Geri Dön

A comparative study of discontent with modernity and modernization in the novels of A. L. Huxley and A. H. Tanpınar

A. L. Huxley ve A. H. Tanpınar'ın romanlarında moderni̇te ve modernleşme memnuni̇yetsi̇zli̇ği̇ üzeri̇ne karşılaştırmalı bir çalışma

  1. Tez No: 381653
  2. Yazar: HİLAL KAYA
  3. Danışmanlar: YRD. DOÇ. DR. ELİF ÖZTABAK AVCI
  4. Tez Türü: Doktora
  5. Konular: Karşılaştırmalı Edebiyat, İngiliz Dili ve Edebiyatı, Comparative Literature, English Language and Literature
  6. Anahtar Kelimeler: Batı edebiyatı, Frankfurt Okulu, Huxley, Aldous, Karşılaştırmalı edebiyat, Modernite, Modernleşme, Roman, Tanpınar, Ahmet Hamdi, Türk edebiyatı, İngiliz edebiyatı, Western literature, Frankfurt School, Huxley, Aldous, Comparative literature, Modernity, Modernization, Novel, Tanpınar, Ahmet Hamdi, Turkish literature, English literature
  7. Yıl: 2014
  8. Dil: İngilizce
  9. Üniversite: Orta Doğu Teknik Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: İngiliz Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu tezin amacı modernite ve modernleşme konularına ilişkin olarak Ahmet Hamdi Tanpınar'ın Aldous Leonard Huxley ile olan felsefi ve kurgusal diyaloğunu incelemektir. Yazarların metinlerindeki kültürel farklılıkları göz önünde bulunduran bu çalışma, Huxley'nin romanlarında modernite ve modernleşme konularına ilişkin tavrını, Tanpınar'ın kendi romanlarında ne ölçüde benimsediğini, gözden geçirdiğini ve/veya bu tavırla ne kadar çatıştığını bulmak amacıyla yola çıkmıştır. Bu tez Huxley ve Tanpınar'ın satirik fikir romanları yazarak, liberal modernite söylemine dayanan modern anlayışını eleştirdiklerini iddia etmektedir. Adorno, Horkheimer ve Marcuse gibi Frankfurt Okulu teorisyenleri tarafından sonradan geliştirilen bazı kuramlar, bu çalışma tarafından Huxley'nin modernite sorunsallaştırmasının daha iyi incelenmesi amacıyla kuramsal çerçeve olarak kullanılacaktır. Yine, Henri Bergson, Walter Benjamin, Tasavvuf ve Çoklu Moderniteler tarafından geliştirilen fikirler, Tanpınar'ın modernite yaklaşımını tartışmak için teorik çerçeve olarak kullanılacaktır. Ayrıca bu çalışma hem Tanpınar'ın edebi metinleri üzerine yazılmış olan eleştirel literatüre hem de edebi metinleri nadiren uluslararası bir perspektiften değerlendirilen Huxley araştırmalarına katkıda bulunmayı amaçlamaktadır. Bu amaçla, A.L. Huxley'nin Point Counter Point (1928) ile Brave New World (1932) ve A. H. Tanpınar'ın Huzur (1949) ile Saatleri Ayarlama Enstitüsü (1961) adlı romanları mukayeseli bir şekilde çalışılacaktır.

Özet (Çeviri)

The aim of this dissertation is to explore Ahmet Hamdi Tanpınar's philosophical and fictional engagement with Aldous Leonard Huxley in relation to the issues of modernity and modernization. Being attentive to the cultural specificities informing the work of each writer, this project has set out to find to what extent Tanpınar adopts, revises and/or contests Huxley's attitude towards modernity and modernization in his novels. This dissertation argues that Huxley and Tanpınar make a criticism of the understanding of the modern which is based on the liberal narrative of modernity by writing satirical novels of ideas. Some theoretical concepts developed later by the Frankfurt School thinkers like Adorno, Horkheimer and Marcuse will be used as a theoretical framework to explore better Huxley's problematization of modernity. The ideas of Henri Bergson, Walter Benjamin, Sufism and Multiple Modernities will also be used as a theoretical framework to discuss Tanpınar's approach to modernity. This study aims to contribute not only to the scholarship on Tanpınar's fiction but also to the critical studies on Huxley, whose works of fiction have rarely been examined from an international perspective. With this end in view A. L. Huxley's Point Counter Point (1928) and Brave New World (1932) and A. H. Tanpınar's A Mind at Peace (1949) and The Time Regulation Institute (1961) will be studied in a comparative manner.

Benzer Tezler

  1. Kalite mi? Kimlik politikaları mı? Fantezi uyarlamalarında fan tepkilerinin karşılaştırmalı sosyal medya analizi: Güç Yüzükleri dizisi örneği

    Quality or identity politics? A comparative social media analysis of fan reactions to fantasy adaptations: The case of the Rings of Power

    GÜNER DURMAZ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2026

    Gazetecilikİstanbul Üniversitesi

    Halkla İlişkiler ve Tanıtım Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. UĞUR GÜNDÜZ

  2. Türkiye'de çok partili hayata geçiş ve 27 Mayıs askeri darbesinin yerel basına yansımaları: Gaziantep örneği

    The transition to a multiparty system in turkey and the reflections of the May 27 military coup in the local press: The case of Gaziantep

    FATMA ÖZBİÇKİ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2026

    Siyasal BilimlerGaziantep Üniversitesi

    Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ ONUR TÜRKÖLMEZ

  3. Türkiye ve İran'ın siyasal modernleşme sürecinde iki kadın portresi: Bahriye Üçok (1919-1990) ve Ferruhrû Parsay (1922-1980)

    Two female portraits in the political modernization processes of Türkiye and İran: Bahriye Uçok (1919-1990) and Farrokhroo Parsa (1922-1980)

    SEHER TANDOĞAR

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    Türk İnkılap TarihiMarmara Üniversitesi

    Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ ALİ KARACA

  4. Türkiye ve düzey 2 bölgelerinde insani gelişme endeksi ve hoşnutsuzluk endeksi değerlerinin belirlenmesi ve analizi (2010-2022 dönemi)

    Determination and analysis of human development index and misery index values in Turkey and level 2 regions (2010-2022 period)

    SONGÜL MERCİK

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2024

    EkonomiPamukkale Üniversitesi

    İktisat Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. SEVCAN GÜNEŞ

  5. İki-kutuplu sistem sonrası ABD-Rusya Federasyonu ilişkileri bağlamında uluslararası sistem analizi

    The analysis of the international system in the respect of the US-Russian Federation relations after the bipolar system

    NAZLI MAÇ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2004

    Uluslararası İlişkilerDokuz Eylül Üniversitesi

    Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. NAZMİ ÜSTE