Geri Dön

A computational approach to collectivity and distributivity in Turkish quantificational sentences

Türkçedeki niceliksel cümlelerin bütünsel ve dağıtımsallık anlamlarına ilişkin işlemsel bir yaklaşım

  1. Tez No: 271191
  2. Yazar: EDA ESRA BÜLBÜL
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. MİNE NAKİPOĞLU DEMİRALP, YRD. DOÇ. DR. MELTEM KELEPİR WOOD
  4. Tez Türü: Doktora
  5. Konular: Dilbilim, Linguistics
  6. Anahtar Kelimeler: Cümle, Cümle yapısı, Dil bilgisi, Nicelik, Türkçe, Sentence, Sentence structure, Grammar, Quantity, Turkish
  7. Yıl: 2010
  8. Dil: İngilizce
  9. Üniversite: Boğaziçi Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Dilbilim Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu çalışma Türkçedeki ?her? ve ?bütün? gibi nicelik belirleyici kelimelerle kurulmuş niceliksel cümleleri tartışmakta ve bu cümlelerin bütünlük / dağıtımsallık yönünden nasıl anlam kazandıklarını sorgulamaktadır. Daha önceki modellerden farklı olarak, bu çalışma cümleyi oluşturan her öğeyi yapıya kattığı anlam bakımından inceler ve cümlenin sahip olduğu bütünlük / dağıtımsallık anlamlarının cümleyi teşkil eden bütün öğelerin kolektivite değerlerinin bileşkesinden oluştuğunu ortaya koyar. Tezde önerilen model, yapıyı oluşturan bütün öğelerin leksikondan getirdiği kolektivite değerini ifade eden ?? COLL ? özelliklerinin etkileşimi üzerine kurulmuş olan ve ?Uyarlanmış Artı Prensibi? olarak adlandırılan işlemsel bir yorumlama mekanizmasını öne sürer. Önerilen yorumlama mekanizması, ? -COLL ? değere sahip olduğu önerilen dağıtımsal özellikli eylemlerin, ?her? nicelik belirleyicisi ile kurulmuş ad öbeklerinin ve tekil adların, ? +COLL ? değere sahip olduğu varsayılan bütünlük özellikli eylemlerle, ?bütün? nicelik belirleyicisi ile kurulmuş ad öbekleriyle ve çoğul adlarla karşılaştırıldığında cümlenin yorumlanma aşamasında daha etkin ve belirleyici bir role sahip olduklarını ortaya koyar.

Özet (Çeviri)

This dissertation discusses the nature of quantificational sentences with the quantifiers her ?every? and bütün ?all? in Turkish and investigates how quantificational sentences get interpreted in terms of collectivity / distributivity. Departing from previous approaches, the study proposes to examine the role each constituent of a sentence attributes to the interpretation of a sentence and claims that the distributive or collective interpretation of a sentence is a function of the meanings of its constituents pertaining to the notion of collectivity and of the way they are combined. The model proposed in the dissertation puts forward a computational interpretation mechanism referred to as the Modified Plus Principle which operates on the feature of ?? COLL ? that every constituent in a structure is assumed to bring from the lexicon. This interpretation mechanism enables us to argue that lexical items associated with the ? -COLL ? feature such as the distributive predicates, the quantifier her ?every? and singular nouns are potentially have a more influential role than the ones associated with the ? +COLL ? feature such as the collective predicates, the quantifier bütün ?all? and plural nouns in interpreting a sentence as either collective or distributive.

Benzer Tezler

  1. A multiscale computational study to elucidate dynamics, reactivity, and inhibition of enzymes

    Enzimlerin dinamiğinin, reaktivitesinin ve inhibisyonunun aydınlatılmasına yönelik hesaplamalı bir çalışma

    ERDEM ÇİÇEK

    Doktora

    İngilizce

    İngilizce

    2025

    Kimyaİstanbul Teknik Üniversitesi

    Hesaplamalı Bilim ve Mühendislik Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)

    PROF. DR. FETHİYE AYLİN SUNGUR

  2. A computational approach for prioritization of patient-specific cancer drivers

    Başlık çevirisi yok

    AHMED AMINE TALEB BAHMED

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2020

    Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve KontrolAntalya Bilim Üniversitesi

    Elektrik ve Bilgisayar Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. CESİM ERTEN

    DOÇ. DR. HİLAL KAZAN

  3. Yığma kabuk strüktürlerin hesaplamalı tasarımına yönelik bütüncül bir yaklaşım

    A holistic approach to computational design of masonry shell structures

    ZEYNEP SENA SANCAK

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    MimarlıkMimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi

    Enformatik Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. BÜLENT ONUR TURAN

  4. A novel artificial intelligence approach to strengthen intrusion detection system for internet of medical things

    Medikal nesnelerin interneti için ağa sızmayı algılama sistemini güçlendirmeye yönelik yeni bir yapay zeka yaklaşımı

    GÖKHAN AKAR

    Doktora

    İngilizce

    İngilizce

    2025

    Elektrik ve Elektronik MühendisliğiMarmara Üniversitesi

    Elektrik ve Elektronik Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. MUSTAFA ONAT

    DOÇ. DR. ÜNAL ÇAVUŞOĞLU

  5. The influence of computational design to the process of interior architecture design: In terms of generative, parametric, performance-based and algorithmic design methods

    İç mimarlık tasarım sürecine hesaplamalı tasarımın etkisi: Üretken, parametrik, performansa dayalı ve algoritmik tasarım yöntemleri açısından

    NARİN FARAVAR

    Doktora

    İngilizce

    İngilizce

    2023

    MimarlıkHacettepe Üniversitesi

    İç Mimarlık ve Çevre Tasarımı Bilim Dalı

    PROF. DR. BİLGE SAYIL ONARAN