Geri Dön

6, 7 ve 8. sınıf Türkçe ders kitaplarında mecazlı söyleyişler

Metaphorical expressions in the 6th, 7th and 8th grade Turkish courses

  1. Tez No: 342348
  2. Yazar: BAHAR YAMAN
  3. Danışmanlar: YRD. DOÇ. DR. ÖMER İNCE
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Eğitim ve Öğretim, Türk Dili ve Edebiyatı, Education and Training, Turkish Language and Literature
  6. Anahtar Kelimeler: belagat, mecaz, sözcük, deyim, rhetoric, metaphor, word, idiom
  7. Yıl: 2013
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Dokuz Eylül Üniversitesi
  10. Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Türkçe Eğitimi Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Türkçe Öğretmenliği Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: 215

Özet

Düşünce, sözü meydana getiren ilk eylemdir. Zihinde tasarlanan kavram ve fikirler, dil yoluyla dışa vurulur. Bu noktada sözün en doğru ve güzel söyleniş biçimini oluşturan belagat kavramı, devreye girer. Belagat; tasarlanan düşüncenin, estetik bir biçimde söze aktarılmasında önemli bir rol oynar. Kısaca belagat ?ne söylendiği?nden çok, değişik söz sanatları ve anlatım kalıplarıyla ?nasıl söylendiği? üzerinde duran bir edebi alandır.Belagatin sıkça yararlandığı söz sanatlarından biri olan mecaz; edebiyatta bir sözcüğü, bilinen anlamının dışında kullanmak demektir. Söze anlam değeri ve derinliği kazandırmada mecazdan yararlanılır. Bu şekilde belagatin imkânlarından da yararlanarak söze; canlılık ve güzellik de katılmış olur. Mecaz kullanım, sözcüklerin temel anlamlarına karşı yeni bir anlam çağrıştırır. Gerçek ve mecaz olmak üzere iki anlamı karşılayan anlatımlarda, gerçeğin algılanması; mecaz tarafından engellenir. Türk dili bu kullanım biçimiyle anlam ve anlatım zenginliği geniş olan bir dildir. Türkçeye özgü bu anlam ve anlatım zenginliği, yaşamın içinde öğrenilebildiği gibi, ilköğretim düzeyinde Türkçe dersleri bağlamında, ders materyali olan Türkçe ders kitaplarındaki metinlerden yola çıkılarak; tüm kural ve kullanım biçimleriyle sınıf ortamında da öğretilmektedir. Bu çalışmada, metinlerden hareketle ilköğretim 6, 7, 8. sınıf Türkçe ders kitaplarındaki metinlerde dil zenginliğini kazandırma noktasında yer alan mecazlı anlatımların kullanım sıklığı belirlenip kategorize edilerek değerlendirilecektir.

Özet (Çeviri)

Thought is the first action that creates the word. Concepts and ideas that are adesigned in mind are expressed through language. At this point, the concept of rhetoric, which forms the best and most accurate phraseology of the word, becomes prominent. Rhetoric plays an important role in turning the designed thought into a word in an esthetical way. In short, rhetoric is a literary area that puts the emphasis on ?how things are expressed? with different figures of speech and phrases rather than ?what is expressed?. Being one of the figures of speech that is frequently used by rhetoric, metaphor signifies using a word outside of its known meaning in the literature. Metaphor is used in adding value and depth of meaning to the word. By this way, the word is embellished with lustiness and beauty by using the facilities of rhetoric. Use of metaphor evokes a new meaning against the basic meanings of words. The perception of truth is interrupted by metaphor in expressions, which meet two meanings as real meaning and figurative meaning. Turkish language has an extensive meaning and expression richness with this style of use. This meaning and expression richness that is peculiar to Turkey could be learned not only in life, but also in the classroom with all styles of rules and usages based on texts in the Turkish school books that are the lesson materials, within the context of primary school Turkish lessons. This study will determine, categorize and evaluate the usage frequency of figurative expressions, which are involved in texts of primary school Turkish school books of 6th, 7th and 8th graders at the point of gaining lingual richness based on texts.

Benzer Tezler

  1. Ortaokul Türkçe ders kitaplarındaki şiirlerin çocuk edebiyatı bağlamında değerlendirilmesi

    Evaluating poems in Turkish language coursebook in the context of children's literature

    ZEYNEB ÖREN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2015

    Eğitim ve ÖğretimMarmara Üniversitesi

    Türkçe Eğitimi Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. LATİF BEYRELİ

  2. Açık öğretim ortaokulu Türkçe ders kitaplarındaki okuma metinlerinin 2019 Türkçe Dersi Öğretim Programı'nda yer alan nitelikler bağlamında incelenmesi

    An examination of the reading texts in the open education secondary school Turkish course books in the context of the qualifications in the 2019 Turkish Curriculum

    ADEM KAV

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2024

    DilbilimMuş Alparslan Üniversitesi

    Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. TEYMUR EROL

  3. Ortaokul 5,6, 7 ve 8. sınıf Türkçe ders kitaplarında yeralan haber metinlerinin değerlendirilmesi

    Evaluation of news texts in secondary schools 5, 6, 7 and8.

    ERKE OZAN KÖKTEN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2019

    Eğitim ve ÖğretimUşak Üniversitesi

    Türkçe Eğitimi Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. SELCEN ÇİFCİ

  4. İlköğretim 5.-8. sınıf Türkçe ders kitaplarındaki şiirlerin, öğrencilerin estetik gelişimine katkısı ve Türkçe öğretim programına uygunluğu

    The contribution of poems in 5th-8th grade Turkish coursebooks to the appropriacy to Turkish education program and the development of students' aesthetic development

    MESUT TIRIL

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2016

    Eğitim ve ÖğretimDokuz Eylül Üniversitesi

    Türkçe Eğitimi Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. ÖMER İNCE

  5. Ortaokul Türkçe ders kitaplarındaki şiirlerin metinsellik ölçütleri bağlamında çözümlenmesi ve bu şiirlerin metinselliğine ilişkin öğretmen görüşleri

    The analysis of the poems in secondary school Turkish text books in the context of textuality criteria and teachers' opinions regarding these poems' textuality

    FATMA DÖNER DOĞAN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2018

    Eğitim ve ÖğretimFırat Üniversitesi

    Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ AHMET TURAN SİNAN