Avrupa Birliği ülkeleri ve Türkiye'de beden eğitimi ve spor öğretmeni yetiştirme programlarının karşılaştırılması
A comparison of physical education and sports teacher training programs in European Union Countries and Türkiye
- Tez No: 1023964
- Danışmanlar: DOÇ. DR. AYÇA KAYA
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Beden eğitimi ve spor öğretmeni yetiştirme, karşılaştırmalı eğitim, Bologna Süreci, Avrupa Birliği, öğretmen eğitimi, Physical education and sport teacher education, comparative education, Bologna Process, European Union, teacher training
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Haliç Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın amacı, Türkiye ile Avrupa Birliği üyesi Polonya, Almanya ve Portekiz'de beden eğitimi ve spor öğretmeni yetiştirme programlarını karşılaştırmalı olarak inceleyerek, bu ülkeler arasındaki benzerlikleri ve farklılıkları ortaya koymaktır. Çalışma, öğretmen yetiştirme süreçlerini lisans programlarına giriş koşulları, müfredat yapıları, uygulamalı eğitim süreçleri ve mezuniyet sonrası istihdam mekanizmaları olmak üzere dört temel boyut çerçevesinde ele almaktadır. Araştırma kapsamında, Bologna Süreci'nin öğretmen yetiştirme programları üzerindeki etkileri de değerlendirilmiş; Avrupa Yükseköğretim Alanı doğrultusunda geliştirilen AKTS, öğrenme çıktıları ve kalite güvencesi gibi unsurların program yapılarına nasıl yansıdığı analiz edilmiştir. Araştırma, nitel araştırma desenine dayalı olarak yürütülmüş ve veri toplama yöntemi olarak doküman analizi kullanılmıştır. Veriler; Eurydice raporları, Yükseköğretim Kurulu (YÖK) belgeleri, ulusal mevzuatlar, üniversitelerin resmi web siteleri, program tanıtım dokümanları ve ilgili akademik yayınlardan elde edilmiştir. Toplanan dokümanlar, karşılaştırmalı eğitim yaklaşımı çerçevesinde analiz edilmiş ve ülkeler arası yapısal farklılıkların ortaya konulabilmesi amacıyla yatay karşılaştırma modeli benimsenmiştir. Analiz sürecinde açık kodlama yöntemi kullanılmış ve veriler tematik olarak sınıflandırılmıştır. Araştırma bulguları, incelenen ülkelerde beden eğitimi ve spor öğretmeni yetiştirme sistemlerinin hem yapısal hem de işleyiş bakımından önemli farklılıklar gösterdiğini ortaya koymaktadır. Polonya, Almanya ve Portekiz'de öğretmen yetiştirme süreçlerinin daha çok uygulama ağırlıklı ve çok aşamalı bir yapı sergilediği; Türkiye'de ise merkezi sınav sistemi ve ulusal düzenlemelerin belirleyici olduğu görülmüştür. Müfredat yapıları, staj süreleri ve mezuniyet sonrası istihdam koşulları ülkeler arasında değişkenlik göstermekte; Bologna Süreci ilkelerinin uygulanma düzeyi her ülkede farklı biçimlerde yansımaktadır. Elde edilen bulguların, Türkiye'de beden eğitimi ve spor öğretmeni yetiştirme programlarının geliştirilmesine yönelik politika tartışmalarına katkı sunması ve uluslararası karşılaştırmalı eğitim literatürüne özgün bir perspektif kazandırması beklenmektedir.
Özet (Çeviri)
The aim of this study is to comparatively examine physical education and sport teacher training programs in Türkiye and three European Union member states Poland, Germany, and Portugal and to identify the similarities and differences among these countries. The study addresses teacher education processes within four main dimensions: admission requirements to undergraduate programs, curriculum structures, practical training processes, and post-graduation employment mechanisms. In this context, the impact of the Bologna Process on teacher education programs is also examined, with particular attention to how elements such as the European Credit Transfer and Accumulation System (ECTS), learning outcomes, and quality assurance are reflected in program structures within the framework of the European Higher Education Area. This research is designed as a qualitative study and employs document analysis as the primary data collection method. The data were obtained from Eurydice reports, documents published by the Council of Higher Education (YÖK), national legislation, official university websites, program descriptions, and relevant academic publications. The collected documents were analyzed within the framework of the comparative education approach, and a horizontal comparison model was adopted to identify structural differences among countries. During the analysis process, open coding was used, and the data were thematically categorized. The findings reveal that physical education and sport teacher training systems in the examined countries differ significantly in terms of both structure and implementation. While teacher education processes in Poland, Germany, and Portugal tend to follow a more practice-oriented and multi-stage structure, the system in Türkiye is largely shaped by centralized examinations and national regulations. Differences are also observed in curriculum designs, internship durations, and post-graduation employment conditions. Moreover, the level and manner of implementation of the Bologna Process principles vary across countries. The results of this study are expected to contribute to policy discussions on the improvement of physical education and sport teacher training programs in Türkiye and to offer an original perspective to the international literature on comparative education.
Benzer Tezler
- Avrupa Birliği ülkeleri ve Türkiye'de yerel yönetimlerin spora katkıları ve spor politikalarının karşılaştırılması
Local government's contributions to sports and comparison of sport policies in the European Union countries and Turkey
HALİT İNCİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2011
SporSakarya ÜniversitesiBeden Eğitimi ve Spor Öğretmenliği Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. GÜLTEN HERGÜNER
- Avrupa Birliği'nde spor eğitimi politikaları ve bu politikaların Türk spor eğitim sistemine uyumu
Sports education policies in the European Union and harmonisation of these policies with the Turkish sports education system
YUNUS EMRE KARAKAYA
Doktora
Türkçe
2012
SporFırat ÜniversitesiBeden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. BİLAL ÇOBAN
- Türk spor hukuku ile Avrupa Birliği ülkeleri spor hukukundaki şike suçunun incelenmesi
Investigation of match-fixing crime in Turkish Sports Law and European Union countries sports law
ENGİN VURAL
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
HukukMuş Alparslan ÜniversitesiBeden Eğitimi ve Spor Eğitimi Anabiilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ TUBA FATMA KARADAĞ
- Avrupa Birliği spor eğitimi temelinde spor liselerinin işlevsellik açısından durum analizi
The situation analysis of the Sports High Schools in Turkey based upon the Sport Education of the European Union
HALİL EVREN ŞENTÜRK
Doktora
Türkçe
2016
SporCelal Bayar ÜniversitesiBeden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. HÜSEYİN ÇAMLIYER
- Dünyada ve Türkiye'de futbol organizasyonları analitik bir yaklaşım
Football organizations in Turkey and the world an analytical approach
LALE ORTA
Doktora
Türkçe
2000
SporMarmara ÜniversitesiBeden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
PROF.DR. H. FEHİM ÜÇIŞIK