Kur'an-ı Kerîm'deki bazı deyimlerin çeviri stratejileri açısından değerlendirilmesi
Evaluation of some idioms in the Qur'an in terms of translation strategies
- Tez No: 333436
- Danışmanlar: DOÇ. DR. MEHMET HAKKI SUÇİN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Dilbilim, Doğu Dilleri ve Edebiyatı, Mütercim-Tercümanlık, Linguistics, Eastern Linguistics and Literature, Translation and Interpretation
- Anahtar Kelimeler: Arapça, Arapça kelimeler, Deyimler, Erek odaklı çeviri yaklaşımı, Kur'an-ı Kerim, Türkçe çeviri, Çeviri bilim, Çeviri yöntemleri, Arabic, Arabic words, Idioms, Target oriented approach to translation, Koran, Turkish translation, Science of translation, Translation methods
- Yıl: 2013
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Gazi Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Yabancı Diller Eğitimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Arap Dili Eğitimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın amacı, Kur'an-ı Kerim'in Türkçe çevirilerinde deyimlerin aktarılmasında kullanılan çeviri stratejilerini saptamak, çevirmenlerin verdikleri eşdeğerliklerin nedenlerini ortaya koymaktır. Bu araştırmada mevcut durum analizi için betimsel metot izlenmiş ve ayrıntılı literatür taraması yapılmıştır. Çalışmanın evrenini Kur'an ve İncil çevirileri çevirileri oluştururken, örneklemini on farklı meal çerçevesinde incelenecek olan Kur?an?daki deyimler oluşturmaktadır. Eşsüremli yaklaşım uygulanmış olan bu çalışma, kaynak taraması yöntemine dayanmaktadır. Bu çerçevede, analiz edilecek on Kur'an meali ışığında daha önce belirlenen Kur'an'daki deyimler yapısal ve anlamsal yönden incelenmiştir. Araştırma sonunda elde edilen bulgular, Kur'an çevirmenlerinin Kur'an'daki deyimleri çevirirken genel bir yöntem benimsemediklerini, benzer deyimlerde çok farklı stratejiler kullandıklarını ortaya koymuştur. Ayrıca meallerin kullandıkları yöntemler içeresinde en çok biçim aktarımının bulunması, çevirmenlerde kaynak dili erek dile aktarama endişesinin ön plana çıktığını ifade etmektedir. Ekleme ifadelerin yoğun bir şekilde verilen eşdeğerliklerde yer alması çevirmenlerin anlamsal alandan kopmak istemediklerini ifade etmesinin yanı sıra doğrudan anlamı temel alan stratejileri tercih etmelerindeki düşük yüzdelik oran, çevirmenlerin, mümkün olduğunca, erek dilin tüm imkânlarını kullanmadıklarının göstergesi olmuştur.
Özet (Çeviri)
The aim of this study is to determine the strategies used within the framework of a Turkish translation of the Qur'an phrases and to analyze the backgrounds of equivalences proposed by the translators. In this study, descriptive method was monitored for the analysis of the current situation and carried out a detailed review of the literature. The translation of Quran and Bible which are creating the population of the study, the study sample is the Qur'an phrases, which will be examined within the framework of ten different meal. In this study, which is applied diachronic approach, is based on the method of literature review. In this context, the previously determined idioms in the Holy Qur?an will be examined structural and semantic aspects in the light of the ten Qur'an translations to be analyzed. The findings obtained at the end of the research has revealed that the Qur?an translators not pursuing a particular method and making use of different strategies in very similar idioms during process of translating. In addition, formal correspondence with the largest percentage among strategies states that the translators of Qur'an have an anxiety to be successful in the translation process. Taking places an intensive way the addition strategy emphasize that the translators do not want to break away from semantic field. On the other hand, the low percentage rate in strategies directly based on message have become an indicator of the translators haven?t used - as far as possible - all the facilities of the target language.
Benzer Tezler
- Kur'an-ı Kerim'deki deyimlerin Kürtçe meâl ve tefsirlerde çevirisi
The translation of idioms in the Qur'an Kurdish translation and tafsirs
BAYRAM ERİM
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
DinMuş Alparslan ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET SALMAZZEM
- Arapçada deyimler ve Kur'ân-ı Kerim'de kullanımı
Idioms in Arabic and the use of idioms in holy Quran
MURAT YİĞİT
Yüksek Lisans
Türkçe
2015
Doğu Dilleri ve EdebiyatıKahramanmaraş Sütçü İmam ÜniversitesiArap Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. M. AKİF ÖZDOĞAN
- Meallerde bazı deyim çevirilerinin anlamsal analizi (Mehmet Akif Ersoy Meali örneği)
Semantic analysis of idiomatic translations in Qur'anic translations (The case of Mehmet Akif Ersoy)
MUHAMMET EREN ÖCAL
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
DinAnkara Hacı Bayram Veli ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. YAKUP CİVELEK
- Necati Bey Divanı'nda dini motifler
Religious motifs in Necati Bey?s Divan
TUNCAY SANDIKÇI
Yüksek Lisans
Türkçe
2002
Türk Dili ve EdebiyatıSakarya ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
Y.DOÇ.DR. RAİDE SAİD
- Zerkeşî ve Şevkânî'ye göre teâruz ve tercîh
We team and by Zerkeşi Şevkani'y and preferences
MASHAAN MOSA HAMZA
Yüksek Lisans
Arapça
2016
HukukYüzüncü Yıl ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. MEHMET SELİM ASLAN