Çağdaş Rus dilinde söz dizimi bağlamında fiillerin istemi
Case government of verbs in terms of syntax in modern Russian language
- Tez No: 524056
- Danışmanlar: DOÇ. DR. BAHAR GÜNEŞ
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Batı Dilleri ve Edebiyatı, Western Linguistics and Literature
- Anahtar Kelimeler: Dilbilgisi, Dilbilgisi-eylem, Rusça, Söz dizim, Grammar, Grammar-verb, Russian, Syntax
- Yıl: 2021
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Atatürk Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Rus Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmada Çağdaş Rus dilinde dil bilgisinin bir alt disiplini olarak söz dizimi alanına giren“istem”kavramının fiil açısından işleyişi ele alınmıştır. Çalışma üç bölümden oluşmaktadır. Giriş bölümünde çalışmanın konusu, amacı, yeniliği, yöntemi ve özgün değerine değinilmiş, kullanılan materyallere yönelik genel bir değerlendirme yapılmıştır. Birinci Bölümde çalışmanın ana konusunun bağlı olduğu söz diziminin Rusçadaki algısı genel bir bakış açısı ile değerlendirilmiş, söz dizimsel birim ve söz dizimsel bağ kavramları türleri ile birlikte ortaya konulmaya çalışılmıştır. Tez çalışmasının ikinci bölümünde söz dizimsel bir terim olarak“upravlenie”(istem) kavramının ifade ettiği özellikler ve söz konusu kavramın“valency”(birleşim değeri) kavramı ile ilişkisi ele alınmış, iki kavram arasındaki bağ ortaya konulmuştur. Bu bölümde ayrıca Rusçadaki fiil istemi çalışmalarının tarihsel seyri aktartılmış, konunun Rusçanın söz dizimi içindeki yeri değerlendirilmiştir. Üçüncü bölümde fiillerin istemi detaylandırılmıştır. Bu bölümde fiillerin isteminde edatların rolü incelenmiş, güçlü ve zayıf istem türleri, tek katılanlı, çift katılanlı, edatlı, edatsız, değişken istem açısından sınıflandırılmış, ortaya konulan açıklamalar edebi eserlerden verilen örneklerle desteklenmiştir. Çalışmada ekler bölümünde dil bilgisi terimleri sözlüğü verilmiş, çalışma boyunca karşılaşılan terimlerin Türkçe açıklama ve karşılıkları aktarılmaya çalışılmıştır.
Özet (Çeviri)
In this study, the functioning of the concept of“government”in terms of the verb, which is in the field of syntax as a sub-discipline of grammar in modern Russian language, was discussed. The work consists of three parts. In the introduction part, the subject, purpose, innovation, method and original value of the study were discussed and a general assessment of the materials used was made. In the first part, the perception of syntax in Russian, to which the main subject of the study depends, was evaluated from a general point of view, and the types of concepts of syntax unit and syntax connection were tried to be revealed together. In the second part of the dissertation, the properties expressed by the concept of“upravlenie”as a syntax term and the relationship of this concept with the concept of“valency”were discussed and the connection between the two concepts was revealed. In this section, the historical course of the“verb government”studies in Russian was examined and the place of the subject in the Russian syntax was evaluated. In the third part, the verb government was detailed. In this part, the role of prepositions in the government of verbs was examined, the types of strong and weak government of verbs were classified in terms of single-join, double-join, prepositional, variable government, and the explanations presented were supported by examples given from literary works. In the study, a dictionary of grammar terms was given in the appendices part, Turkish explanations and equivalents of the terms encountered throughout the study were tried to be conveyed.
Benzer Tezler
- Maḳaş Bėk Muḥammedof'un Caḳsı Ügit adlı eseri (inceleme, metin, aktarma, dizin)
Maḳaş Bėk Muḥammedof's Caḳsi Ügit (introduction, analysis, text, index)
GONCA PEHLİVAN SARI
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Ankara ÜniversitesiÇağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları Ana Bilim Dalı
Yükleniyor...
- Töhfet Yenebiy'in“Tevgé Tanışıv”eserindeki hikâye ve düzyazıların söz varlığı temelinde üslup bakımından incelenmesi
An examination of the style in Tohfet Yenebiy's“Tevgé Tanişiv”based on lexical diversity in the story and prose
GİZEM CEYLAN YIRGAL
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Afyon Kocatepe ÜniversitesiÇağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları Ana Bilim Dalı
Yükleniyor...
- Çağdaş Rus dilindeki fiil kipi kategorisi (Türk öğrenci bakış açısıyla)
The mood category of verb in modern Russian language (From the position of Turkish student)
KEZİBAN TOPBAŞOĞLU
- Dil bilgisel ve söz dizimsel açıdan çağdaş Rus ve Türk dillerinde özneyi oluşturan kelime ve kelime grupları (N. M. Pipçenko ve L. Karahan örneği)
Words and word groups forming the subject in contemporary Russian and Turkish languages from a grammatical and syntactic perspective (The example of N. M. Pipchenko and L. Karahan)
ŞULE NUR KALKAVAN
- Лингво-стилистические особенности ложныхдрузей переводчика
Tuzak kelimelerin çevirisinde dilbilimsel ve üslupbilimselözellikler
ŞUHEDA RENGİN ÖZTÜRK
Yüksek Lisans
Rusça
2024
Kırgızistan-Türkiye Manas ÜniversitesiMütercim Tercümanlık Ana Bilim Dalı
Yükleniyor...