Üniversite öğrencilerinde sosyal medya bağımlılığı, akademik erteleme ve başarısızlık kaygısı: Bir aracılık modeli
Social media addiction, academic procrastination, and failure anxiety in university students: A mediation model
- Tez No: 1021723
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ AYŞE ŞENAY KOÇ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Çağ Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın amacı, üniversite öğrencilerinde sosyal medya bağımlılığı ile başarısızlık kaygısı arasındaki ilişkide akademik erteleme davranışının aracı rolünü incelemektir. Dijital teknolojilerin ve sosyal medya platformlarının yaygınlaşmasıyla birlikte üniversite öğrencilerinin çevrim içi ortamlarda geçirdikleri sürenin arttığı; bu durumun akademik süreçler ve psikolojik iyi oluş üzerinde çeşitli olumsuz etkiler oluşturabildiği görülmektedir. Bu doğrultuda araştırmada sosyal medya bağımlılığı, akademik erteleme ve başarısızlık kaygısı arasındaki ilişkiler bütüncül bir çerçevede ele alınmıştır. Araştırma, ilişkisel tarama modeline dayalı nicel bir çalışma olarak yürütülmüştür. Araştırmanın örneklemini Türkiye'de farklı üniversitelerde öğrenim gören 479 lisans öğrencisi oluşturmaktadır. Veriler, Bergen Sosyal Medya Bağımlılığı Ölçeği, Akademik Erteleme Ölçeği Kısa Formu ve Başarısızlık Kaygısı Ölçeği aracılığıyla toplanmıştır. Araştırma verileri IBM SPSS Statistics 26.0 programı ve Hayes (2022) PROCESS Macro Model 4 kullanılarak analiz edilmiştir. Değişkenler arasındaki ilişkiler korelasyon, regresyon ve aracılık analizleri ile incelenmiştir. Araştırma bulguları, sosyal medya bağımlılığının akademik erteleme davranışını ve başarısızlık kaygısını pozitif yönde ve anlamlı düzeyde yordadığını göstermiştir. Ayrıca akademik erteleme davranışının, sosyal medya bağımlılığı ile başarısızlık kaygısı arasındaki ilişkide aracı rol üstlenmediği belirlenmiştir. Bunun yanında günlük sosyal medya kullanım süresi arttıkça sosyal medya bağımlılığı ve akademik erteleme düzeylerinin de arttığı görülmüştür. Elde edilen sonuçlar doğrultusunda, üniversite öğrencilerine yönelik psikoeğitsel müdahale programlarında dijital farkındalık, zaman yönetimi, öz düzenleme becerileri ve akademik erteleme davranışına yönelik önleyici çalışmaların önem taşıdığı düşünülmektedir. Ayrıca üniversitelerde sunulan psikolojik danışma ve rehberlik hizmetlerinde sosyal medya kullanım alışkanlıklarının değerlendirilmesinin öğrencilerin akademik ve psikolojik iyi oluşlarının desteklenmesine katkı sağlayabileceği değerlendirilmektedir.
Özet (Çeviri)
The aim of this study is to examine the mediating role of academic procrastination in the relationship between social media addiction and fear of failure among university students. With the widespread use of digital technologies and social media platforms, the amount of time university students spend in online environments has significantly increased, which may negatively affect academic processes and psychological wellbeing. In this context, the relationships among social media addiction, academic procrastination, and fear of failure were evaluated within a holistic framework. The study was conducted as a quantitative research based on the relational survey model. The sample consisted of 479 undergraduate students studying at different universities in Türkiye. Data were collected using the Bergen Social Media Addiction Scale, the Academic Procrastination Scale–Short Form, and the Fear of Failure Scale. The data were analyzed using IBM SPSS Statistics 26.0 and Hayes' (2022) PROCESS Macro Model 4. Correlation, regression, and mediation analyses were conducted to examine the relationships among the variables. The findings revealed that social media addiction significantly and positively predicted both academic procrastination and fear of failure. In addition academic procrastination was not found to mediate the relationship between social media addiction and fear of failure. Furthermore, as daily social media usage time increased, levels of social media addiction and academic procrastination also increased. Based on the findings, it is suggested that psychoeducational intervention programs for university students should focus on digital awareness, time management, self-regulation skills, and prevention of academic procrastination behaviors. In addition, evaluating students' social media usage habits within university counseling and guidance services may contribute to supporting their academic and psychological well-being.
Benzer Tezler
- The mediating role of hope in the relationship between social media addiction and academic procrastination among university students
Üniversite öğrencilerinde sosyal medya bağımlılığı ve akademik erteleme arasındaki ilişkide umudun aracı rolü
CEREN KARAPEKMEZ
Yüksek Lisans
İngilizce
2025
PsikolojiBahçeşehir ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BERNA GÜLOĞLU
- Üniversite öğrencilerinde ertelemenin problemli sosyal medya, internet, akıllı telefon kullanımları ve kişilik özellikleri açısından incelenmesi
An investigation of problem social media, internet, smart phone usage and personal features wi̇th procrasti̇nati̇on behavior in university students
SÜMEYYE GÜNDOĞDU
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
PsikolojiFatih Sultan Mehmet Vakıf ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. GAYE SALTUKOĞLU
- Üniversite öğrencilerinde sosyal medya kullanımı ve depresyon ilişkisinde akademik ertelemenin aracı rolü
The mediating role of academic procrastination between social media use and depression in university students
SENA ÇAKMAK
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Psikolojiİstanbul Okan ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ PINAR ARSLANTÜRK
- Lise öğrencilerinin sosyal medya kullanım amaçları ile sosyal medya bağımlılığının akademik erteleme davranışlarına etkisi
The effect of purposes of social media usage and social media addiction on academic procrastination behaviors of high school students
YAKUP SARIGÜL
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Eğitim ve ÖğretimZonguldak Bülent Ecevit ÜniversitesiEğitim Programları ve Öğretim Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ HÜSEYİN ÇEVİK
- Spor Bilimleri Fakültesi öğrencilerinde kişilik özellikleri, teknolojik bağımlılık ve akademik erteleme: İlişkisel bir araştırma
Personality traits, technological addiction and academic procrastination in the students of Sports Sciences Faculty: A correlational study
MEHMET FATİH KARAOĞLAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
SporAğrı İbrahim Çeçen ÜniversitesiBeden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ GÜLCAN TEKİN