Geri Dön

Türkçede ara sınıf eylem yapıları

Middle class verbs in Turkish

  1. Tez No: 458710
  2. Yazar: UMUT YOZGAT
  3. Danışmanlar: YRD. DOÇ. DR. ÖZGÜN KOŞANER
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Dilbilim, Linguistics
  6. Anahtar Kelimeler: Ara sınıf, Eylem, Türkçe, Evre Kuramı, Dil bilgisi-eylem, Dilbilgisi, Middle Class, Verb, Turkish, Phase Theory, Grammar-verb, Grammar
  7. Yıl: 2017
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Dokuz Eylül Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Genel Dilbilim Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Son dönem dilbilim çalışmalarında eylemlerin genellikle üye yapısı temel alınarak yapılan geçişli ve geçişsiz sınıflandırmalarının dışında geçişli eylem yapılarından türeyip, bu eylemlerin geçişsiz özelliklerini sunan ve daha çok etken tümce yapısına sahip olan ara sınıf eylem yapıları incelenmektedir. Bu bağlamda, bu çalışma ara sınıf eylem yapılarının Türkçede ne gibi görünümler sergilediğini betimlemeyi amaçlamaktadır. Türkçede eylemler üzerine yapılan sınıflandırma çalışmaları çoğunlukla geçişli ve geçişsiz eylemler ve bunların alt başlıkları olan tek-geçişli/çift-geçişli ve etkilemesiz/belirtmesiz eylemlerle sınırlı kalmış, ara sınıf eylem yapılarına yönelik detaylı çalışmalar yapılmamıştır. Bunun yanı sıra, alanyazında eÖ yapılarına yönelik son dönem çalışmalarda iki farklı görüşün ortaya çıktığı görülmektedir. Bu görüşlerden ilki geçişli ve etkilemesiz eylemlerin evre oluşturduğunu,ikinci görüş ise bu eylemler dışında belirtmesiz ve edilgen yapılı eylemlerin de evre oluşturduğunu iddia etmektedir. Ancak, her iki görüşü savunan araştırıcılar incelemelerinde ara sınıf eylem yapılarını göz ardı etmektedirler. Bu çalışmadaki amacımız, eÖ yapılarına yönelik olan görüşleri evre kuramı çerçevesinde ele alarak ara sınıf eylem yapılarının bu görüşlerden hangisini desteklediğini belirlemektir. Bu amaç doğrultusunda Türkçe Güncel Sözlük'te eylem ulamı altında yer alan 15100 eylem alanyazında ara sınıf eylem yapılarının özelliklerini belirlemede kullanılan sınamalar doğrultusunda incelenmiş, sat-, boya-, ov-, kes-, çırp-, çiz-, biç-, temizle- ve yaz-eylemlerinin ara sınıf eylem yapısı sundukları gözlemlenmiştir. Çalışmamız, ara sınıf eylem yapılarının eÖ yapılarına yönelik yaklaşımlardan“geçişli ve etkilemesiz eylemler evredir”görüşünü desteklediği ancak her iki görüşün de sorunlu yönleri olduğunu ortaya çıkarmıştır.

Özet (Çeviri)

Recent research in linguistics examines the middle class verbs that derive from the transitive verbs, that present the intransitive features of these verbs and that have active sentence structure, in addition to transitive and intransitive classifications of verbs in terms of the argument structure. In this context, this study attempts to describe what kind of structure the middle class verbs exhibit in Turkish. Classification studies on Turkish verbs are mostly limited to transitive and intransitive verbs and their sub-categories namely the monotranstive/ditransitive and the unergative/unaccusative. However, detailed studies have not been done for middle class verbs structures. In additiontwo different views seem to have emerged in recent studies on vP structures. The first view suggests that transitive and unergative verbs constitute a phase while the second view claims that besides transitive and unergative verbs unaccusatives and passive verbs also constitute a phase. However, researchers advocating both views ignore middle class verbs in their analysis. Our aim is to determine which of these views is supported by middle class verb analysis by considering the views on vP structures within the framework of Phase Theory. To this end, 15100 verbs in the Current Turkish Dictionary were examined in line with the tests used to determine the properties of middle class verbs structures in the literature and the verbs sat-, boya-, ov-, kes-, çırp-, çiz-, biç-, temizle- and yaz- have been observed to present middle class verbs properties. Another finding of the study is that middle class verbs support the view that“transitive and unergative verbs are phase”but also revealed that both views have problematic aspects.

Benzer Tezler

  1. Yeni Cami'nin akustik açıdan performans değerlendirmesi

    Evaluation of the acoustical performance of the New Mosque

    EVREN YILDIRIM

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2003

    Mimarlıkİstanbul Teknik Üniversitesi

    Mimarlık Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. SEVTAP YILMAZ DEMİRKALE

  2. Çeviri dersinde yapılaşma (uygulama sorunları-yöntem önerileri)

    Strukturierung im übersetzungsunterricht (probleme der praxis-vorschlage zur methodik)

    A. TURGAY KURULTAY

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    1989

    Eğitim ve Öğretimİstanbul Üniversitesi

    Alman Dili ve Edebiyatı Bilim Dalı

    PROF.DR. ŞARA SAYIN

  3. Pragmatic development of Turkish EFL learners in terms of speech acts: Refusals, requests, and suggestions

    Yabancı dil olarak İngilizce öğrenen Türk öğrencilerin red, istek ve öneri söz eylemlerinin edimbilimsel gelişimi

    TUBA DEMİRKOL

    Doktora

    İngilizce

    İngilizce

    2015

    Eğitim ve ÖğretimÇukurova Üniversitesi

    İngiliz Dili Eğitimi Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. HATİCE SOFU

  4. İlkokul 4.sınıf öğrencilerinin Türkçe dersindeki okuduğunu anlama becerileri ile matematik dersindeki problem çözme becerileri arasındaki ilişki

    Correlation between reading comprehension skills in Turkish classes and problem solving skills in math classes of primary school 4th grade students

    NACİYE GÜNEŞ KOCADAĞ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2019

    Eğitim ve ÖğretimAydın Adnan Menderes Üniversitesi

    Temel Eğitim Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. ESİN ACAR

  5. Aspect verbal en grec Istanbouliote: modele de description fonctionnaliste

    Başlık çevirisi yok

    EMİNE YAVAŞGEL

    Yüksek Lisans

    Fransızca

    Fransızca

    1993

    Dilbilimİstanbul Üniversitesi

    Yabancı Diller Eğitimi Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. NÜKHET GÜZ