İş ilişkisinin kurulmasında yapay zeka kullanımı ve algoritmik ayrımcılık
The use of artificial intelligence in establishing employment relationships and algorithmic discrimination
- Tez No: 1025186
- Danışmanlar: DOÇ. DR. İREM YAYVAK NAMLI
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Hukuk, Law
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Özel Hukuk Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Teknolojik gelişmeler ve dijitalleşme, iş hukukunu önemli ölçüde etkilemektedir. Bu doğrultuda yaşanan en önemli gelişmelerden biri, işe alım süreçlerinde yapay zeka sistemlerinin kullanılmaya başlamasıdır. Günümüzde bu sistemler işe alım süreçlerinde etkin bir şekilde kullanılmaktadır. Bu kapsamda iş ilanının hazırlanmasından, işe alınacak işçinin seçimine kadar tüm aşamalarda yapay zeka sistemlerinden faydalanmak mümkündür. Yapay zeka sistemleri işe alım sürecine pek çok katkı sağlamakla beraber birtakım riskleri de barındırmaktadır. Bu risklerden en önemlisi, adayın algoritmik ayrımcılığa uğrama riski olarak ifade edilebilir. Zira geçmiş verilerden öğrenen bu sistemler, geçmiş işe alımlardaki veya toplumsal ön yargıları barındırarak belirli aday grupları bakımından dezavantajlı sonuçlar yaratıp algoritmik ayrımcılığa neden olabilmektedir. Bu çalışmanın amacı, iş ilişkisinde yapay zeka sistemlerinin nasıl kullanıldığının ve bu kullanımın sonucu olarak ortaya çıkan algoritmik ayrımcılık riskinin hukuki çerçevede değerlendirilmesidir. Bu kapsamda öncelikle yapay zeka kavramının hukuki ve kavramsal çerçevesi ele alınmıştır. Ardından iş ilişkisinin kurulması aşamalarında yapay zeka kullanımı incelenmiştir. Son olarak ise algoritmik ayrımcılığın ispatı ile sorumluluk hususlarına yer verilmiştir.
Özet (Çeviri)
Technological developments and digitalization have significantly affected labour law. One of the most important developments in this regard is the use of artifical intelligence systems in recuritment processes. At present these systems are used extensively in recruitment processes. In this context, it is possible to benefit from artifical intelligence systems at all stages from the preparation of the job advertisement to the selection of the employee to be hired. Although artifical intelligence systems make various contributions to the recruitment process, they also involve certain risks. One of the most significant of theese risks may be described as the risk that the candidate being subjected to algorithmic discrimination. Since these systems learn from historical data, they may reflect biases arising from previous recruitment practices or socail prejudices and may thereby create disadvantageous outcomes for certain groups of candidates, leading to algorithmic discrimination. The aim of this study is to examine, within a legal framework, the use of artificial intelligence systems in the establishment of the emloyment relationship and the risk of algorithmic discrimination associated with such use. Accordingly, the study first examines the legal and conceptual framework of artifical intelligence. The study then examines the use of artificial intelligence in the process of establishing the employment relationship. Finally, it examines the issues of proof and liability in cases of algorithmic discrimination.
Benzer Tezler
- A smart assistant keeps on knocking my door: Gen-AI and consumer well-being during relationship paradigm
Yapay zeka assistant kapımı çalıyor: İlişki paradigması döneminde yapay zeka ve müşteri refahı
EVREN DAĞ BAŞAR
Doktora
İngilizce
2025
İşletmeİstanbul Bilgi Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
PROF. DR. YONCA ASLANBAY
- Corporate compliance enhanced by artificial intelligence
Yapay zeka ile güçlendirilmiş kurumsal compliance
İREM SERRA SEÇER
Yüksek Lisans
İngilizce
2025
Hukukİstanbul Medeniyet ÜniversitesiÖzel Hukuk Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MELTEM KARATEPE KAYA
- Ülkemizdeki teletıp uygulamaları ve tıpta yapay zekâ kullanımı konusunda aile hekimliği asistanlarının tutumlarını ve farkındalıklarını etkileyen değişkenlerin değerlendirilmesi
Evaluation of variables affecting the attitudes and awareness of family medicine residents regarding telemedicine applications and the use of artificial intelligence in medicine in Türkiye
GÜNEŞ FİDANBOY
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
Aile HekimliğiSağlık BakanlığıAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. OLGU AYGÜN
- Endüstri 4.0 bileşenlerinin kontrol faaliyetlerine etkisi: Bir araştırma
The effect of Industry 4.0 components on control activities: A survey
ERDEM SAÇAN
- Öğretmenler ve öğretmen adaylarının dijital okuryazarlık düzeyleri ile yapay zeka kaygı durumları arasındaki ilişkinin incelenmesi
An investigation of the relationship between the digitalliteracy levels of teachers and prospective teachers and their levels of anxiety regarding artificial intelligence
SİBEL ALKAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Eğitim ve ÖğretimAksaray ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SERKAN BOYRAZ