALKUŞ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Siyasal Bilimler, Political Science
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Aksaray Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmada, Türkiye'de kamu mali yönetimi sistemi içerisinde üniversitelerde uygulanan iç denetim faaliyetleri incelenmiş ve iç denetim sisteminin kurumsal yönetim süreçlerine etkisi değerlendirilmiştir. Kamu yönetiminde yaşanan dönüşüm süreciyle birlikte geleneksel denetim anlayışının yerini; risk yönetimi, iç kontrol ve yönetişim odaklı çağdaş iç denetim yaklaşımının aldığı görülmektedir. Bu kapsamda 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu ile birlikte kamu kurumlarında uygulamaya geçirilen iç denetim sistemi, üniversiteler açısından da önemli bir yönetim aracı haline gelmiştir. Çalışmada öncelikle yönetim, denetim ve iç denetim kavramları teorik çerçevede ele alınmış; iç denetimin tarihsel gelişimi, türleri, amaçları ve kamu yönetimindeki yeri açıklanmıştır. Devamında Türkiye'de kamu iç denetim sisteminin hukuki altyapısı değerlendirilmiş, Kamu İç Denetim Koordinasyon Kurulu'nun görevleri ve üniversitelerde iç denetim yapılanmasının işleyişi incelenmiştir. Ayrıca üniversitelerde uygulanan mali denetim, uygunluk denetimi, performans denetimi, sistem denetimi ve bilgi teknolojileri denetimi gibi iç denetim türleri ayrıntılı biçimde ele alınmıştır. Araştırmada nitel araştırma yöntemi benimsenmiş olup veri toplama tekniği olarak doküman incelemesi kullanılmıştır. Bu kapsamda mevzuat hükümleri, akademik yayınlar, resmi raporlar ve ilgili literatür incelenmiş; elde edilen veriler içerik analizi yöntemiyle değerlendirilmiştir. Çalışmada üniversitelerde iç denetim süreci; Denetim evrenin oluşturulması ve risk değerlendirmesi, denetimin başlatılması, saha çalışması, bulguların tespiti ve değerlendirilmesi, denetim raporunun hazırlanması, eylem planı ve izleme süreci faaliyetleri çerçevesinde bütüncül bir yaklaşımla incelenmiştir. Araştırma sonucunda, üniversitelerde iç denetim faaliyetlerinin yalnızca mevzuata uygunluğu denetleyen bir kontrol mekanizması olmadığı; aynı zamanda kurumsal risklerin yönetilmesine katkı sağlayan, kaynak kullanımında etkinliği artıran, şeffaflık ve hesap verebilirlik ilkelerini güçlendiren stratejik bir yönetim fonksiyonu olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Bununla birlikte uygulamada personel yetersizliği, kurumsal farkındalık eksikliği ve denetim süreçlerine ilişkin yapısal sorunların iç denetim faaliyetlerinin etkinliğini sınırlandırdığı değerlendirilmiştir.
Özet (Çeviri)
This study examines internal audit practices implemented in universities within the Turkish public financial management system and evaluates the effects of the internal audit system on institutional governance processes. With the transformation experienced in public administration, the traditional understanding of auditing has gradually been replaced by a modern internal audit approach focusing on risk management, internal control, and governance. In this context, the internal audit system introduced to public institutions through the Public Financial Management and Control Law No. 5018 has become an important management instrument for universities. Firstly, the concepts of management, auditing, and internal auditing are discussed within a theoretical framework, and the historical development, types, objectives, and role of internal auditing in public administration are explained. Subsequently, the legal infrastructure of the public internal audit system in Türkiye is evaluated, while the functions of the Public Internal Audit Coordination Board and the structure of internal audit units in universities are analyzed. In addition, internal audit types applied in universities, such as financial auditing, compliance auditing, performance auditing, system auditing, and information technology auditing, are examined in detail. The study adopts a qualitative research method, and document analysis is used as the data collection technique. Within this scope, legislation, academic studies, official reports, and related literature were analyzed, and the obtained data were evaluated through content analysis. The internal audit process in universities was examined holistically within the framework of annual audit planning, risk analysis, fieldwork, reporting, and monitoring activities. The findings of the research reveal that internal audit activities in universities are not merely control mechanisms aimed at ensuring compliance with legislation, but also strategic management functions contributing to institutional risk management, efficient use of resources, transparency, and accountability. However, it has also been concluded that factors such as insufficient personnel, lack of institutional awareness, and structural problems related to audit processes limit the effectiveness of internal audit practices in universities.
Benzer Tezler
- Internal audit in universities and an application in a Turkish state university
Üniversitelerde iç denetim ve bir Türk devlet üniversitesindeki uygulaması
BÜKE TOLGA
- Kamu kesiminde üniversitelerde etkin bir iç denetim ve risk yönetim sisteminde karşılaşılan sorunlar ve çözüm önerileri
Problems encountered in an effective internal auditing and risk management systems in public sector and universities and solution proposals
İBRAHİM EKİZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2011
EkonomiKahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesiİktisat Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. İBRAHİM ÖRNEK
- Kamu sektöründe iç denetim faaliyetleri: Bir üniversite örneği
Public sector internal audit activities: A university example
AYHAN KÜÇÜK
Yüksek Lisans
Türkçe
2015
İşletmeOsmaniye Korkut Ata Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. SERVET ÖNAL
- Kurumsal risk yönetimi: Üniversiteler için bir uygulama örneği
Enterprise risk management: An application example for universities
FATİH BOZDAĞ
Yüksek Lisans
İngilizce
2020
İşletmeYozgat Bozok Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. TANSEL HACIHASANOĞLU
- Vakıf üniversitelerinde iç kontrol sistemlerinin uygulanmasına yönelik bir araştırma
A research on the application of internal control systems in foundation universities
NESUHA HEKİMOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Eğitim ve Öğretimİstanbul Arel Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MURAT AKKAYA